Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 6

करमुक्तं यथा चक्रं विष्णुना प्रभविष्णुना । महावेगं महायामं रक्षितं तेजसा मम

karamuktaṃ yathā cakraṃ viṣṇunā prabhaviṣṇunā | mahāvegaṃ mahāyāmaṃ rakṣitaṃ tejasā mama

„So wie die Scheibe, aus der Hand Viṣṇus—des Mächtigen und Strahlenden—entlassen, mit gewaltiger Schnelligkeit und weitreichender Kraft dahinfährt, so wird sie durch meinen eigenen geistigen Glanz getragen und behütet.“

कर-मुक्तम्released from the hand
कर-मुक्तम्:
Karma (Object complement/कर्म)
TypeAdjective
Rootकर (प्रातिपदिक) + मुक्त (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (करात् मुक्तम् = released from the hand); विशेषण (चक्रम्)
यथाas/like
यथा:
Kriya-visheshana (Comparative/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; उपमानवाचक (comparative: ‘as/like’)
चक्रम्discus (chakra)
चक्रम्:
Upamana/Drishtanta (Standard of comparison/उपमान)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
विष्णुनाby Viṣṇu
विष्णुना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (3rd case), एकवचन (instrumental)
प्रभविष्णुनाby the mighty/powerful (Viṣṇu)
प्रभविष्णुना:
Karana (Instrument qualifier/करण)
TypeAdjective
Rootप्रभविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया, एकवचन; विशेषण (विष्णुना)
महावेगम्of great speed
महावेगम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहā (उपसर्ग/पूर्वपद) + वेग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (महान् वेगः यस्य तत्) विशेषण (रक्षितम्/चक्रम्)
महायामम्of great range/extent
महायामम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहā (पूर्वपद) + याम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय; विशेषण
रक्षितम्protected
रक्षितम्:
Kriya (Predicative participle/क्रिया)
TypeVerb
Rootरक्ष् (धातु)
Formक्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘protected/guarded’
तेजसाby (my) power/splendour
तेजसा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया, एकवचन
ममof me/my
मम:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन (genitive pronoun)

Mārkaṇḍeya (narrating); theological reflection attributed to Śiva in context

Scene: A blazing discus arcs across the sky, released from Viṣṇu’s hand; behind it, an aura of protective spiritual radiance sustains its flight—cosmic wind-lines and light-trails.

V
Viṣṇu
C
Cakra (discus)
Ś
Śiva (implied as 'my tejas')

FAQs

Divine powers operate in harmony—cosmic protection and efficacy arise from unified sacred energy (tejas).

No specific tīrtha is named; this is doctrinal imagery within the Revā Khaṇḍa narrative.

None.