Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

युद्धकाण्डे पञ्चनवतितमः सर्गः

Sarga 95: Lamentation in Laṅkā and the Causal Chain of Enmity

न च सीतांदशग्रीवःप्राप्नोतिजनकात्मजाम् ।बद्धंबलवतावैरमक्षयंराघवेण च ।।।।

na ca sītāṁ daśagrīvaḥ prāpnoti janakātmajām |

baddhaṁ balavatā vairaṁ akṣayaṁ rāghaveṇa ca ||6.95.12||

Und Daśagrīva wird Sītā, Janakas Tochter, nicht erlangen; denn durch diese Gewalttat ist mit Rāghava eine mächtige, unvergängliche Feindschaft fest gebunden.

not
:
निषेध (negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
सीताम्Sita
सीताम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
दशग्रीवःthe ten-necked (Ravana)
दशग्रीवः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootदश-ग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; बहुव्रीहि: 'दश ग्रीवाः यस्य'
प्राप्नोतिattains/gets
प्राप्नोति:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
जनक-आत्मजाम्Janaka's daughter
जनक-आत्मजाम्:
कर्म (apposition to सीताम्)
TypeNoun
Rootजनक (प्रातिपदिक) + आत्मज (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'जनकस्य आत्मजा'
बद्धम्formed/bound
बद्धम्:
विधेय-विशेषण (predicate to वैरम्)
TypeVerb
Rootबन्ध् (धातु)
Formबन्ध्-धातोः क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; 'bound/formed'
बलवताby the mighty one
बलवता:
करण/सहायक (instrumental qualifier)
TypeAdjective
Rootबलवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; विशेषण (राघवेण)
वैरम्enmity
वैरम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootवैर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
अक्षयम्undying
अक्षयम्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootअ-क्षय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (वैरम्)
राघवेणby Raghava (Rama)
राघवेण:
कर्ता (instrumental agent)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय

"Hope the ten headed Ravana will not touch Sita forcibly, by which undying enmity has been contracted already."

D
Daśagrīva (Rāvaṇa)
S
Sītā
J
Janaka
R
Rāghava (Rāma)

FAQs

Dharma asserts limits: what is seized by force cannot be truly possessed; injustice forges enduring, righteous resistance.

A warning to Rāvaṇa that abducting Sītā has irreversibly bound him into an imperishable feud with Rāma.

Steadfastness in righteousness: Rāma’s commitment makes the moral consequence ‘undying’ and unavoidable.