Adhyaya 7

Verse 1

शौनक उवाच । कथयस्व महाप्राज्ञ गोलोकं याति कर्मणा । सुमते दुस्तरात्केन जनः संसारसागरात् । राधायाश्चाष्टमी सूत तस्या माहात्म्यमुत्तमम्

শৌনকে ক’লে: হে মহাপ্ৰাজ্ঞ, কোন কৰ্মে গ’লোক লাভ হয় কওক। হে সুমতি সূত, কোন উপায়ে জনে দুস্তৰ সংসাৰ-সাগৰ পাৰ হয়? আৰু হে সূত, ৰাধাৰ অষ্টমীৰ উত্তম মাহাত্ম্যও কহক।

Verse 2

सूत उवाच । ब्रह्माणं नारदोऽपृच्छत्पुरा चैतन्महामुने । तच्छृणुष्व समासेन पृष्टवान्स इति द्विज

সূতে ক’লে: হে মহামুনি, পূৰ্বে নাৰদে এই বিষয়েই ব্ৰহ্মাক সুধিছিল। হে দ্বিজ, সংক্ষেপে শুনা—তেওঁ কি সুধিছিল আৰু তাৰ পিছত কি হ’ল।

Verse 3

नारद उवाच । पितामह महाप्राज्ञ सर्वशास्त्रविदां वर । राधाजन्माष्टमी तात कथयस्व ममाग्रतः

নাৰদে ক’লে: হে পিতামহ, হে মহাপ্ৰাজ্ঞ, সকলো শাস্ত্ৰবিদৰ শ্ৰেষ্ঠ! হে তাত, মোৰ সন্মুখত ৰাধাৰ জন্মাষ্টমী—অষ্টমী তিথিৰ কথা কৃপা কৰি কওক।

Verse 4

तस्याः पुण्यफलं किंवा कृतं केन पुरा विभो । अकुर्वतां जनानां हि किल्बिषं किं भवेद्द्विज

হে প্ৰভু, সেই ব্ৰত/অনুষ্ঠানৰ পুণ্যফল কি, আৰু প্ৰাচীন কালত কোনে ইহা কৰিছিল? আৰু যিসকলে নকৰে, তেওঁলোকৰ বাবে কিৰূপ পাপ জন্মে—হে দ্বিজ?

Verse 5

केनैव तु विधानेन कर्त्तव्यं तद्व्रतं कदा । कस्माज्जाता च सा राधा तन्मे कथय मूलतः

সেই ব্ৰত কোন সঠিক বিধানে কিদৰে কৰিব লাগে, আৰু কেতিয়া? আৰু সেই ৰাধা কাৰ পৰা উৎপন্ন হ’ল? এই কথা মোক আদিৰ পৰা কওক।

Verse 6

ब्रह्मोवाच । राधाजन्माष्टमीं वत्स शृणुष्व सुसमाहितः । कथयामि समासेन समग्रं हरिणा विना

ব্ৰহ্মাই ক’লে: হে বৎস, সম্পূৰ্ণ একাগ্ৰচিত্তে ৰাধাৰ জন্মৰ অষ্টমী তিথি—ৰাধাষ্টমীৰ কথা শুনা। মই সংক্ষেপে ইয়াৰ সম্পূৰ্ণ বিৱৰণ ক’ম, হৰিক বাদ নিদি।

Verse 7

इति श्रीपाद्मे महापुराणे ब्रह्मखंडे ब्रह्मनारदसंवादे श्रीराधाष्टमीमाहात्म्यं । नाम सप्तमोऽध्यायः

এইদৰে শ্ৰীপাদ্ম মহাপুৰাণৰ ব্ৰহ্মখণ্ডত, ব্ৰহ্মা-নাৰদ সংবাদত, ‘শ্ৰী ৰাধাষ্টমী মাহাত্ম্য’ নামৰ সপ্তম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।

Verse 8

कुर्वंति ये सकृद्भक्त्या तेषां नश्यति तत्क्षणात् । एकादश्याः सहस्रेण यत्फलं लभते नरः

যিসকলে ভক্তিভাৱে এই ব্ৰত একেবাৰো পালন কৰে, তেন্তে তেওঁলোকৰ পাপ সেই মুহূৰ্ততে নাশ হয়; আৰু মানুহে হাজাৰ একাদশী উপবাসৰ সমান পুণ্যফল লাভ কৰে।

