Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 40

त्रिगुणं चोपवासेन स्नानेन च चतुर्गुणम् । संन्यासं कुरुते यस्तु प्राणत्यागं करोति वा

triguṇaṃ copavāsena snānena ca caturguṇam | saṃnyāsaṃ kurute yastu prāṇatyāgaṃ karoti vā

Durch Fasten wird die Frucht dreifach, durch das Bad vierfach. Und wer dort Entsagung auf sich nimmt, oder gar das Leben hingibt (dort),

त्रिगुणम्threefold
त्रिगुणम्:
Karta (Subject complement/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि + गुण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Neuter, Nominative, Singular); द्विगु (त्रयः गुणाः यस्य)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
उपवासेनby fasting
उपवासेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootउपवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (Masculine, Instrumental, Singular)
स्नानेनby bathing
स्नानेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (Neuter, Instrumental, Singular)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
चतुर्गुणम्fourfold
चतुर्गुणम्:
Karta (Subject complement/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् + गुण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Neuter, Nominative, Singular); द्विगु (चत्वारः गुणाः यस्य)
संन्यासम्renunciation
संन्यासम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंन्यास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (Masculine, Accusative, Singular)
कुरुतेundertakes, does
कुरुते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद (Present, 3rd person, Singular, Ātmanepada)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Masculine, Nominative, Singular)
तुindeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
प्राणत्यागम्giving up of life-breath
प्राणत्यागम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्राण + त्याग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (Masculine, Accusative, Singular); षष्ठी-तत्पुरुष (प्राणानां त्यागः)
करोतिdoes
करोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद (Present, 3rd person, Singular, Parasmaipada)
वाor
वा:
Sambandha (Alternative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय (disjunctive particle)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Aṅkūreśvara

Type: kshetra

Listener: King / Yudhiṣṭhira (frame implied)

Scene: Pilgrims at a tīrtha observe fasting with calm faces, perform snāna at dawn, and a renunciant stands with staff and ochre cloth; the atmosphere suggests a threshold between worldly life and liberation-oriented resolve.

U
Upavāsa
S
Snāna
S
Saṃnyāsa
P
Prāṇatyāga

FAQs

Austerity amplifies spiritual results, and ultimate dedication—renunciation or dying at a sacred site—is portrayed as supremely transformative.

The teaching continues within the Aṅkūreśvara-tīrtha māhātmya.

Upavāsa (fasting) and snāna (bathing) as merit-multipliers; also mentions saṃnyāsa and prāṇatyāga at the tīrtha.