Adhyaya 106

Verse 1

ऋषय ऊचुः । भूपृष्ठे पांसुभिस्तस्मिन्प्रेतैस्तैः परिपूरिते । यानि तीर्थानि लुप्तानि लिङ्गानि च वदस्व नः

ঋষিসকলে ক’লে: “সেই ঠাইত যেতিয়া পৃথিৱীৰ পৃষ্ঠ ধূলিৰে ভৰি পৰিল আৰু সেই প্ৰেতসমূহে পৰিপূৰ্ণ হ’ল, ক’বা—কোন কোন তীৰ্থ আৰু কোন কোন লিঙ্গ লুপ্ত হ’ল?”

Verse 2

सूत उवाच । असंख्यातानि तीर्थानि तथा लिंगानि च द्विजाः । लोपं गतानि वक्ष्यामि प्राधान्येन प्रबोधत

সূতে ক’লে: হে দ্বিজসকল! তীৰ্থ আৰু লিঙ্গ অগণন। যিসকল লুপ্তপ্ৰায় হৈছে, তাৰে ভিতৰত প্ৰধান আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণসমূহ মই বৰ্ণনা কৰিম; মনোযোগেৰে শুনা।

Verse 3

तत्र लोपं गतं तीर्थं चक्रतीर्थमिति स्मृतम् । यत्र चक्रं पुरा न्यस्तं विष्णुना प्रभविष्णुना

তাত লুপ্তপ্ৰায় হোৱা তীৰ্থ ‘চক্ৰতীৰ্থ’ বুলি স্মৃত। য’ত প্ৰাচীন কালে প্ৰভাৱান বিষ্ণুৱে নিজৰ চক্ৰ স্থাপন কৰিছিল।

Verse 4

मातृतीर्थं तथैवान्यत्सर्वकामप्रदं नृणाम् । यत्र ता मातरो दिव्याः कार्तिकेयप्रतिष्ठिताः

আন এটা ‘মাতৃতীৰ্থ’, যি নৰলোকক সকলো কামনা-ফল প্ৰদান কৰে—য’ত দিৱ্য মাতৃসকলক কাৰ্তিকেয়ই প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।

Verse 5

मुचुकुन्दस्य राजर्षेस्तथान्यल्लिंग मुत्तमम् । तत्र लोपं गतं विप्राः सगरस्य तु भूपतेः

ৰাজর্ষি মুচুকুন্দৰ উত্তম লিঙ্গো, আৰু সগৰ নৃপতিৰ (লিঙ্গ)ো—সেই ঠাইত, হে বিপ্ৰসকল, লুকাই লুপ্ত হৈ গ’ল।

Verse 6

इक्ष्वाकोर्वसुषेणस्य ककुत्स्थस्य महात्मनः । ऐलस्य चन्द्रदेवस्य काशिराजस्य सन्मतेः

ইক্ষ্বাকু, বসুষেণ, মহাত্মা ককুত্স্থ; আৰু ঐল, চন্দ্ৰদেৱ, সন্মত কাশীৰাজ—ইহঁতৰ পবিত্ৰ প্ৰতিষ্ঠাসমূহো তাতেই আৱৰণত পৰি লুপ্তপ্ৰায় হ’ল।

Verse 7

अग्निवेशस्य रैभ्यस्य च्यवनस्य भृगोस्तथा । आश्रमो याज्ञवल्क्यस्य तत्र लोपं समाययौ

অগ্নিবেশ, ৰৈভ্য, চ্যৱন আৰু ভৃগুৰ পবিত্ৰ আশ্ৰমো; আৰু যাজ্ঞবল্ক্যৰ আশ্ৰম—সেই ঠাইত এই সকলো দৃষ্টিৰ পৰা লুপ্ত হ’ল।

Verse 8

हारीतस्य महर्षेश्च हर्यश्वस्य महात्मनः । कुत्सस्य च वसिष्ठस्य नारदस्य त्रितस्य च

ইয়াত মহর্ষি হাৰীতা, মহাত্মা হৰ্যশ্ব, আৰু কুত্স, বসিষ্ঠ, নাৰদ আৰু ত্ৰিতাৰো লিঙ্গসমূহ স্থাপিত আছে।

Verse 9

तथैव ऋषिपत्नीनां तत्र लिंगानि भूरिशः । कात्यायन्याश्च शांडिल्या मैत्रेय्याश्च तथा पुरा

