Adhyaya 139

Verse 1

सूत उवाच । धर्मराजेश्वरोत्थं च माहात्म्यं द्विजसत्तमाः । यन्मया प्रश्रुतं पुण्यं सकाशात्स्वपितुः पुरा

সূত ক’লে: হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল! ধৰ্মৰাজেশ্বৰ-সম্পৰ্কীয় যি পুণ্যময় মাহাত্ম্য উদ্ভৱ হৈছিল, সেয়া মই বৰ্ণনা কৰিম—যি মই পূৰ্বে মোৰ পিতাৰ পৰা শুনিছিলোঁ।

Verse 2

तदहं कीर्तयिष्यामि शृणुध्वं सुसमाहिताः । त्रैलोक्येऽपि सुविख्यातं सर्व पातकनाशनम्

সেয়ে মই ইয়াক কীৰ্তন কৰিম; তোমালোকে সুসমাহিতচিত্তে শুনা। ই ত্ৰিলোকতো সুপ্ৰসিদ্ধ আৰু সকলো পাপ বিনাশক।

Verse 3

तत्र क्षेत्रे पुरा विप्रः कश्यपान्वयसंभवः । उपाध्याय इति ख्यातो वेदविद्यापरायणः

সেই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্বে কশ্যপ বংশত জন্ম লোৱা এজন ব্ৰাহ্মণ আছিল। তেওঁ ‘উপাধ্যায়’ নামে খ্যাত আছিল আৰু বেদবিদ্যাত সম্পূৰ্ণ নিবেদিত আছিল।

Verse 4

पश्चिमे वयसि प्राप्ते तस्य पुत्रो बभूव ह । स्वाध्यायनियमस्थस्य प्रभूतविभवस्य च

যেতিয়া তেওঁ জীৱনৰ অন্তিম বয়সত উপনীত হ’ল, তেতিয়া তেওঁৰ এজন পুত্ৰ জন্মিল। তেওঁ স্বাধ্যায় আৰু নিয়ম-আচাৰত স্থিৰ আছিল, আৰু যথেষ্ট বৈভৱো আছিল।

Verse 5

पञ्चवर्षकमात्रस्तु यदा जज्ञे च तत्सुतः । तदा मृत्युवशं प्राप्तः पितृमातृसुदुःखकृत्

কিন্তু সেই পুত্ৰটি মাত্ৰ পাঁচ বছৰৰ হ’তেই মৃত্যুৰ অধীন হ’ল, আৰু পিতৃ-মাতৃৰ বাবে গভীৰ শোকৰ কাৰণ হ’ল।

Verse 6

ततः स ब्राह्मणः कोपं चक्रे वैवस्वतोपरि । धर्मराजगृहं प्राप्तं दृष्ट्वा निजकुमारकम्

তেতিয়া সেই ব্ৰাহ্মণে বৈৱস্বত যমৰ ওপৰত ক্ৰোধ কৰিলে। ধৰ্মৰাজৰ গৃহত নিজৰ সৰু পুত্ৰক আনা দেখিয়েই তেওঁ ৰোষে আচ্ছন্ন হ’ল।

Verse 7

आदाय सलिलं हस्ते शुचिर्भूत्वासमाहितः । प्रददौ दारुणं शापं धर्मराजाय दुःखितः

হাতত জল লৈ, শুচি হৈও মন অশান্ত থাকি, শোকাকুল সেইজনাই ধৰ্মৰাজৰ ওপৰত ভয়ংকৰ শাপ উচ্চাৰণ কৰিলে।

Verse 8

अपुत्रोऽद्य कृतो यस्मादहं तेन दुरात्मना । अतः सोऽपि च दुष्टात्मा यमोऽपुत्रो भविष्यति

“যি দুষ্টাত্মাই আজি মোক অপুত্ৰক কৰিলে, সেয়ে সেই দুষ্কৃতী যমো অপুত্ৰ হ’ব।”