Verse 9

राधाजन्माष्टमी पुण्यं तस्माच्छतगुणाधिकम् । मेरुतुल्यसुवर्णानि दत्वा यत्फलमाप्यते

ৰাধা-জন্মাষ্টমীৰ পবিত্ৰ ব্ৰত মহাপুণ্যময়, তাতকৈও শতগুণ অধিক; ইয়াৰ ফল মেরু পৰ্বতৰ সমান পৰিমাণ সোণ দান কৰিলে যি ফল পোৱা যায়, সেই একে।

Verse 10

सकृद्राधाष्टमीं कृत्वा तस्माच्छतगुणाधिकम् । कन्यादानसहस्रेण यत्पुण्यं प्राप्यते जनैः

ৰাধাষ্টমী ব্ৰত একেবাৰ পালন কৰিলেই, তাতকৈ শতগুণ অধিক পুণ্য লাভ হয়; যি পুণ্য লোকসকলে হাজাৰ কন্যাদান কৰিলে পায়।

Verse 11

वृषभानुसुताष्टम्या तत्फलं प्राप्यते जनैः । गंगादिषु च तीर्थेषु स्नात्वा तु यत्फलं लभेत्

বৃষভানু-সুতাৰ অষ্টমী ব্ৰত পালন কৰিলে লোকসকলে সেই একে ফল লাভ কৰে; যি গঙ্গা আদি তীৰ্থত স্নান কৰিলে পোৱা যায়।

Verse 12

कृष्णप्राणप्रियाष्टम्याः फलं प्राप्नोति मानवः । एतद्व्रतं तु यः पापी हेलया श्रद्धयापि वा

মানৱে ‘কৃষ্ণ-প্ৰাণ-প্ৰিয়া’ অষ্টমীৰ ফল লাভ কৰে। যি পাপীয়ে এই ব্ৰত পালন কৰে—অবহেলাৰে হওক বা শ্ৰদ্ধাৰে হওক—সেয়ো ইয়াৰ পুণ্য লাভ কৰে।

Verse 13

करोति विष्णुसदनं गच्छेत्कोटिकुलान्वितः । पुरा कृतयुगे वत्स वरनारी सुशोभना

যি বিষ্ণুৰ সদন—মন্দিৰ—নিৰ্মাণ কৰে, সি কোটি কোটি কুল-পৰম্পৰাসহ মোক্ষ লাভ কৰে। হে বৎস, পূৰ্বে কৃতযুগত এক সুন্দৰ বৰনাৰী আছিল।

Verse 14

सुमध्या हरिणीनेत्रा शुभांगी चारुहासिनी । सुकेशी चारुकर्णी च नाम्ना लीलावती स्मृता

তাই সু-মধ্যা, হৰিণী-নেত্ৰা, শুভ অঙ্গ-সমন্বিতা আৰু মধুৰ হাস্যধাৰিণী আছিল; সুন্দৰ কেশ আৰু মনোহৰ কৰ্ণযুক্ত—তাই লীলাৱতী নামে পৰিচিত আছিল।

Verse 15

तया बहूनि पापानि कृतानि सुदृढानि च । एकदा साधनाकांक्षी निःसृत्य पुरतः स्वतः

তাই বহু পাপ কৰিছিলে, আৰু সেয়া দৃঢ়ভাৱে গাঁথ খাই আছিল। তাৰপিছত একদিন সাধনা-সিদ্ধিৰ আকাঙ্ক্ষাৰে তাই নিজেই ওলাই আহি সন্মুখত থিয় হ’ল।

Verse 16

गतान्यनगरं तत्र दृष्ट्वा सुज्ञ जनान्बहून् । राधाष्टमीव्रतपरान्सुंदरे देवतालये

সি অন্য নগৰলৈ গৈ তাত এটা সুন্দৰ দেবতালয়ত বহু সুজ্ঞান লোক দেখিলে, যিসকল ৰাধাষ্টমী-ব্ৰতত পৰায়ণ আছিল।

Verse 17

गंधपुष्पैर्धूपदीपैर्वस्त्रैर्नानाविधैः फलैः । भक्तिभावैः पूजयंतो राधाया मूर्तिमुत्तमाम्