তথৈৱ, তাত ঋষিপত্নীসকলৰ বহু লিঙ্গ আছে—কাত্যায়নী, শাণ্ডিল্যা, আৰু পূৰ্বে মৈত্রেয়ীৰো।

Verse 10

अन्यासां मुनिपत्नीनां यासां संख्या न विद्यते । तत्राश्चर्यमभूदन्यत्पूर्यमाणे महीतले

আন আন মুনিপত্নীসকলৰো—যিসকলৰ সংখ্যা জনা নাযায়—তাত আন এক আশ্চৰ্য ঘটিল, যেতিয়া ভূমিতল পূৰণ কৰা হৈছিল।

Verse 11

दृष्ट्वा पांसुमयीं वृष्टिं मुक्तां प्रेतैः समंततः । मातृवर्गेण तेनाथ प्रमुक्तः प्रचुरोऽनिलः

চাৰিওফালে প্ৰেতসকলে মুক্ত কৰা ধূলিৰ বৰষুণ দেখি, তেতিয়া মাতৃগণৰ দলে এক প্ৰবল বতাহ মুকলি কৰিলে।

Verse 13

तेन पांसुकृता वृष्टिः समंतान्मथिता बहिः । तस्या भूमेः पतत्येव न किंचित्तत्र पूर्यते

সেই (বায়ু)ৰ প্ৰভাৱত ধূলিৰে গঠিত বৰষুণ চাৰিওফালে মথিত হৈ বাহিৰলৈ ঠেলি দিয়া হ’ল। সেই ভূমিত সি পৰি থাকিলেও, তাত একো পূৰণ নহ’ল।

Verse 14

ततस्ते व्यंतराः खिन्ना निराशास्तस्य पूरणे । भूतास्तस्य पुरो गत्वा चुक्रुशुः कुशभूपतेः

তাৰ পাছত সেই ব্যন্তৰাসকল ক্লান্ত হৈ, তাক পূৰণৰ আশা ত্যাগ কৰি, ভূতসকলসহ আগবাঢ়ি কুশভূপতি ৰজাৰ আগত গৈ ক্ৰন্দন কৰিলে।

Verse 16

स त्वं तासां विघातार्थमुपायं भूप चिंतय । येन तां पांसुभिर्भूमिं पूरयामः समंततः

“সেয়ে, হে ৰাজন, সেই (মাতৃসকল)ক বাধা দিবলৈ এটা উপায় চিন্তা কৰা, যাৰ দ্বাৰা আমি চাৰিওফালে ধূলিৰে সেই ভূমি পূৰণ কৰিব পাৰোঁ।”

Verse 17

तेषां तद्वचनं श्रुत्वा ततः कुशमहीपतिः । रुद्रमाराधयामास तत्क्षेत्रं प्राप्य सद्द्विजाः

তেওঁলোকৰ বাক্য শুনি কুশ-মহীপতি তেতিয়া সেই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত গৈ ৰুদ্ৰৰ আৰাধনা আৰম্ভ কৰিলে—হে উত্তম দ্বিজসকল।

Verse 19

अस्माभिर्विहिता तत्र पांसुवृष्टिर्महीपते । नीयते शतधाऽन्यत्र मातृमुक्तेन वायुना

“হে মহীপতি, আমি তাত যি ধূলিবৃষ্টি বিধান কৰিছিলোঁ, সেয়া মাতৃসকলৰ দ্বাৰা মুক্ত বায়ুৱে শতধা হৈ আন আন ঠাইলৈ লৈ যায়।”

Verse 20

मया प्रेतगणादेव निर्दिष्टास्तस्य पूरणे । मातृसंरक्ष्यमाणं तच्छक्यं चैतन्न पूरितुम्

নিশ্চয়, মই নিজেই প্ৰেতগণক সেইটো পূৰণৰ কাৰ্যত নিযুক্ত কৰিছিলোঁ; কিন্তু মাতৃসকলৰ ৰক্ষাত থকা বাবে সেই স্থান কেতিয়াও পূৰণ কৰিব নোৱাৰি।

Verse 21

तत्र राक्षसजैर्मंत्रैः संति लिंगानि च प्रभो । प्रतिष्ठितानि तत्स्पर्शाद्दर्शनात्स्याज्जनक्षयः