Verse 9

तथास्य भूतले लोको नैव पूजां विधास्यति । कीर्तयिष्यति नो नाम यथान्येषां दिवौकसाम्

“আৰু পৃথিৱীত মানুহে তেওঁৰ পূজা কেতিয়াও নকৰিব; আন দেৱলোকবাসীৰ দৰে তেওঁৰ নামো কীৰ্তন নকৰিব।”

Verse 10

यः कश्चित्प्रातरुत्थाय नाम चास्य ग्रही ष्यति । मंगल्यकरणे चाथ विघ्नं तस्य भविष्यति

যি কোনো ব্যক্তি পুৱাতে উঠি তেওঁৰ নাম উচ্চাৰণ কৰে, তাৰ মঙ্গলকাৰ্যত বাধা-বিঘ্ন উপস্থিত হ’ব।

Verse 11

तं श्रुत्वा तस्य विप्रस्य यमः शापं सुदारुणम् । स्वधर्मे वर्तमानस्तु ततो दुःखा न्वितोऽभवत्

সেই বিপ্ৰৰ অতি ভয়ংকৰ শাপ শুনি যম—নিজ ধৰ্মত স্থিত থাকিলেও—তাৰ পাছত শোকত আচ্ছন্ন হ’ল।

Verse 12

एतस्मिन्नंतरे गत्वा ब्रह्मणः सदनं प्रति । कृतांजलिपुटो भूत्वा यमः प्राह पितामहम्

ইতিমধ্যে যম ব্ৰহ্মাৰ সদনলৈ গ’ল; অঞ্জলি বেঁধি তেওঁ পিতামহক বিনয়ে সম্বোধন কৰিলে।

Verse 13

पश्य देवेश शप्तोऽहं निर्दोषोपि द्विजन्मना । स्वधर्मे वर्तमानस्तु यथान्यः प्राकृतो जनः

হে দেৱেশ, চাওক—মই নিৰ্দোষ হ’লেও এজন দ্বিজে মোক শাপ দিলে; নিজ ধৰ্মত স্থিত থাকিও মই যেন সাধাৰণ মানুহৰ দৰে হৈ পৰিলোঁ।

Verse 14

तस्मादहं त्यजिष्यामि नियोगं ते पितामह । ब्रह्मशापभया द्भीतः सत्यमेतन्मयोदितम्

সেইহেতু, হে পিতামহ, আপোনাৰ দিয়া নিয়োগ মই ত্যাগ কৰিম; ব্ৰহ্মশাপৰ ভয়ত ভীত—মই কোৱা কথাই সত্য।

Verse 15

पुरा मांडव्यशापेन शूद्रयोन्यवतारितः । सांप्रतं पुत्ररहितः कृतोऽपूज्यश्च सत्तम

পূৰ্বতে মাণ্ডব্যৰ শাপত মই শূদ্ৰ যোনিত অৱতীৰ্ণ হ’লোঁ। এতিয়া, হে সৎজনশ্ৰেষ্ঠ, মোক পুত্ৰহীন কৰা হৈছে আৰু যথোচিত সন্মান-পূজাৰ পৰা বঞ্চিত কৰা হৈছে।

Verse 16

सूत उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा दीनं वैवस्वतस्य च । तत्कालोचितमाहेदं स्वयमेव शतक्रतुः

সূত ক’লে: বৈৱস্বত (যম) দীনভাৱে কোৱা সেই বাক্য শুনি, শতিক্ৰতু (ইন্দ্ৰ) নিজেই তৎক্ষণাৎ সময়োচিত উপদেশেৰে উত্তৰ দিলে।

Verse 17

युक्तमुक्तमनेनैतद्धर्मराजेन पद्मज । नियोगे वर्तमानेन तावकीये सुरेश्वर

হে পদ্মজ (ব্ৰহ্মা), এই ধৰ্মৰাজে যি কৈছে সেয়া নিশ্চয়েই যুক্তিসংগত; কিয়নো তেওঁ তোমাৰেই নিয়োগ অনুসৰি কৰ্ম কৰে, হে সুৰেশ্বৰ।

