Shloka 18
आदि पर्व — जातुगृह-प्रसङ्गः: विदुरप्रेषित-खनकस्य सूचना तथा पलायन-मार्ग-निर्माणम्
Adi Parva 135: The Miner’s Warning and Construction of the Escape Passage
वैशम्पायन उवाच तस्मिन् प्रमुदिते रज़्े कथंचित् प्रत्युपस्थिते । दर्शयामास बीभत्सुराचार्यायास्त्रलाघवम्,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! इस प्रकार आनन्दातिरेकसे मुखरित हुआ वह रंगमण्डप जब किसी तरह कुछ शान्त हुआ, तब अर्जुनने आचार्यको अपनी अस्त्र- संचालनकी फुर्ती दिखानी आरम्भ की। उन्होंने पहले आग्नेयास्त्रसे आग पैदा की, फिर वारुणास्त्रसे जल उत्पन्न करके उसे बुझा दिया। वायव्यास्त्रसे आँधी चला दी और पर्जन्यास्त्रसे बादल पैदा कर दिये
vaiśampāyana uvāca
tasmin pramudite raṅge kathaṃcit pratyupasthite |
darśayāmāsa bībhatsur ācāryāyāstralāghavam ||
Vaiśampāyana sprach: „Als jene Arena, die vom überströmenden Jubel widerhallte, mit einiger Mühe wieder zur Ordnung gelangt war, begann Arjuna (Bībhatsu) seinem Lehrer die schnelle Meisterschaft im Waffengebrauch zu zeigen — eine disziplinierte Kunst, die der Ehrung der Unterweisung und dem Beweis der Bereitschaft diente, nicht bloßer Schaustellung.“
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Skill (śaurya/kaushala) is to be exercised under discipline and in service of rightful duty: Arjuna’s display is framed as a respectful offering to the teacher and a proof of trained readiness, not as uncontrolled power.
After the crowd’s excitement in the arena calms down, Arjuna begins demonstrating to his teacher his agility and mastery in weapon-use (astralāghava), initiating a formal display of his training.