
এই অধ্যায়ত সনৎকুমাৰ (সনকাদি পৰম্পৰাৰ ভিতৰত) নাৰদক হনুমান-মন্ত্ৰসমূহৰ ক্ৰমবদ্ধ সংকলন আৰু সাধনাৰ বিধি-বিন্যাস বুজাই দিয়ে—বীজ-গঠন, হৃদয়ান্ত দ্বাদশাক্ষৰ ‘মন্ত্ৰৰাজ’, আৰু অষ্ট, দশ, দ্বাদশ, অষ্টাদশাক্ষৰ ভেদ; লগতে ঋষি/ছন্দ/দেৱতা নিৰ্দেশ আৰু বীজ–শক্তি নিয়োগ। শিৰ, নয়ন, কণ্ঠ, বাহু, হৃদয়, নাভি আৰু পদত ষড়ঙ্গ-অঙ্গন্যাস, সূৰ্যপ্ৰভ আৰু জগত্-কঁপোৱা আঞ্জনেয় ধ্যান, বৈষ্ণৱ পীঠত পূজা, পত্র/তন্তুত অঙ্গপূজা আৰু বানৰগণ-লোকপাললৈ নিবেদন বৰ্ণিত। ৰজা-শত্ৰুভয় নিবারণ, জ্বৰ-বিষ-অপস্মাৰসদৃশ ৰোগশান্তি, ৰক্ষাৰ্থ ভস্ম/জল প্ৰয়োগ, যাত্ৰা আৰু স্বপ্ন-ৰক্ষা, যুদ্ধবিজয় আদি প্ৰয়োগসমূহ উল্লেখ আছে। বহু যন্ত্ৰ (বৃত্তবলয়, ত্ৰিশূল-বজ্ৰচিহ্নযুক্ত ভূপুর, ষট্কোণ/পদ্ম, ধ্বজ-যন্ত্ৰ)ৰ দ্ৰব্য, কালি, প্ৰাণপ্ৰতিষ্ঠা, ধাৰণনিয়ম আৰু অষ্টমী-চতুৰ্দশী-মঙ্গল/ৰবিবাৰ সময় নিৰ্দিষ্ট। শেষত নিয়মিত জপ-হোম আৰু ৰামদূত হনুমানৰ ভক্তিয়ে সিদ্ধি, সমৃদ্ধি আৰু অন্ততঃ মোক্ষ প্ৰদান কৰে বুলি ফলশ্ৰুতি দিয়া হৈছে।
Verse 1
सनत्कुमार उवाच । अथोच्यंते हनुमतो मंत्राः सर्वेष्टदायकाः । यान्समाराध्य विप्रेंद्र तत्तुल्याचरणा नराः ॥ १ ॥
সনত্কুমাৰে ক’লে—এতিয়া হনুমন্তৰ সৰ্ব ইষ্টদায়ক মন্ত্ৰসমূহ কোৱা হৈছে। হে বিপ্ৰেন্দ্ৰ! যিসকল মন্ত্ৰ সম্যক আৰাধনা কৰিলে মানুহে তেওঁৰ তুল্য আচৰণ লাভ কৰে॥ ১ ॥
Verse 2
मनुः स्वरेंदुसंयुक्तं गगनं च भगान्विताः । हसफाग्निनिशाधीशाःद्वितीयं बीजमीरितम् ॥ २ ॥
‘মনু’ক ‘স্বর’ আৰু ‘ইন্দু’ৰ সৈতে সংযুক্ত কৰা, আৰু ‘গগন’ক ‘ভগ’সহ যুক্ত কৰা; লগতে ‘হ-স-ফ’ক ‘অগ্নি’ আৰু ‘নিশাধীশ’ (চন্দ্ৰ)ৰ সৈতে—ইয়াক দ্বিতীয় বীজমন্ত্ৰ বুলি কোৱা হৈছে॥ ২ ॥
Verse 3
स्वफाग्नयो भगेंद्वाढ्यास्तृतीयं बीजमीरितम् । वियद्भृग्वग्निमन्विंदुयुक्तं स्याञ्च चतुर्थकम् ॥ ३ ॥
‘স্ব’, ‘ফা’ আৰু ‘অগ্নি’—ইয়াৰ সৈতে ‘ভগ’ আৰু ‘ইন্দু’ (চন্দ্ৰতত্ত্ব) যুক্ত হ’লে, তাক তৃতীয় বীজ বুলি কোৱা হৈছে। আৰু চতুৰ্থ বীজ ‘বিয়ৎ’ৰ পাছত ‘ভৃগু’ আৰু ‘অগ্নি’ আহি বিন্দু-যুক্ত হয় বুলি বৰ্ণিত।