Verse 18

अवश्यमेव मर्त्ये च मनुष्याः समये स्थिताः । बाल्ये वा यौवने वाथ वार्धक्ये वा पितामह । संहर्तव्या न संदेहो नाकाले च कथंचन

মর্ত্যলোকে মানুহসমূহ নিৰ্ধাৰিত সময়ৰ বিধানত স্থিত—শৈশৱত হওক, যৌৱনত হওক, বা বাৰ্ধক্যত, হে পিতামহ। সন্দেহ নাই, সময়মতে তেওঁলোকক সংগ্ৰহ (নিয়া) কৰিবই লাগে; কিন্তু অকালে কেতিয়াও নহয়।

Verse 19

एतदेव कृतं नाम धर्मराजाख्यमुत्तमम् । त्वया च सममित्रस्य समशस्त्रोर्महात्मनः

এই ব্যৱস্থাই ‘ধৰ্মৰাজ’ নামে উত্তম পদ বুলি খ্যাত—তুমিয়েই সেই মহাত্মাৰ বাবে স্থাপন কৰিছিলা, যাৰ মিত্ৰতা সকলোৰে প্ৰতি সমান আৰু যাৰ দণ্ডশক্তি সকলোৰ ওপৰত একে।

Verse 20

तस्मादद्य समालोक्य कश्चिदेव विचिंत्यताम् । उपायो येन निर्दोषो नियोगं कुरुते तव

সেয়ে আজি নিজেই কোনো উপায় চিন্তা কৰি স্থিৰ কৰা হওক, যাতে তেওঁ নিৰ্দোষ হৈ তোমাৰ দিয়া নিয়োগ সম্পন্ন কৰিব পাৰে।

Verse 21

ब्रह्मोवाच । ब्रह्मशापं न शक्तोऽह मन्यथाकर्तुमेवच । उपायं च करिष्यामि सांप्रतं त्रिदशाधिप

ব্ৰহ্মাই ক’লে: হে ত্ৰিদশাধিপ, ব্ৰাহ্মণৰ শাপ মই অন্যথা কৰিব নোৱাৰোঁ; তথাপি এতিয়া মই এটা উপায় উদ্ভাৱন কৰিম।

Verse 22

ततो ध्यानं प्रचक्रे स ब्रह्मा लोकपितामहः । तदर्थं सर्वदेवानां पुरतः सुस माहितः

তাৰ পাছত লোকপিতামহ ব্ৰহ্মাই সেই উদ্দেশ্যে সকলো দেৱতাৰ সন্মুখত, অতি মান্য হৈ, গভীৰ ধ্যান আৰম্ভ কৰিলে।

Verse 23

तस्यैवं ध्यानसक्तस्य प्रादुर्भूताः समंततः । मूर्ता रोगाः सुरौद्रास्ते वातगुल्मकफात्मकाः । अष्टोत्तरशतप्रायाः प्रोचुस्तं च कृतादराः

তেওঁ এইদৰে ধ্যানত নিমগ্ন থাকোঁতে চাৰিওফালে মূৰ্ত ৰোগসমূহ প্ৰাদুৰ্ভূত হ’ল—দেৱক্ৰোধৰ দৰে ভয়ংকৰ—বাত, গুল্ম আৰু কফ-স্বভাৱৰ। প্ৰায় একশ আঠ সংখ্যাত তেওঁলোক আদৰেৰে তেওঁক সম্বোধন কৰিলে।

Verse 24

रोगा ऊचुः । किमर्थं देवदेवेश त्वया सृष्टा वयं विभो । आदेशो दीयतां शीघ्रं प्रसादः क्रियतामिति