সুগন্ধি আৰু পুষ্প, ধূপ আৰু দীপ, নানা বিধ বস্ত্ৰ আৰু ফল আদি লৈ—ভক্তিভাৱে পৰিপূৰ্ণ হৈ—তেওঁলোকে ৰাধাৰ উত্তম মূৰ্তিৰ পূজা কৰিছিল।

Verse 18

केचिद्गायंति नृत्यंति पठंति स्तवमुत्तमम् । तालवेणुमृदंगांश्च वादयंति च के मुदा

কিছুমানে গায়, কিছুমানে নাচে, কিছুমানে উত্তম স্তৱ-পাঠ কৰে; আৰু কিছুমানে আনন্দত তাল, বেণু আৰু মৃদঙ্গ বজায়।

Verse 19

तांस्तांस्तथाविधान्दृष्ट्वा कौतूहलसमन्विता । जगाम तत्समीपं सा पप्रच्छ विनयान्विता

সেইধৰণৰ লোকসকলক দেখি, কৌতূহলে ভৰপূৰ হৈ তাই তেওঁলোকৰ ওচৰলৈ গ’ল আৰু বিনয়েৰে সুধিলে।

Verse 20

भोभोः पुण्यात्मानो यूयं किं कुर्वंतो मुदान्विताः । कथयध्वं पुण्यवंतो मां चैव विनयान्विताम्

“হে হে পুণ্যাত্মা, পূজনীয়জন! আপোনালোক আনন্দে ভৰপূৰ হৈ কি কৰি আছে? হে পুণ্যৱন্তসকল, মোকো কওক—মোক, যি বিনয়েৰে যুক্ত।”

Verse 21

तस्यास्तु वचनं श्रुत्वा परकार्यहितेरताः । आरेभिरे तदा वक्तुं वैष्णवा व्रततत्पराः

তাইৰ বাক্য শুনি, পৰহিতত ৰত আৰু ব্ৰতত অটল সেই বৈষ্ণৱসকলে তেতিয়া ক’বলৈ আৰম্ভ কৰিলে।

Verse 22

राधाव्रतिन ऊचुः । भाद्रे मासि सिताष्टम्यां जाता श्रीराधिका यतः । अष्टमी साद्य संप्राप्ता तां कुर्वाम प्रयत्नतः

ৰাধা-ব্ৰত পালনকাৰীয়ে ক’লে: “ভাদ্ৰ মাসৰ শুক্ল অষ্টমীত শ্ৰী ৰাধিকা জন্ম লৈছিল। আজি সেই অষ্টমী উপস্থিত; আহা, আমি যত্নসহকাৰে তেঁওৰ ব্ৰত পালন কৰোঁ।”

Verse 23

गोघातजनितं पापं स्तेयजं ब्रह्मघातजम् । परस्त्रीहरणाच्चैव तथा च गुरुतल्पजम्

গোহত্যাৰ পৰা উৎপন্ন পাপ, চৌৰ্য্যৰ পৰা জন্মা পাপ, ব্ৰাহ্মণহত্যাৰ পাপ; পৰস্ত্ৰী অপহৰণৰ পৰা হোৱা পাপ, আৰু গুৰুৰ শয্যা লঙ্ঘনৰ পৰা উৎপন্ন পাপো।

Verse 24

विश्वासघातजं चैव स्त्रीहत्याजनितं तथा । एतानि नाशयत्याशु कृता या चाष्टमी नृणाम्

বিশ্বাসঘাতৰ পৰা উৎপন্ন পাপ, আৰু স্ত্ৰীহত্যাৰ পৰা জন্মা পাপো—মানৱৰ বাবে অষ্টমী-ব্ৰতৰ আচৰণে এই সকলোকে শীঘ্ৰে নাশ কৰে।

Verse 25

तेषां च वचनं श्रुत्वा सर्वपातकनाशनम् । करिष्याम्यहमित्येव परामृष्य पुनः पुनः

সৰ্বপাপ নাশক সেই বচন শুনি তেওঁ পুনঃ পুনঃ মনতে পৰামৰ্শ কৰি ভাবিলে—“মই নিশ্চয়েই ই কৰিম।”

Verse 26

तत्रैव व्रतिभिः सार्द्धं कृत्वा सा व्रतमुत्तमम् । दैवात्सा पंचतां याता सर्पघातेन निर्मला