হে প্ৰভু, সেই স্থানত ৰাক্ষসজাত মন্ত্রে প্ৰতিষ্ঠিত লিঙ্গসমূহ আছে। কেৱল স্পৰ্শ কৰিলেই—বা দৰ্শন কৰিলেই—লোকসমূহৰ মাজত বিনাশ ঘটিব পাৰে।

Verse 22

अचलत्वात्तथा देव लिंगानां शास्त्रसद्भयात् । अन्यदुत्पाटनाद्यं च नैव कुर्मः कथंचन

আৰু হে দেৱ, লিঙ্গসমূহ অচল হোৱাৰ বাবে, আৰু লিঙ্গ-বিষয়ক শাস্ত্ৰসমূহৰ ধৰ্মভীতিত, আমি উখলোৱা আদি অন্য কোনো উপায় কেতিয়াও গ্ৰহণ নকৰোঁ।

Verse 23

तस्माल्लिंगकृतो नाशो ब्राह्मणानां तपस्विनाम् । यथा न स्यात्सुरश्रेष्ठ तथा नीतिर्विधीयताम्

সেইহেতু, হে সুৰশ্ৰেষ্ঠ, এনে নীতি বিধান কৰা হওক যাতে সেই লিঙ্গসমূহৰ কাৰণে হোৱা বিনাশ ব্ৰাহ্মণ আৰু তপস্বীসকলৰ ওপৰত নপৰে।

Verse 24

ततश्च भगवान्रुद्रस्ताः समाहूय मातरः । प्रोवाच त्यज्यतां स्थानं भवत्यो यत्र संस्थिताः

তেতিয়া ভগৱান ৰুদ্ৰই সেই মাতৃসকলক আহ্বান কৰি ক’লে— “হে মাতৃকাসকল, যি স্থানত তোমালোক অৱস্থিত আছা, সেই স্থান ত্যাগ কৰা।”

Verse 25

तत्र पांसुभिरव्यग्राः करिष्यंति दिवानिशम् । प्रेताः कुशसमादेशाद्वृष्टिं लोकहिताय च

তাত প্ৰেতসকলে ধূলিৰে অব্যগ্ৰভাৱে দিন-ৰাতি কৰ্ম কৰিব; আৰু কুশ-ঘাঁহৰ আদেশ অনুসৰি লোকহিতৰ বাবে বৰষুণ আনিব।

Verse 26

मातर ऊचुः । त्यक्ष्यामश्च तवादेशात्तत्स्थानं वृषभध्वज । परं दर्शय चास्माकं किंचिदन्यत्तथाविधम्

মাতৃসকলে ক’লে: “তোমাৰ আদেশত আমি সেই স্থান ত্যাগ কৰিম, হে বৃষভধ্বজ! কিন্তু আমাৰ বাবে তেনে ধৰণৰ আন এটা স্থান অলপ দেখুৱাওক।”

Verse 27

क्षेत्रेऽत्रैव निवत्स्यामो येन स्कन्दकृते वयम् । तेन संस्थापिताश्चात्र प्रोक्ताः स्थेयं सदा ततः

“আমি এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰতেই বাস কৰিম, কিয়নো আমি স্কন্দৰ কাৰ্যৰ সৈতে যুক্ত। তেওঁ আমাক ইয়াত স্থাপন কৰি কৈছিল—ইয়াতেই সদায় স্থিৰ হৈ থাকিবা।”

Verse 28

ततः प्रोवाच भगवांस्तस्मात्स्थानान्महत्तरम् । स्थानं दास्यामि सर्वासां पृथक्त्वेन शुभावहम्

তেতিয়া ভগৱানে ক’লে: “সেই স্থানতকৈও মহত্তৰ, মই তোমালোক সকলোকে পৃথক পৃথক আবাস দিম—প্ৰত্যেকেই শুভফলদায়ক।”

Verse 29

अष्टषष्टिस्तु क्षेत्राणां मदीयानां समंततः । संस्थितास्ति महाभागा येषु मत्संस्थितिः सदा

“নিশ্চয় মোৰ অষ্টষষ্টি পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰ চাৰিওফালে বিস্তৃত, হে মহাভাগাসকল; যিসকল ক্ষেত্ৰত মোৰ উপস্থিতি সদায় স্থিত থাকে।”

