Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 16

द्वारस्थेन गणेशेन प्रवेशोदायि तस्य न । ततः क्रुद्धो महादेवः परस्परमयुध्यत

dvārasthena gaṇeśena praveśodāyi tasya na | tataḥ kruddho mahādevaḥ parasparamayudhyata

Weil Gaṇeśa am Eingang Wache stand, wurde ihm der Zutritt nicht gewährt. Da entbrannte Mahādeva im Zorn und kämpfte mit ihm.

द्वारस्थेनby the one stationed at the door
द्वारस्थेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootद्वार-स्थ (प्रातिपदिक; द्वार + स्थ)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (द्वारस्य स्थः = द्वारस्थः)
गणेशेनby Gaṇeśa
गणेशेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगणेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
प्रवेशःentry, access
प्रवेशः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रवेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
उदायिwas granted/allowed
उदायि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउदा-√इ (धातु)
Formलुङ् (Aorist), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
ततःthen, thereafter
ततः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-तसिल्)
Formअव्यय, अपादान/कालवाचक (from that/then)
क्रुद्धःangered
क्रुद्धः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√क्रुध् (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
महादेवःMahādeva (Śiva)
महादेवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहादेव (प्रातिपदिक; महा + देव)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारय-समासः (महान् देवः)
परस्परम्mutually, with each other
परस्परम्:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपरस्पर (प्रातिपदिक/अव्ययीभाववत्)
Formअव्यय, परस्परार्थे (mutually)
अयुध्यतfought
अयुध्यत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√युध् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्

Narrator (deduced)

Scene: Gaṇeśa stands as a youthful guardian at a doorway, barring entry; Mahādeva approaches, anger rising; tension at the threshold before combat.

G
Gaṇeśa
M
Mahādeva (Śiva)

FAQs

Even divine conflict can arise from steadfast adherence to one’s dharmic duty; loyalty to a righteous command is praised.

No specific site is named; the verse is part of the Dharmāraṇya narrative cycle.

No new prescription; it continues the door-guarding duty connected to Pārvatī’s snāna.