Verse 4
पंचमं भगचंद्राढ्यावियद्भृगुस्वकाग्नयः । मन्विंद्वाढ्यौ हसौ षष्टं ङेंतः स्याद्धनुमांस्ततः ॥ ४ ॥
পঞ্চম সমষ্টি—‘ভগ’ ‘চন্দ্ৰ’যুক্ত, তাৰ পাছত ‘বিয়ৎ’, ‘ভৃগু’, ‘স্ব’ আৰু ‘অগ্নি’। ষষ্ঠ—‘মন্বিন’, ‘দ্বাঢ্য’ আৰু ‘হসু’। তাৰ পিছত ‘ঙেম্’ অন্তযুক্তটোক হনুমান বুলি কোৱা হৈছে।
Verse 5
हृदयांतो महामंत्रराजोऽयं द्वादशाक्षरः । रामचन्द्रो मुनिश्चास्य जगतीछंद ईरितम् ॥ ५ ॥
এই ‘মহামন্ত্ৰৰাজ’ ‘হৃদয়’ শব্দত সমাপ্ত হোৱা দ্বাদশাক্ষৰী মন্ত্ৰ। ইয়াৰ ঋষি ৰামচন্দ্ৰ, আৰু ছন্দ ‘জগতি’ বুলি কোৱা হৈছে।
Verse 6
देवता हनुमान्बीजं षष्टं शक्तिर्द्वतीयकम् । षड्बीजैश्च षडंगानि शिरोभाले दृशोर्मुखे ॥ ६ ॥
দেৱতা হনুমান; ষষ্ঠটো বীজ, আৰু দ্বিতীয়টো শক্তি। ছয় বীজে ছয় অঙ্গন্যাস—শিৰত, কপালত, দুয়োটা চকুত আৰু মুখত—বিন্যাস কৰিব লাগে।
Verse 7
गलबाहुद्वये चैव हृदि कुक्षौ च नाभितः । ध्वजे जानुद्वये पादद्वये वर्णान्क्रमान्न्यसेत् ॥ ७ ॥
গলাত আৰু দুয়োটা বাহুত, হৃদয়ত, উদৰত আৰু নাভিত; ধ্বজস্থানত, দুয়োটা হাঁটু আৰু দুয়োটা পাদত—বৰ্ণসমূহ ক্ৰমে ক্ৰমে ন্যাস কৰিব লাগে।
Verse 8
षड्बीजानि पदद्वंद्वं मूर्ध्नि भाले मुखे हृदि । नाभावूर्वोर्जंघयोश्च पादयोर्विन्यसेत्क्रमात् ॥ ८ ॥
ছয়টা বীজ-মন্ত্ৰ জোৰে-জোৰে কৰি ক্ৰমে শিৰোমূৰ্ধ্নি, ললাট, মুখ আৰু হৃদয়ত ন্যাস কৰিব; তাৰ পিছত নাভি, উৰু, জঙ্ঘা আৰু শেষত পদযুগলত ক্ৰমে বিন্যাস কৰিব।
Verse 9
अंजनीगर्भसंभूतं ततो ध्यायेत्कपीश्वरम् । उद्यत्कोट्यर्कसंकाशं जगत्प्रक्षोभकारकम् ॥ ९ ॥
তাৰ পিছত অঞ্জনী-গৰ্ভসম্ভূত কপীশ্বৰ হনুমানক ধ্যান কৰিব—উদীয়মান কোটি সূৰ্যৰ ন্যায় দীপ্তিমান আৰু জগতক কঁপাই তোলা শক্তিধৰ।
Verse 10
श्रीरामांघ्रिध्याननिष्टं सुग्रीवप्रमुखार्चितम् । वित्रासयंतं नादेन राक्षसान्मारुतिं भजेत् ॥ १० ॥
শ্ৰীৰামৰ চৰণধ্যানত অটল, সুগ্ৰীৱ আদি দ্বাৰা অৰ্চিত, আৰু নিজৰ গর্জন-নাদে ৰাক্ষসক ভীত কৰা মাৰুতিক ভজনা-আৰাধনা কৰিব।
Verse 11
