Adhyaya 23
পুলস্ত্য ঋষিয়ে ৰজাক শুক্লতীৰ্থ নামৰ অতুল তীৰ্থৰ মাহাত্ম্য বৰ্ণনা কৰে। শমিলাক্ষ নামৰ এজন ৰজকে নীল ৰঙত ডুবাই থোৱা বস্ত্ৰ নষ্ট হোৱা দেখি ভয়ত পৰে আৰু পৰিয়ালসহ পলাই যাবলৈ ভাবে। তাৰ দুখীয়া কন্যাই দাশ-কন্যা (মাছমৰা সমাজৰ ছোৱালী)ক মনৰ কথা কয়। তাই উপায় দিয়ে—অৰ্বুদত এটা নিৰ্ঝৰ আছে; তাৰ পানীত পেলোৱা বস্তু ক্ষণতে শুক্ল, অৰ্থাৎ বগা হৈ যায়; মাছমৰা লোক আৰু তাইৰ ভায়েকসকলে এই পানীৰ প্ৰভাৱ জানে। ৰজকে সেই মতে তাত বস্ত্ৰ ধোৱাত বস্ত্ৰবোৰ তৎক্ষণাৎ উজ্জ্বল বগা আৰু দীপ্তিময় হয়, ভয়ৰ কাৰণ দূৰ হয়। সি ঘটনাটো ৰজাক জনায়। ৰজাইও আন ৰঙা কাপোৰ পানীত পেলাই একে পৰিৱর্তন দেখি বিধিমতে স্নানাদি কৰে। তাৰ পিছত ৰজাই ৰাজ্য ত্যাগ কৰি সেই তীৰ্থত তপস্যা কৰে আৰু তীৰ্থ-প্ৰভাৱত শ্ৰেষ্ঠ সিদ্ধি লাভ কৰে। ফলশ্ৰুতিত কোৱা হৈছে—একাদশীত তাত শ্ৰাদ্ধ কৰিলে কুলৰ উদ্ধাৰ আৰু স্বৰ্গপ্ৰাপ্তি হয়; আৰু তাত স্নান কৰিলে তৎক্ষণাৎ পাপনাশ হৈ নিৰ্পাপতা লাভ হয়।
Shlokas
Verse 1
पुलस्त्य उवाच । ततो गच्छेन्नृपश्रेष्ठ शुक्लतीर्थमनुत्तमम् । यत्ख्यातिमगमत्पूर्वं सकाशाद्दाशवर्गतः
পুলস্ত্য ক’লে: তাৰ পাছত, হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ! অনুত্তম শুক্ল তীৰ্থলৈ যোৱা উচিত; যাৰ খ্যাতি পূৰ্বে মৎস্যজীৱী বৰ্গৰ এজন পুৰুষৰ সৈতে সম্পৰ্কত উদ্ভৱ হৈছিল।
Verse 2
पुराऽसीद्रजको नाम्ना शमिलाक्षो महीपते । नीलीमध्ये तु वस्त्राणि प्रक्षिप्तानि महीपते
পুৰাতন কালত, হে মহীপতে, শমিলাক্ষ নামৰ এজন ৰজক (ধোবী) আছিল; আৰু হে ৰাজন, বস্ত্ৰসমূহ নীলৰ কুণ্ডত পেলোৱা হৈছিল।
Verse 3
अथासौ भयमापन्नो ज्ञात्वा वस्त्रविडंबनम् । देशांतरं प्रस्थितोऽसौ स्वकुटुम्बसमावृतः
কাপোৰৰ দুৰৱস্থা দেখি তেওঁ ভয় খালে আৰু নিজৰ পৰিয়ালৰ সৈতে আন এখন দেশলৈ যাত্ৰা কৰিলে।
Verse 4
अथ तस्य सुता राजन्दाशकन्यासखी शुभा । दुःखेन महताविष्टा दाश्यंतिकमुपाद्रवत्
হে ৰাজন, তেতিয়া তেওঁৰ কন্যা, যি ধীবৰ-কন্যাৰ সখী আছিল, গভীৰ দুখত মগ্ন হৈ ধীবৰ-কন্যাৰ ওচৰলৈ লৰালৰিকৈ গ’ল।
Verse 5
तस्यै निवेदयामास भयं वस्त्रसमुद्भवम् । विदेशचलनं चैव बाष्पगद्गदया गिरा