ৰোগসকলে ক’লে: হে দেবদেৱেশ, হে বিভো! তুমি আমাক কিহৰ বাবে সৃষ্টি কৰিলা? শীঘ্ৰে আমাক আদেশ দিয়া হওক; আমাৰ ওপৰত অনুগ্ৰহ কৰা হওক।

Verse 25

व्रह्मोवाच । व्रजध्वं भूतले शीघ्रं ममादेशादसंशयम् । यमादेशान्मनुष्येषु गन्तव्यमविकल्पितम्

ব্ৰহ্মাই ক’লে: “মোৰ আদেশত, নিঃসন্দেহে, শীঘ্ৰে ভূতললৈ যোৱা। যমৰাজৰ অধিকাৰত মানুহৰ মাজলৈ বিনা দ্বিধাই প্ৰৱেশ কৰিব লাগিব।”

Verse 26

एवमुक्त्त्वा तु तान्रोगांस्ततः प्राह पितामहः । धर्मराजं समीपस्थं भृशं दीनमधोमुखम्

এইদৰে সেই ৰোগসমূহক কৈ, পিতামহ ব্ৰহ্মাই ওচৰত থিয় হৈ থকা ধৰ্মৰাজক সম্বোধন কৰিলে—অতি দীন, মুখ তললৈ নত।

Verse 27

एते ते व्याधयः सर्वे मया यम नियोजिताः । साहाय्यं च करिष्यंति सर्वकृ त्येषु सर्वदा

“হে যম! এই সকলো ব্যাধি মই তোমাৰ বাবে নিযুক্ত কৰিছোঁ। ইহঁতে সদায় তোমাৰ সকলো কৰ্মত, সকলো সময়তে, সহায় কৰিব।”

Verse 28

यः कश्चिदधुना मर्त्यो गतायुः संप्रपद्यते । वधाय तस्य यत्नेन त्वया प्रेष्याः सदैव तु

“এতিয়া যি কোনো মৰ্ত্য, যাৰ আয়ু শেষ হৈছে, সন্মুখত আহে—তাৰ মৃত্যুৰ বাবে যত্ন কৰি, তুমি সদায় ইহঁতক প্ৰেৰণ কৰিবা।”

Verse 29

एतेषां जायते तेन जननाशसमुद्भवः । अपवादो धरापृष्ठे न च संजायते तव

“ইহঁতৰ দ্বাৰাই তেনেদৰে জননাশ উদ্ভৱ হয়; আৰু পৃথিৱীৰ পৃষ্ঠত তোমাৰ ওপৰত কোনো দোষ বা নিন্দা নাহিব।”

Verse 31

ततस्तान्सकलान्व्याधीन्गृहीत्वा रविनंदनः । यमलोकं समासाद्य ततः प्रोवाच सादरम्

তেতিয়া ৰৱিনন্দন যমে সেই সকলো ব্যাধি লগত লৈ যমলোকত উপস্থিত হৈ, তাৰ পাছত সাদৰে কথা ক’লে।

Verse 32

पृष्ट्वापृष्ट्वा च गंतव्यं चित्रगुप्तं धरातले । गंतव्यं जननाशाय समये समुपस्थिते

বাৰে বাৰে সুধি লৈ, পৃথিৱীত চিত্ৰগুপ্তৰ ওচৰলৈ যাব লাগিব। নিৰ্ধাৰিত সময় উপস্থিত হ’লে, জন্মচক্ৰৰ অন্ত কৰিবলৈ যাত্ৰা কৰিব লাগিব।

Verse 33

परमस्ति मया तत्र स्थापितं लिंगमुत्तमम् । हाटकेश्वरजेक्षेत्रे सर्वपातकनाशनम्

তাত মই এক পৰম আৰু উত্তম লিঙ্গ স্থাপন কৰিছোঁ। হাটকেশ্বৰ ক্ষেত্ৰৰ পবিত্ৰ ভূমিত ই সকলো পাপ বিনাশ কৰে।