ध्यात्वैवं प्रजपेद्भानुसहस्रं विजितैंद्रियः । दशांशं जुहुयाद्बीहीन्पयोदध्याज्यमिश्रितान् ॥ ११ ॥
এইদৰে ধ্যান কৰি ইন্দ্ৰিয়জয়ী হৈ ভানুসহস্ৰ জপ কৰিব। তাৰ পিছত জপসংখ্যাৰ দশমাংশ পৰিমাণে গাখীৰ-দধি-ঘৃত মিশ্ৰিত চাউলৰ দানা অগ্নিত আহুতি দিব।
Verse 12
पूर्वोक्ते वैष्णवे पीठे मूर्त्तिं संकल्प्य मूलतः । आवाह्य तत्र संपूज्य पाद्यादिभिरुपायनैः ॥ १२ ॥
পূৰ্বোক্ত বৈষ্ণৱ পীঠত প্ৰথমে দেৱমূৰ্তিৰ সংকল্প কৰি, তাতেই ভগৱানক আৱাহন কৰিব আৰু পাদ্য আদি উপচাৰ-উপহাৰেৰে সম্পূৰ্ণ পূজা কৰিব।
Verse 13
केशरेष्वंगपूजा स्यात्पत्रेषु च ततोऽर्चयेत् । रामभक्तो महातेजाः कपिराजो महाबलः ॥ १३ ॥
ফুলৰ কেশৰত দেৱাঙ্গ-পূজা কৰি, তাৰ পাছত পাততেও অৰ্চনা কৰিব লাগে। তেওঁ শ্ৰীৰামভক্ত, মহাতেজস্বী, বানৰরাজ আৰু মহাবলী।
Verse 14
द्रोणाद्रिहारको मेरुपीठकार्चनकारकः । दक्षिणाशाभास्करश्च सर्वविघ्नविनाशकः ॥ १४ ॥
তেওঁ দ্ৰোণাদ্ৰি পৰ্বত হৰণকাৰী, মেরু-পীঠত স্বৰ্ণাৰ্চনা কৰোৱোৱা, দক্ষিণ দিশৰ সূৰ্যসম দীপ্ত, আৰু সকলো বিঘ্ন বিনাশক।
Verse 15
इत्थं सम्पूज्य नामानि दलाग्रेषु ततोऽर्चयेत् । सुग्रीवमंगद नीलं जांबवंतं नलं तथा ॥ १५ ॥
এইদৰে পাতৰ আগভাগত পবিত্ৰ নামসমূহ সম্যক পূজা কৰি, তাৰ পাছত সুগ্ৰীৱ, অঙ্গদ, নীল, জাম্ববান আৰু নলক অৰ্চনা কৰিব লাগে।
Verse 16
सुषेणं द्विविदं मैंदं लोकपालस्ततोऽर्चयेत् । वज्राद्यानपि संपूज्य सिद्धश्चैवं मनुर्भवेत् ॥ १६ ॥
তাৰ পাছত সুষেণ, দ্বিবিদ, মৈন্দ আৰু লোকপালসকলক অৰ্চনা কৰিব লাগে। বজ্ৰ আদি সকলকো সম্যক পূজা কৰিলে, এইদৰে সাধক সিদ্ধ হৈ মনু-পদ লাভ কৰে।
Verse 17
मंत्रं नवशतं रात्रौ जपेद्दशदिनावधि । यो नरस्तस्य नश्यंति राजशत्रूत्थभीतयः ॥ १७ ॥
যি মানুহে দহ দিনলৈকে ৰাতি মন্ত্রটো ন’শ বাৰ জপ কৰে, তাৰ ৰজা আৰু শত্রুৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা ভয় নাশ হয়।
Verse 18
मातुलिंगाम्रकदलीफलैर्हुत्वा सहस्रकम् । द्वाविंशतिब्रह्मचारि विप्रान्संभोजयेच्छुचीन् ॥ १८ ॥
