Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 21

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा दमघोषस्य भूमिप । भीष्मकेन ततो दत्ता शिशुपालाय रुक्मिणी

tasya tadvacanaṃ śrutvā damaghoṣasya bhūmipa | bhīṣmakena tato dattā śiśupālāya rukmiṇī

O König, als Bhīṣmaka die Worte Damaghoṣas vernahm, gab er daraufhin Rukmiṇī dem Śiśupāla zur Ehe.

तस्यof him/that (person)
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम् (genitive singular of pronoun)
तद्-वचनम्that speech/words (of him)
तद्-वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + वचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (his/that person’s speech)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund); पूर्वकालिक-क्रिया (having heard)
दमघोषस्यof Damaghoṣa
दमघोषस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदमघोष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचनम्
भूमिपO king
भूमिप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभूमिप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचनम्
भीष्मकेनby Bhīṣmaka
भीष्मकेन:
Karana/Karta (Agent-instrumental; doer expressed in instr./कर्ता-तृतीया)
TypeNoun
Rootभीष्मक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचनम्
ततःthen/thereupon
ततः:
Kriya-vishesana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्ययम्; अव्यय-प्रकारः: क्रियाविशेषणम् (adverb)
दत्ताwas given
दत्ता:
Kriya (Main predicate as participle/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formकृदन्तः—क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचनम्; कर्मणि-प्रयोगार्थः (given)
शिशुपालायto Śiśupāla
शिशुपालाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootशिशुपाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचनम्
रुक्मिणीRukmiṇī
रुक्मिणी:
Karma/Karta (Patient/subject of passive; given one/कर्म-प्रथमा)
TypeNoun
Rootरुक्मिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचनम्

Narrator (addressing the listener as ‘bhūmipa’)

Tirtha: कुण्डिन-क्षेत्र (विदर्भ)

Type: kshetra

Listener: युधिष्ठिर

Scene: राजसभा में दमघोष के संदेश के बाद भीष्मक का निर्णय—रुक्मिणी का शिशुपाल को दान; मंत्री, दूत, राजचिह्न, विवाह-घोषणा

D
Damaghoṣa
B
Bhīṣmaka
R
Rukmiṇī
Ś
Śiśupāla

FAQs

Decisions made under social pressure and prophecy can shape destiny; dharma narratives often set the stage for later divine intervention.

None directly; the Revā Khaṇḍa provides the sacred regional frame.

Kanyādāna is stated in essence (“dattā”), but details of the marriage rite are not given here.