চকুৰ পানীৰে থুকাথুকি মাতেৰে তাই কাপোৰৰ বাবে হোৱা ভয় আৰু বিদেশলৈ যোৱাৰ কথা জনালে।
Verse 6
दाशकन्यापि दुःखेन तस्या दुःखसमन्विता । अब्रवीद्वाष्संक्लिन्नां निश्वसंती मुहुर्मुहुः
ধীবৰ-কন্যাও সখীৰ দুখত সমদুখী হ’ল আৰু বাৰে বাৰে দীঘল উশাহ লৈ চকুৰ পানীৰে তিতি থকা সখীক ক’লে।
Verse 7
दाशकन्योवाच । अस्त्युपायो महानत्र विदितो मम शोभने । ध्रुवं तेन कृतेनैव निर्भयं ते च ते पितुः
ধীবৰ-কন্যাই ক’লে: “হে সুন্দৰী, মোৰ এটা মহান উপায় জনা আছে। সেইটো কৰিলে নিশ্চিতভাৱে তোমাৰ আৰু তোমাৰ পিতৃৰ ভয় দূৰ হ’ব।”
Verse 8
अत्रास्ति निर्झरं सुभ्रूरर्बुदे वरवर्णिनि । तत्र मे भ्रातरश्चैव तथान्ये मत्स्यजीविनः
ইয়াত অৰ্বুদত, হে সুন্দৰ ভ্ৰূৱতী, হে উজ্জ্বল বৰ্ণিনী, এটা পবিত্ৰ নিৰ্ঝৰ আছে। তাত মোৰ ভাতৃসকল থাকে, আৰু আন কিছুমান মাছ ধৰি জীৱিকা কৰা লোকো বাস কৰে।
Verse 9
यच्चान्यदपि तत्रैव क्षिप्यते सलिले शुभे । तत्सर्वं शुक्लतामेति पश्य मे वपुरीदृशम्
আৰু যি কিছুমান বস্তু তাতেই সেই শুভ জলত পেলোৱা হয়, সেয়া সকলো শ্বেত বৰ্ণলৈ পৰিণত হয়। চোৱা—মোৰ এই দেহো তেনেকৈয়ে (সেই জলৰ প্ৰভাৱে) উজ্জ্বল হৈছে।
Verse 10
सर्वेषामेव दाशानां तस्य तोयस्य मज्जनात् । तानि वस्त्राणि तत्रैव तातस्तव सुमध्यमे । जले प्रक्षालयेत्क्षिप्रं प्रयास्यंति सुशुक्लताम्
সেই তোয়াত কেৱল ডুব দিয়াৰ ফলতেই, সকলো দাশ (মাছধৰা) লোকৰ বাবে, হে সুমধ্যমে, তোমাৰ পিতাৰ সেই বস্ত্ৰসমূহ তাতেই জলত ধুব লাগে; সিহঁতে শীঘ্ৰেই অতি উজ্জ্বল শ্বেততা লাভ কৰিব।
Verse 11
त्वयाऽत्र न भयं कार्यं गत्वा तातं निवारय । प्रस्थितं परदेशाय नात्र कार्या विचारणा
ইয়াত তোমাৰ ভয় কৰাৰ একো কাৰণ নাই। গৈ তোমাৰ পিতাক নিবাৰণ কৰা—যি পৰদেশলৈ যাত্ৰা কৰিবলৈ ওলাইছে। এই বিষয়ত ইয়াত কোনো দ্বিধা-চিন্তা কৰা উচিত নহয়।
Verse 12
पुलस्त्य उवाच । सा तस्या वचनं श्रुत्वा गत्वा सर्वं न्यवेदयत् । जनकाय सुता तूर्णं ततोऽसौ तुष्टिमाप्तवान्
পুলস্ত্য ক’লে: তাইৰ বাক্য শুনি সি গৈ সকলো কথা তৎক্ষণাৎ জনকক নিবেদন কৰিলে। তেতিয়া তেওঁ সন্তুষ্টি লাভ কৰিলে।
Verse 13