মাতুলিংগ, আম আৰু কলাৰ ফলৰে সহস্ৰ আহুতি দি, তাৰ পাছত শুচি ব্ৰহ্মচাৰী বাইশজন ব্ৰাহ্মণক ভোজন কৰাব।
Verse 19
एवंकृते भूतविषग्रहरोगाद्युपद्रवाः । नश्यंति तत्क्षणादेव विद्वेषिग्रहदानवाः ॥ १९ ॥
এইদৰে কৰিলে ভূতবাধা, বিষ, গ্ৰহপীড়া, ৰোগ আদি উপদ্ৰৱ তৎক্ষণাৎ নষ্ট হয়; বিদ্বেষী গ্ৰহ আৰু দানৱশক্তিও বিনষ্ট হয়।
Verse 20
अष्टोत्तरशतेनांबु मंत्रितं विषनाशनम् । भूतापस्मारकृत्योत्थज्वरे तन्मंत्रमंत्रितैः ॥ २० ॥
মন্ত্ৰ একশ আঠবাৰ জপ কৰি মন্ত্ৰিত কৰা জল বিষনাশক হয়; আৰু ভূতবাধা, অপস্মাৰ বা কৃত্যা-উৎপন্ন জ্বৰতও সেই মন্ত্ৰিত জলেই ঔষধ হয়।
Verse 21
भस्मभिः सलिलैर्वापि ताडयेज्ज्वरिणं क्रुधा । त्रिदिनाज्ज्वरमुक्तोऽसौ सुखं च लभते नरः ॥ २१ ॥
ভস্ম বা জলৰে ক্ৰোধসহ জ্বৰাক্ৰান্তক তাড়না কৰিব; তিনিদিনৰ ভিতৰত সেই নৰ জ্বৰমুক্ত হৈ সুখ লাভ কৰে।
Verse 22
औषधं वा जलं वापि भुक्त्वा तन्मंत्रमंत्रितम् । सर्वान्रोगान्पराभूय सुखी भवति तत्क्षणात् ॥ २२ ॥
সেই মন্ত্ৰে মন্ত্ৰিত ঔষধ বা জল সেৱন কৰি, সি সকলো ৰোগক পৰাভূত কৰি তৎক্ষণাৎ সুখী হয়।
Verse 23
तज्जप्तभस्मलिप्तांगो भुक्त्वा तन्मंत्रितं पयः । योद्धुं गच्छेच्च यो मंत्री शस्त्रसंघैंर्न बाध्यते ॥ २३ ॥
যি মন্ত্ৰসাধকে সেই জপে অভিমন্ত্ৰিত ভস্ম দেহত লেপি, একে মন্ত্রে সংস্কৃত দুধ পান কৰি যুদ্ধলৈ যায়, সি অস্ত্ৰবৃষ্টিত পৰাভূত নহয়।
Verse 24
शस्क्षतं व्रणस्फोटो लूतास्फोटोऽपि भस्मना । त्रिर्जप्तेन च संस्पृष्टाः शुष्यंत्येव न संशयः ॥ २४ ॥
কটা, ফোঁহা উঠা ঘা আৰু মাকড়ীৰ কামোৰৰ ফোলা পৰ্যন্ত—ত্ৰিবাৰ জপিত ভস্মে স্পৰ্শ কৰিলে নিশ্চয় শুকাই যায়; সন্দেহ নাই।
Verse 25
जपेदर्कास्तमारभ्य यावदर्कोदयो भवेत् । मन्त्रं सप्तदिनं यावञ्चादाय भस्मकीलकौ ॥ २५ ॥
সূৰ্যাস্তৰ পৰা আৰম্ভ কৰি সূৰ্যোদয়লৈকে মন্ত্ৰ জপ কৰিব লাগে। আৰু সাত দিনলৈকে বিধিৰ অংগৰূপে ভস্ম আৰু কীলক হাতত ৰাখি ধাৰণ কৰিব লাগে।
Verse 26
निखनेदभिमन्त्र्याशुशत्रूणां द्वार्यलक्षितः । विद्वेषं मिथ आपन्नाः पलायंतेऽरयोऽचिरात् ॥ २६ ॥