Verse 30

अष्टषष्टिविभागेन भूत्वा सर्वाः पृथक्पृथक् । तेषु तिष्ठथ मद्वाक्यात्पूजामग्र्यामवाप्स्यथ

অষ্টষষ্টি ভাগত বিভক্ত হৈ তোমালোক সকলোৱে পৃথক পৃথক হওঁক, প্ৰত্যেকে নিজৰ নিজৰ স্থানত। মোৰ বাক্য অনুসৰি সেই ক্ষেত্ৰসমূহত স্থিত হওঁক; তেতিয়া তোমালোক সৰ্বোচ্চ পূজা লাভ কৰিবা।

Verse 31

तस्य देवस्य तच्छ्रुत्वा वाक्यं ता मातरस्तदा । प्रहृष्टास्तत्परित्यज्य स्थानं स्कन्दविनिर्मितम्

সেই দেৱতাৰ বাক্য শুনি সেই মাতৃদেৱীসকল তেতিয়া আনন্দিত হ’ল। তাৰপিছত স্কন্দে নিৰ্মিত সেই স্থান ত্যাগ কৰি তেওঁলোকে প্ৰস্থান কৰিলে।

Verse 32

अष्टषष्टिविभागेन भूत्वा रूपैः पृथग्विधैः । अष्टषष्टिषु क्षेत्रेषु तस्य ताः संस्थिताः सदा

অষ্টষষ্টি ভাগত বিভক্ত হৈ আৰু নানাবিধ পৃথক ৰূপ ধাৰণ কৰি, সেই মাতৃদেৱীসকল তেওঁৰ অষ্টষষ্টি পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত সদায় স্থিত থাকে।

Verse 33

ततस्ताभिर्विनिर्मुक्तं तत्सर्वं भूमिमण्डलम् । पांसुभिः पूरितं प्रेतैर्दिवारात्रमतंद्रितैः

তাৰপিছত তেওঁলোকে ত্যাগ কৰা সেই সমগ্ৰ ভূমিমণ্ডল ধূলিৰে পূৰ্ণ হ’ল; অস্থিৰ প্ৰেতসকলে দিন-ৰাতি অক্লান্তভাৱে পৰিশ্ৰম কৰি থাকিল।

Verse 34

एवं तस्य वरं दत्त्वा भगवान्वृषवाहनः । जगामादर्शनं पश्चात्सार्धं सवर्गैणैर्द्विजाः

এইদৰে তেওঁক বৰ দান কৰি, ভগৱান বৃষবাহন—যাৰ বাহন বৃষ—পাছত দেৱগণসহ দৃষ্টিৰ পৰা অন্তৰ্হিত হ’ল, হে দ্বিজসকল।

Verse 35

कुतोऽपि ब्राह्मणैः सर्वेस्तापसैश्च प्रशंसितः । लब्धाशी प्रययौ तस्मादयोध्यानगरीं प्रति

সকলো দিশাৰ ব্ৰাহ্মণ আৰু তপস্বীসকলে প্ৰশংসা কৰাৰ পাছত, আৰু আহাৰ-জীৱিকা লাভ কৰি, তেওঁ তাতৰ পৰা অযোধ্যা নগৰীৰ পিনে যাত্ৰা কৰিলে।

Verse 106

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये लुप्ततीर्थमाहात्म्यकथनंनाम षडुत्तरशततमोऽध्यायः

এইদৰে শ্ৰীস্কন্দ মহাপুৰাণৰ একাশীতি-সাহস্ৰী সংহিতাৰ অন্তৰ্গত ষষ্ঠ নাগৰখণ্ডৰ হাটকেশ্বৰ-ক্ষেত্ৰ-মাহাত্ম্যত ‘লুপ্ত তীৰ্থ-মাহাত্ম্যৰ কথন’ নামৰ একশ ছয়তম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।

Verse 198

ततस्तस्य गतस्तुष्टिं वर्षांते भगवान्हरः । प्रोवाच प्रार्थयाभीष्टं यत्ते मनसि वांछितम्

তাৰ পাছত বৰ্ষাৰ অন্তত ভগৱান হৰ (শিৱ) তেওঁৰ ওপৰত সন্তুষ্ট হৈ ক’লে: “তুমি যি বৰ বিচাৰিছা সেয়া প্ৰাৰ্থনা কৰা—যি তোমাৰ মনত কামনা আছে।”