प्रातरुत्थाय तूर्णं स निर्झरं तमुपाद्रवत् । क्षिप्तमात्राणि राजेन्द्र तानि वस्त्राणि तेन वै
প্ৰাতে উঠি সি তৎক্ষণাৎ সেই নিৰ্ঝৰৰ ওচৰলৈ দৌৰিলে। হে ৰাজেন্দ্ৰ, সি যেতিয়াই সেই বস্ত্ৰসমূহ তাত নিক্ষেপ কৰিলে…
Verse 14
तस्मिंस्तोयेतिशुक्लत्वं गतानि बहुलां ततः । कांतिमापुश्च परमां तथा दृष्ट्वांबराणि च
সেই জলে সিহঁত অতিশয় শুভ্ৰতা লাভ কৰিলে; তাৰ পাছত প্ৰচুৰ, পৰম কান্তি পালে। আৰু বস্ত্ৰসমূহৰ এই ৰূপান্তৰ দেখি সি বিস্মিত হ’ল।
Verse 15
अथासौ विस्मयाविष्टस्तानि चादाय सत्वरः । राज्ञे निवेदयामास वृत्तांतं च तदुद्भवम्
তাৰ পাছত বিস্ময়াবিষ্ট হৈ সি তৎক্ষণাৎ সেই বস্ত্ৰসমূহ উঠাই ল’লে। আৰু ৰজাক সম্পূৰ্ণ বৃত্তান্ত আৰু ই কেনেকৈ ঘটিল সেয়া নিবেদন কৰিলে।
Verse 16
ततो विस्मयमापन्नः स राजा तत्र निर्झरे । अन्यानि नीलीरक्तानि वस्त्राणि चाक्षिपज्जले
তেতিয়া বিস্ময়ে আপন্ন সেই ৰজাই সেই নিৰ্ঝৰত উপস্থিত হৈ, আন নীলা আৰু ৰক্ত বস্ত্ৰসমূহো জলে নিক্ষেপ কৰিলে।
Verse 17
सर्वाणि शुक्लतां यांति विशिष्टानि भवंति च । ज्ञात्वा ततः परं तीर्थं स्नानं चक्रे यथाविधि
সিহঁত সকলো শুভ্ৰতালৈ পৰিণত হ’ল আৰু বিশেষভাৱে উৎকৃষ্ট হ’ল। তেতিয়া সেই তীৰ্থৰ পৰম মাহাত্ম্য জানি, সি বিধিমতে তাত স্নান কৰিলে।
Verse 18
त्यक्त्वा राज्यं स तत्रैव तपस्तेपे महीपतिः । ततः सिद्धिं परां प्राप्तस्तीर्थस्यास्य प्रभावतः
ৰাজ্য ত্যাগ কৰি সেই ভূ-পতিয়ে তাতেই তপস্যা কৰিলে; এই তীৰ্থৰ প্ৰভাৱত তেওঁ পৰম সিদ্ধি লাভ কৰিলে।
Verse 19
एकादश्यां नरस्तत्र यः श्राद्धं कुरुते नृप । स कुलानि समुद्धृत्य दश याति दिवं ततः । स्नानेनव विपापत्वं तत्क्षणादेव जायते
হে নৃপ, যি মানুহে একাদশীত তাত শ্ৰাদ্ধ কৰে, সি নিজৰ বংশৰ দহ পুৰুষক উদ্ধাৰ কৰি তাৰ পাছত স্বৰ্গলৈ যায়। আৰু তাত স্নান কৰিলে সেই ক্ষণতেই পাপমুক্তি জন্মে।
Verse 23
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखंडे शुक्लतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रयोविंशोऽध्यायः
এইদৰে একাশীতিসাহস্ৰ্য সংহিতাযুক্ত শ্ৰী স্কন্দ মহাপুৰাণৰ সপ্তম প্ৰভাসখণ্ডৰ তৃতীয় অৰ্বুদখণ্ডত ‘শুক্লতীৰ্থ-মাহাত্ম্য বৰ্ণনা’ নামৰ তেইশতম অধ্যায় সমাপ্ত।