দ্ৰুত মন্ত্ৰে অভিমন্ত্ৰিত কৰি, অদেখাকৈ শত্রুৰ দুৱাৰত সেয়া পুতি দিব লাগে; তেতিয়া শত্রুবোৰ পৰস্পৰ বিদ্বেষত পৰি সোনকালে পলাই যায়।
Verse 27
भस्मांबु चंदनं मंत्री मंत्रेणानेन मंत्रितम् । भक्ष्यादियोजितं यस्मै ददाति स तु दासवत् ॥ २७ ॥
যি মন্ত্ৰসাধকে এই মন্ত্ৰে ভস্ম, জল আৰু চন্দন অভিমন্ত্ৰিত কৰি, ভক্ষ্যাদি সহ কাৰোবাক দি দিয়ে, সি কেৱল দাসৰ দৰে—সত্য মন্ত্ৰজ্ঞ নহয়।
Verse 28
क्रूराश्च जंतवोऽप्येवं भवंति वशवर्तिनः । गृहीत्वेशनदिस्कंस्थं करंजतरुमूलकम् ॥ २८ ॥
এইদৰে ঈশান-চক্ৰ-ন্যাসত স্থাপিত কৰঞ্জ গছৰ মূল গ্ৰহণ কৰিলে ক্ৰূৰ জন্তুবোৰো বশীভূত হৈ অনুগত হয়।
Verse 29
कृत्वा तेनांगुष्टमात्रां प्रतिमां च हनूमतः । कृत्वा प्राणप्रतिष्टां च सिंदूराद्यैः प्रपूज्य च ॥ २९ ॥
সেই দ্ৰব্যৰে হনুমানৰ অঙ্গুষ্ঠ-মাত্ৰ প্ৰতিমা গঢ়ি, প্ৰাণপ্ৰতিষ্ঠা সম্পন্ন কৰি, সিন্দূৰ আদি উপচাৰে বিধিপূৰ্বক পূজা কৰিব।
Verse 30
गृहस्याभिमुखी द्वारे निखनेन्मंत्रमुञ्चरन् । ग्रहाभिचाररोगाग्निविषचौरनृपोद्भवाः ॥ ३० ॥
ঘৰৰ দুৱাৰৰ ফালে মুখ কৰি মন্ত্ৰ উচ্চাৰণ কৰি কৰি তাক পুঁতি দিব। তাতে গ্ৰহপীড়া, অভিচাৰ, ৰোগ, অগ্নি, বিষ, চোৰ আৰু ৰাজ-উৎপন্ন উপদ্ৰৱৰ পৰা ৰক্ষা হয়।
Verse 31
न जायंते गृहे तस्मिन् कदाचिदप्युपद्रवाः । तद्गृहं धनपुत्राद्यैरेधते प्रत्यहं चिरम् ॥ ३१ ॥
সেই ঘৰত কেতিয়াও উপদ্ৰৱ জন্ম নলয়। ধন, পুত্ৰ আদি শুভ অনুগ্ৰহেৰে সেই গৃহ দিনেদিনে দীঘলীয়া কাললৈ সমৃদ্ধ হয়।
Verse 32
निशि यत्र वने भस्म मृत्स्नया वापि यत्नतः । शत्रोः प्रतिकृतिं कृत्वा हृदि नाम समालिखेत् ॥ ३२ ॥
ৰাতি বনত ভস্ম বা মাটিৰে যত্নসহ শত্রুৰ প্ৰতিচ্ছবি গঢ়ি, তাৰ হৃদয়স্থানত (শত্রুৰ) নাম লিখিব।
Verse 33
कृत्वा प्राणप्रतिष्टांतं भिंद्याच्छस्त्रैर्मनुं जपन् । मंत्रांते प्रोञ्चरेच्छत्रोर्नाम छिंधि च भिंधि च ॥ ३३ ॥
প্ৰাণ-প্ৰতিষ্ঠা পৰ্যন্ত অনুষ্ঠান সম্পন্ন কৰি মন্ত্ৰ জপ কৰি অস্ত্ৰেৰে আঘাত কৰিব। মন্ত্ৰৰ শেষত শত্ৰুৰ নাম উচ্চাৰণ কৰি 'ছিিন্ধ' (কাটো) আৰু 'ভিন্দ' (ভেদ কৰো) বুলিব।