Verse 34

यस्तं पश्यति सद्भक्त्या प्रातरुत्थाय मानवः । स युष्माभिः सदा त्याज्यो दूरतो वचनान्मम

যি মানুহে পুৱাতে উঠি সত্য ভক্তিৰে সেই (লিঙ্গ) দৰ্শন কৰে, মোৰ আদেশমতে তোমালোকে সদায় তাৰ পৰা দূৰত থাকিবা আৰু তাক স্পৰ্শ নকৰিবা।

Verse 35

एवमुक्त्वा स तान्व्याधींस्ततो वैवस्वतः स्वयम् । तस्य विप्रस्य तं पुत्रं गृहीत्वा सत्वरं ययौ । तस्यैव मंदिरे रम्ये कृत्वा रूपं द्विजन्मनः

এইদৰে কৈ, বৈৱস্বত যমে সেই ব্যাধিসকলক ক’লে; তাৰ পাছত তেওঁ নিজে সেই বিপ্ৰৰ পুত্ৰক লৈ সোনকালে গ’ল। আৰু সেই একে মনোৰম গৃহতে, তেওঁ দ্বিজৰ ৰূপ ধাৰণ কৰিলে।

Verse 36

अथासौ ब्राह्मणो दृष्ट्वा स्वं पुत्रं गृहमागतम् । सहितं विप्ररूपेण धर्मराजेन धीमता

তেতিয়া সেই ব্ৰাহ্মণে নিজৰ পুত্ৰক ঘৰলৈ উভতি অহা দেখি—ব্ৰাহ্মণৰ ৰূপ ধৰি জ্ঞানী ধৰ্মৰাজসহ—বিস্মিত হ’ল।

Verse 37

ततः प्रहृष्टचित्तेन सत्वरं सम्मुखो ययौ । पुत्रपुत्रेति जल्पन्स निजभार्यासमन्वितः

তাৰ পাছত আনন্দে ভৰা চিত্তে সি তৎক্ষণাৎ সন্মুখলৈ দৌৰি গ’ল; “পুত্ৰ, পুত্ৰ!” বুলি ক’বলৈ ক’বলৈ নিজৰ পত্নীৰ সৈতে আগবাঢ়িল।

Verse 38

परिष्वज्य ततो भूयो वाष्पपर्याकुलेक्षणः । आघ्राय च ततो मूर्ध्नि वाक्यमेतदुवाच ह

তাক পুনৰ আলিঙ্গন কৰি, চকু অশ্ৰুতে আৱৰি গ’ল; তাৰ পাছত সি পুত্ৰৰ মূৰ শুঁকি এই বাক্য ক’লে।

Verse 39

ब्राह्मण उवाच । कथं पुत्र समायातस्त्वं तस्मा द्यममंदिरात् । न कश्चित्पुनरायाति यत्र गत्वाऽपि वीर्यवान्

ব্ৰাহ্মণে ক’লে: “পুত্ৰ, তুমি কেনেকৈ যমৰ সেই ধামৰ পৰা উভতি আহিলা? য’লৈ গ’লেও—বীৰ্যবানসকলেও—কোনো পুনৰ নাহে।”

Verse 41

कश्चायं ब्राह्मणः पार्श्वे तव संतिष्ठते सुत । दिव्येन तेजसा युक्तस्तं नमाम्यहमात्मज

“আৰু এইজন কোন ব্ৰাহ্মণ, পুত্ৰ, যি তোমাৰ কাষত থিয় হৈ আছে—দিব্য তেজেৰে যুক্ত? হে সন্তান, মই তেওঁক নমস্কাৰ কৰোঁ।”

Verse 42

पुत्र उवाच । एष ब्राह्मणरूपेण समायातो यमः स्वयम् । मामादाय कृपाविष्टो ज्ञात्वा त्वां दुःखसंयुतम्

