Shloka 43
श्रीचक्रराजरथ—पर्वस्थदेवतानाम् प्रकाशनम्
Revelation of the Deities Stationed on the Śrīcakra-Rāja-Ratha’s Sections
Devanagari script
घर्घरध्वनिना कालमहिषं विहसन्निव / वर्त्तते खुरविक्षिप्तपुष्कलावर्तवारिदः
Transliteration
ghargharadhvaninā kālamahiṣaṃ vihasanniva / varttate khuravikṣiptapuṣkalāvartavāridaḥ
Translation
Mit grollendem Dröhnen schien er den Büffel der Zeit zu verlachen. Er setzte sich in Bewegung, während Regenwolken in mächtigen Wirbeln von den Schlägen seiner Hufe aufgeworfen wurden.
Word by Word
घर्घरध्वनिनाwith a rumbling sound
घर्घरध्वनिना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootघर्घर-ध्वनि (प्रातिपदिक; घर्घर + ध्वनि)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण—‘by/with a rumbling sound’
कालमहिषम्the buffalo of Death/Time
कालमहिषम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकाल-महिष (प्रातिपदिक; काल + महिष)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म—‘(as) the buffalo of Death/Time’
विहसन्laughing
विहसन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवि-हस (√हस् धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रियाविशेषणभावे—‘laughing’
इवas if
इव:
Sambandha (सम्बन्ध/उपमान)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमानसूचक (comparative particle)
वर्त्ततेmoves/exists/behaves
वर्त्तते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√वृत् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद
खुरविक्षिप्तपुष्कलावर्तवारिदःone whose waters (spray) form abundant whirlpools flung by hooves
खुरविक्षिप्तपुष्कलावर्तवारिदः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootखुर-विक्षिप्त-पुष्कल-आवर्त-वारिद (प्रातिपदिक; खुर + वि + √क्षिप् (धातु) + क्त + पुष्कल + आवर्त + वारिद)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुव्रीहिः—‘whose water-clouds (spray) are (like) abundant whirlpools flung by hooves’