Rig Veda 6.49.14 — Mandala 6, Sukta 49, Mantra 14
Sukta 6.49
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (assumed)
Devata: Composite invocation: Ahi Budhnya, Parvata, Savitṛ, Bhaga, Purandhi, Oṣadhis
Chandas: Tr̥ṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
तन्नोऽहिर्बुध्न्यो अद्भिरर्कैस्तत्पर्वतस्तत्सविता चनो धात् । तदोषधीभिरभि रातिषाचो भगः पुरंधिर्जिन्वतु प्र राये ॥
Transliteration
tán no áhīr budhnyò adbʰír arkáiḥ tát párvatas tát savitā́ cano dhāt | tád oṣádhībhir abhí rāti-sā́co bhágaḥ púraṃdhir jinvatu prá rāyé ||
Translation
Das setze uns der Tiefenschlange (Ahi Budhnya) fest — durch die Wasser und durch die Loblieder; das setze der Berg fest; das richte auch Savitar zu unserer Freude ein. Und durch die Heilkräuter belebe uns Bhaga — zusammen mit Purandhi, der Kraft der Erfüllung — voran zum Reichtum in Fülle.
Word by Word
तत्that (boon/thing)
तत्:
Karma (सम्बन्धित क्रियापद: धात्)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःfor us / our
नः:
Sampradāna (हित/लाभार्थ; ‘for us’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अहिःAhi (serpent/dragon; deity-name)
अहिः:
Kartā
TypeNoun
Rootअहि (प्रातिपदिक)
बुध्न्यःof the depth / belonging to the bottom (Budhnya)
बुध्न्यः:
Kartā (अहिः के विशेषणरूपेण)
TypeAdjective (used substantively)
Rootबुध्न्य (प्रातिपदिक; ‘बुध्न’ से)
अद्भिःwith waters
अद्भिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
अर्कैःwith hymns/songs (praises)
अर्कैः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअर्क (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पर्वतःthe mountain
पर्वतः:
Kartā
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सविताSavitṛ (the Impeller/Sun deity)
सविता:
Kartā
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नःto us / for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
धात्may (he) place/grant
धात्:
—
TypeVerb
Rootधा (धातु)
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ओषधीभिःwith herbs/medicinal plants
ओषधीभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootओषधि (प्रातिपदिक)
अभिtowards, unto
अभि:
—
TypeIndeclinable (preverb/preposition)
Rootअभि
रातिषाचःthe gift-accompanying one / giver who comes with gifts
रातिषाचः:
Kartā
TypeAdjective (used substantively)
Rootरातिषाच् (प्रातिपदिक; ‘राति’+‘साच्’)
भगःBhaga (dispenser of fortune)
भगः:
Kartā
TypeNoun
Rootभग (प्रातिपदिक)
पुरंधिःPurandhi (abundance/prosperity; personified)
पुरंधिः:
Kartā (भगः के सह-समुच्चितः)
TypeNoun
Rootपुरंधि (प्रातिपदिक)
जिन्वतुlet (him/it) invigorate/impel
जिन्वतु:
—
TypeVerb
Rootजिव्/जिन्व् (धातु; Vedic ‘to quicken, set in motion, gladden’)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable (preverb)
Rootप्र
रायेto/for wealth
राये:
Sampradāna (लाभार्थ: ‘unto wealth/for wealth’)
TypeNoun
Rootराय्/रायि (प्रातिपदिक; ‘wealth’)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.