পুত্ৰে ক’লে: এইজন ব্ৰাহ্মণৰূপে আহি থকা স্বয়ং যম। মোক লৈ, তোমাৰ দুখেৰে পীড়িত অৱস্থা জানি, তেওঁ কৰুণাৰে অভিভূত হ’ল।

Verse 43

तस्मात्त्वं कुरु तातास्य शापानुग्रहमद्य वै । गृहप्राप्तस्य सुस्नेहाद्यद्यहं तव वल्लभः

সেয়ে, প্ৰিয় তাতা, আজি নিশ্চয় তেওঁৰ শাপক অনুগ্ৰহলৈ পৰিণত কৰা। গভীৰ স্নেহেৰে মই ঘৰলৈ উভতি আহিছোঁ—যদি মই সঁচাকৈ তোমাৰ প্ৰিয় হওঁ, তেন্তে তেওঁৰ বাবে এই কৰ্ম কৰা।

Verse 44

ततस्तस्य प्रणामं स कृत्वा ब्राह्मणसत्तमः । व्रीडयाऽधोमुखो भूत्वा ततः प्रोवाच सादरम्

তাৰ পাছত সেই শ্ৰেষ্ঠ ব্ৰাহ্মণে তেওঁক প্ৰণাম কৰিলে। লাজেৰে মুখ নত কৰি, তাৰ পাছত সাদৰে ক’লে।

Verse 45

ब्राह्मण उवाच । अद्य मे सफलं जन्म जीवितं च सुजीवितम् । यत्पुत्रस्य मम प्राप्तिर्गतस्य यमसादनम्

ব্ৰাহ্মণে ক’লে: আজি মোৰ জন্ম সফল হ’ল আৰু জীৱনো সত্যই সুজীৱিত হ’ল। কিয়নো যমৰ ধামলৈ গৈ থকা মোৰ পুত্ৰক মই পুনৰ লাভ কৰিলোঁ।

Verse 46

त्वं च पुत्रकृते तात सन्तोषं परमं गतः । तस्मात्पुत्रेण संयुक्तो यथायं स्यात्तथा कुरु

আৰু তুমিও, প্ৰিয় তাতা, পুত্ৰৰ কাৰণে পৰম সন্তোষ লাভ কৰিলা। সেয়ে পুত্ৰসহ একেলগে এনে কৰাঁ, যাতে এই বিষয়টো যথাযথভাৱে সম্পন্ন হয়।

Verse 47

ब्राह्मण उवाच । न मे स्यादनृतं वाक्यं कदा चिदपि पुत्रक । अपि स्वैरेण यत्प्रोक्तं किं पुनर्दुःखितेन च

ব্ৰাহ্মণে ক’লে: হে পুত্ৰ, মোৰ বাক্য কেতিয়াও অসত্য নহয়। যদি অনায়াসে কোৱা কথাও সত্য হয়, তেন্তে দুখত কোৱা বাক্য তাতোকৈ অধিক নিশ্চিত।

Verse 48

तस्मात्तस्य भवेत्पुत्रो दैवयोनिसमुद्भवः । न कथंचिदपि प्राज्ञ मम शापवशाद्ध्रुवम्

সেয়ে তাৰ বাবে দেৱীয় যোনিৰ পৰা এক পুত্ৰ জন্মিব। হে প্ৰাজ্ঞ, মোৰ শাপৰ অটল বলত ই কেতিয়াও অন্যথা নহ’ব।

Verse 49

भविष्यति सुतश्चान्यो मानुषीयोनिसंभवः । राजसूयाश्वमेधाभ्यां यश्चैनं तारयिष्यति

আৰু আন এজন পুত্ৰ মানৱীয় যোনিৰ পৰা জন্মিব—যি ৰাজসূয় আৰু অশ্বমেধ যজ্ঞৰ পুণ্যবলে তাক উদ্ধাৰ কৰিব।