সেই ঠাইতেই, ব্ৰতধাৰী ভক্তসকলৰ সৈতে মিলি, তাই সেই উত্তম ব্ৰত সম্পন্ন কৰিলে। তাৰপিছত দৈৱবশত সাপৰ দংশনে তাইৰ মৃত্যু হ’ল, তথাপি পুণ্যত তাই নিৰ্মলেই ৰ’ল।

Verse 27

ततो यमाज्ञया दूताः पाशमुद्गरपाणयः । आगतास्तां समानेतुं बबंधुरतिकृच्छ्रतः

তাৰপিছত যমৰ আজ্ঞাত, পাশ আৰু মুদ্গৰ হাতত ধৰা দূতসকল তাইক লৈ যাবলৈ আহিল; আৰু অতি কষ্টে তাইক বান্ধিলে।

Verse 28

यदा नेतुं मनश्चक्रुर्यमस्य सदनं प्रति । तदागता विष्णुदूताः शंखचक्रगदाधराः

যেতিয়া তেওঁলোকে তাক যমৰ সদনলৈ নিবলৈ মন স্থিৰ কৰিলে, ঠিক সেই মুহূৰ্ততে বিষ্ণুৰ দূতসকল আহিল—শঙ্খ, চক্ৰ আৰু গদা ধাৰণ কৰি।

Verse 29

हिरण्मयं विमानं च राजहंसयुतं शुभम् । छेदनं चक्रधाराभिः पाशं कृत्वा त्वरान्विताः

আৰু তাত আছিল এক শুভ, মনোৰম সুৱৰ্ণ বিমান, ৰাজহংসেৰে যুত। তাৰ পাছত ত্বৰিত হৈ তেওঁলোকে পাশ ৰচনা কৰি, চক্ৰ-ধাৰাৰ দৰে তীক্ষ্ণ ধাৰেৰে ছেদন কৰিলে।

Verse 30

रथे चारोपयामासुस्तां नारीं गतकिल्बिषाम् । निन्युर्विष्णुपुरं ते च गोलोकाख्यं मनोहरम्

তেওঁলোকে পাপমুক্ত হৈ উঠা সেই নাৰীক ৰথত আৰোহণ কৰালে, আৰু তাক বিষ্ণুপুৰলৈ লৈ গ’ল—গোলোক নামে মনোমোহা ধামলৈ।

Verse 31

कृष्णेन राधया तत्र स्थिता व्रतप्रसादतः । राधाष्टमीव्रतं तात यो न कुर्य्याच्च मूढधीः

সেই ব্ৰতৰ প্ৰসাদে ৰাধা তাত কৃষ্ণৰ সৈতে স্থিত থাকে। হে তাত, যি মূঢ়বুদ্ধি ৰাধাষ্টমী ব্ৰত পালন নকৰে...

Verse 32

नरकान्निष्कृतिर्नास्ति कोटिकल्पशतैरपि । स्त्रियश्च या न कुर्वंति व्रतमेतच्छुभप्रदम्

কোটি কোটি কল্পৰ শত শত কালেও নৰকৰ পৰা নিষ্কৃতি নাই। আৰু যিসকল স্ত্ৰী এই শুভফলপ্ৰদ ব্ৰত পালন নকৰে, তেওঁলোকৰো তেনে গতি হয়।

Verse 33

राधाविष्णोः प्रीतिकरं सर्वपापप्रणाशनम् । अंते यमपुरीं गत्वा पतंति नरके चिरम्

যি ৰাধা আৰু বিষ্ণুক প্ৰীতিকৰ, সেয়া সকলো পাপ বিনাশ কৰে; তথাপি অন্তত (কিছুমান) যমপুৰীলৈ গৈ দীঘল সময় নৰকত পতিত হয়।

Verse 34

कदाचिज्जन्मचासाद्य पृथिव्यां विधवा ध्रुवम् । एकदा पृथिवी वत्स दुष्टसंघैश्च ताडिता

কেতিয়াবা পৃথিৱীত জন্ম লৈ সি নিশ্চয়েই বিধৱা হ’ল। আৰু একদিন, হে বৎস, দুষ্টসঙ্ঘৰ আঘাতে পৃথিৱী পীড়িত—প্ৰহৃত হ’ল।

Verse 35

गौर्भूत्वा च भृशं दीना चाययौ सा ममांतिकम् । निवेदयामास दुःखं रुदंती च पुनः पुनः

গাই ৰূপ ধৰি অতিশয় দীন হৈ সি মোৰ ওচৰলৈ আহিল। বাৰে বাৰে কান্দি সি নিজৰ দুখ মোৰ আগত নিবেদন কৰিলে।

Verse 36

तद्वाक्यं च समाकर्ण्य गतोऽहं विष्णुसंनिधिम् । कृष्णे निवेदितश्चाशु पृथिव्या दुःखसंचयः

সেই বাক্য শুনি মই বিষ্ণুৰ সান্নিধ্যলৈ গ’লোঁ। আৰু বিলম্ব নকৰি কৃষ্ণৰ আগত পৃথিৱীৰ সঞ্চিত দুখসমূহ নিবেদন কৰিলোঁ।

Verse 37

तेनोक्तं गच्छ भो ब्रह्मन्देवैः सार्द्धं च भूतले । अहं तत्रापि गच्छामि पश्चान्ममगणैः सह

তেতিয়া সি ক’লে, “হে ব্ৰাহ্মণ, দেৱতাসকলৰ সৈতে ভূলোকলৈ যোৱা। মইও পাছত মোৰ গণসমূহ (সহচৰ) লৈ তাত আহিম।”

Verse 38

तच्छ्रुत्वा सहितो दैवैरागतः पृथिवीतलम् । ततः कृष्णः समाहूय राधां प्राणगरीयसीम्

সেই কথা শুনি তেওঁ দেৱতাসকলৰ সৈতে পৃথিৱীৰ তললৈ অৱতৰণ কৰিলে। তাৰ পাছত কৃষ্ণে প্ৰাণতকৈও প্ৰিয় ৰাধাক আহ্বান কৰিলে।

Verse 39

उवाच वचनं देवि गच्छेहं पृथिवीतलम् । पृथिवीभारनाशाय गच्छ त्वं मर्त्त्यमंडलम्

তেওঁ ক’লে, “হে দেৱী, মই পৃথিৱীৰ তললৈ যাম। পৃথিৱীৰ ভাৰ নাশ কৰিবলৈ তুমিও মর্ত্য-মণ্ডললৈ যোৱা।”

Verse 40

इति श्रुत्वापि सा राधाप्यागता पृथिवीं ततः । भाद्रे मासि सिते पक्षे अष्टमीसंज्ञिके तिथौ

এই কথা শুনিও সেই ৰাধা তাৰ পাছত পৃথিৱীলৈ আহিল—ভাদ্ৰ মাসৰ শুক্ল পক্ষৰ অষ্টমী তিথিত।

Verse 41

वृषभानो र्यज्ञभूमौ जाता सा राधिका दिवा । यज्ञार्थं शोधितायां च दृष्टा सा दिव्यरूपिणी

বৃষভানুৰ যজ্ঞভূমিত দিনৰ বেলাত ৰাধিকা জন্মিল। যজ্ঞাৰ্থে স্থান শোধন কৰা সময়ত তাইক দিৱ্য ৰূপে দীপ্তিমান দেখা গ’ল।

Verse 42

राजानं दमना भूत्वा तां प्राप्य निजमंदिरम् । दत्तवान्महिषीं नीत्वा सा च तां पर्यपालयत्

ৰাজাক দমনকাৰিণী হৈ তাই নিজৰ প্ৰাসাদলৈ পালেগৈ। ৰাণীক লগত লৈ তেওঁ তাইক অৰ্পণ কৰিলে, আৰু ৰাণীয়ে পুনৰ তাইক পালন-পোষণ কৰিলে।

Verse 43

इति ते कथितं वत्स त्वया पृष्टं च यद्वचः । गोपनीयं गोपनीयं गोपनीयं प्रयत्नतः

এইদৰে, হে বৎস, তুমি যি বাক্য সুধিছিলা, সেই উপদেশ মই তোমাক ক’লোঁ। ই গোপনীয়—গোপনীয়—গোপনীয়, অতি যত্নে ৰক্ষা কৰিব লাগিব।

Verse 44

सूत उवाच । य इदं शृणुयाद्भक्त्या चतुर्वर्गफलप्रदम् । सर्वपापविनिर्मुक्तश्चांतेयातिहरेर्गृहम्

সূত ক’লে: যি কোনোবাই ভক্তিৰে এই কথা শুনে—যি চাৰ পুৰুষাৰ্থৰ ফল দান কৰে—সেইজন সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হৈ অন্তত হৰিৰ ধামলৈ যায়।