Verse 50

कोऽर्थः पुत्रेण जातेन यो न संतारणक्षमः । पितृपक्षं शुभं कर्म कृत्वा सर्वोत्तमं भुवि

যি পুত্ৰে উদ্ধাৰ কৰিব নোৱাৰে, তেনে পুত্ৰ জন্মাই কি লাভ? পিতৃপক্ষৰ বাবে শুভ কৰ্ম সম্পাদন কৰি সি পৃথিৱীত সৰ্বোত্তম হয়।

Verse 51

तथा पूजाकृते योऽस्य शापो दत्तश्च वै पुरा । तत्रापि शृणु मे वाक्यं तस्य पुत्रक जल्पतः

তদ্ৰূপে, তাৰ পূজাৰ উপলক্ষে পূৰ্বে যি শাপ দিয়া হৈছিল—সেই বিষয়েও মোৰ বাক্য শুনা, হে পুত্ৰ, মই ক’বলৈ ধৰোঁ।

Verse 52

वेदोक्तैर्विविधैर्मन्त्रैर्या पूजा चास्य संस्थिता । न भविष्यति सा लोके कथंचिदपि पुत्रक

বেদোক্ত নানাবিধ মন্ত্রে যি পূজা ইয়াৰ স্থাপিত হৈছিল, সেই পূজা এই লোকত কোনো প্ৰকাৰেও নহ’ব, হে পুত্ৰ।

Verse 53

अस्य मानुषसंभूतैर्मन्त्रैः पूजा भविष्यति । विशिष्टा सर्वदेवेभ्यः सत्यमेतन्मयोदितम्

এই দেৱতাৰ পূজা মানৱসম্ভূত মন্ত্রে হ’ব; আৰু সেই পূজা সকলো দেৱতালৈ কৰা পূজাতকৈও অধিক বিশিষ্ট হ’ব—এই সত্য মই ঘোষণা কৰিলোঁ।

Verse 54

पुत्र उवाच । अहमेनं प्रतिष्ठाप्य द्रिजश्रेष्ठ महीतले । सम्यगाराधयिष्यामि किमन्यैर्विबुधैर्मम

পুত্ৰে ক’লে: হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠ, ইয়াক পৃথিৱীত স্থাপন কৰি মই ইয়াৰ যথাবিধি আৰাধনা কৰিম। মোৰ আন দেৱতালৈ কি প্ৰয়োজন?

Verse 55

तस्मात्संकीर्तयिष्यामि मंत्रान्मानुषसंभवान् । तथा पूजाविधानं च त्वत्प्रसादेन पूर्वज

সেয়ে মই মানৱসম্ভূত মন্ত্রসমূহৰ সংকীৰ্তন কৰিম, আৰু পূজাবিধানও—আপোনাৰ প্ৰসাদে, হে পূজনীয় পূৰ্বজ।

Verse 56

ततः सुगं नः पन्थेति तस्य मंत्रं विधाय सः । समाचरत्प्रहृष्टात्मा धर्मराजस्य शृण्वतः

তাৰ পাছত “আমাৰ পথ সুগম হওক” এই মন্ত্র ৰচনা কৰি, তেওঁ প্ৰফুল্লচিত্তে বিধি অনুসাৰে আচৰণ কৰিলে, ধৰ্মৰাজে শুনি থাকোঁতে।

Verse 58

यम उवाच । कथंचिदपि विप्रेद्र न मे स्याद्दर्शनं वृथा । अन्येषामपि देवानां तस्मात्प्रार्थय वांछि तम्

যমে ক’লে: হে বিপ্ৰেন্দ্ৰ, কোনো প্ৰকাৰেও মোৰ দৰ্শন তোমাৰ বাবে বৃথা নহওক। সেয়ে অন্য দেৱতাসকলৰ বিষয়ে যি কামনা আছে, সেয়া প্ৰাৰ্থনা কৰা।

Verse 59

ब्राह्मण उवाच । तवार्चां मम पुत्रोऽयं स्थापयिष्यति यामिह । तामनेनैव मंत्रेण यः कश्चित्पूजयेद्द्विजः

ব্ৰাহ্মণে ক’লে: “হে যম, মোৰ এই পুত্ৰই ইয়াত তোমাৰ পবিত্ৰ মূৰ্তি স্থাপন কৰিব। আৰু যি কোনো দ্বিজ এই একে মন্ত্ৰেৰে সেই মূৰ্তিক পূজা কৰে…”

Verse 60

भवेत्संवत्सरं यावत्संप्राप्ते पंचमीदिने । मा तस्य पुत्रशोको हि इह लोके कथञ्चन

…এটা বছৰ পূৰ্ণ হোৱালৈকে, পঞ্চমী তিথি আহি পোৱালৈকে, এই লোকত তাৰ কেতিয়াও পুত্ৰ-শোক নঘটক।

Verse 61

सूत उवाच । स तथेति प्रतिज्ञाय संप्रहृष्टमना यमः । यमलोकं जगामाथ स्वाधिकारपरोऽभवत्

সূতে ক’লে: যমে আনন্দচিত্তে ‘তথাস্তु’ বুলি প্ৰতিজ্ঞা কৰিলে। তাৰ পাছত তেওঁ যমলোকলৈ গ’ল আৰু নিজৰ দিৱ্য অধিকাৰত মনোনিবেশ কৰিলে।

Verse 62

सोऽपि ब्राह्मणदायादः कृत्वा प्रासादमुत्तमम् । यममाराधयामास मध्ये संस्थाप्य भक्तितः । पित्रा चोक्तेन मन्त्रेण तेनैव विधिपूर्वकम्

সেই ব্ৰাহ্মণৰ উত্তৰাধিকাৰীয়েও উত্তম প্ৰাসাদ নিৰ্মাণ কৰি, তাৰ মাজত যমক ভক্তিৰে স্থাপন কৰিলে আৰু পিতৃয়ে কোৱা সেই একে মন্ত্ৰেৰে বিধিপূৰ্বক আৰাধনা কৰিলে।

Verse 63

ततश्च क्रमशः प्राप्य पुत्रपौत्राननेकशः । कालधर्ममनुप्राप्तश्चिरं स्थित्वा महीतले

তাৰ পাছত ক্ৰমে ক্ৰমে তেওঁ বহু পুত্ৰ আৰু পৌত্ৰ লাভ কৰিলে। পৃথিৱীত দীঘলীয়া কাল বাস কৰি, অৱশেষত তেওঁ কালধৰ্ম—নিয়ত মৃত্যু—লৈ উপনীত হ’ল।

Verse 64

एतद्वः सर्वमाख्यातं पुराणेयत्पुरा श्रुतम् । यश्चैतत्कीर्तयेद्भक्त्या संप्राप्ते पंचमीदिने । नापमृत्युर्भवेत्तस्य न च शोकः सुतोद्भवः

পুৰাণত পূৰ্বে যি শুনা হৈছিল, সেই সকলো কথা মই তোমালোকক ক’লোঁ। যি কোনো ভক্তিভাৱে পঞ্চমীৰ দিন আহিলে এই কাহিনী কীৰ্তন কৰে, তাৰ অকালমৃত্যু নহ’ব আৰু সন্তানজনিত শোকো নাথাকিব।

Verse 97

तच्छ्रुत्वाथ यमः प्रोच्चैः सुप्रसन्नेन चेतसा । तं ब्राह्मण मुवाचेदं हर्षगद्गदयागिरा

সেই কথা শুনি যমে অতি প্ৰসন্নচিত্তে উচ্চস্বৰে ক’লে। আৰু সেই ব্ৰাহ্মণক সম্বোধন কৰি, আনন্দে গদগদ কণ্ঠে এই বাক্য ক’লে।