Verse 34
मारयेति च तस्यांते दंतैरोष्टं निपूड्य च । पाण्योस्तले प्रपीड्याथ त्यक्त्वा तं स्वगृहं व्रजेत् ॥ ३४ ॥
আৰু শেষত 'মাৰয়' (মাৰিম) বুলি কৈ দাঁতেৰে ওঁঠ কামুৰিব আৰু হাতৰ তলুৱা ঘঁহিব; তাৰপাছত সেই ঠাই ত্যাগ কৰি নিজৰ ঘৰলৈ উভতি যাব।
Verse 35
कुर्वन्सप्तदिनं चैवं हन्याच्छत्रुं न संशयः । राजिकालवणैर्मुक्तचिकुरः पितृकानने ॥ ३५ ॥
সাত দিন ধৰি এনেদৰে কৰিলে শত্ৰুৰ বিনাশ হয়, ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই। মুক্তকেশে, সৰিয়হ আৰু নিমখ লৈ শ্মশানত এই কাম কৰিব।
Verse 36
धत्तूरफलपुष्पैश्च नखरोमविषैरपि । द्विक कौशिकगृध्राणां पक्षैः श्लेष्मांतकाक्षजैः ॥ ३६ ॥
ধতুৰাৰ ফল আৰু ফুল, নখ, নোম আৰু বিষ, ফেঁচা আৰু শগুনৰ ডেউকা আৰু বহুবাৰ ফলৰ আঠা বা বীজৰ দ্বাৰা (হোম কৰিব)।
Verse 37
समिद्धिस्त्रिशतं यामयदिङ्मुखो जुहुयान्निशि । एवं सप्तदिनं कुर्वन्मारयेदुद्धतं रिपुन् ॥ ३७ ॥
দক্ষিণ দিশলৈ মুখ কৰি ৰাতি তিনিশ সমিধৰ দ্বাৰা হোম কৰিব। সাত দিন ধৰি এনেদৰে কৰিলে উদ্ধত শত্ৰুৰ বিনাশ হয়।
Verse 38
वित्रासस्त्रिदिनं रात्रौ श्मशाने षट्शतं जपेत् । ततो वेताल उत्थाय वदेद्भावि शुभाशुभम् ॥ ३८ ॥
শ্মশানত ৰাতিৰ সময়ত ‘বিত্ৰাস’ মন্ত্ৰ তিনিৰাতি ধৰি ছয়শ বাৰ জপ কৰিব লাগে। তাৰ পিছত বেতাল উঠি ভৱিষ্যৎ শুভ-অশুভ কথা ক’ব।
Verse 39
किंकरीभूय वर्त्तेत कुरुते साधकोदितम् । भास्मांबुमंत्रितं रात्रौ सहस्रावृत्तिकं पुनः ॥ ३९ ॥
দাসসদৃশ হৈ আচৰণ কৰি সাধকৰ বাবে কোৱা বিধি অনুসৰি কৰ্ম কৰিব লাগে। পুনৰ ৰাতিতে ভস্ম আৰু জল মন্ত্ৰে অভিমন্ত্ৰিত কৰি, হাজাৰবাৰ জপ কৰিব লাগে।
Verse 40
दिनत्रयं च तत्पश्चात्प्रक्षिपेत्प्रतिमासु च । यासु कासु च स्थूलासु लघुष्वपि विशेषतः ॥ ४० ॥
তাৰ পিছত তিন দিন পাৰ হ’লে প্ৰতিমাসমূহতো তাক স্থাপন কৰিব লাগে—যিকোনো ডাঙৰ প্ৰতিমাত, আৰু বিশেষকৈ সৰু প্ৰতিমাতো।
Verse 41
मंत्रप्रभावाञ्चलनं भवत्येव न संशयः । अष्टम्यां वा चतुर्दश्यां कुजे वा रविवासरे ॥ ४१ ॥
মন্ত্ৰৰ প্ৰভাৱ নিশ্চয়েই জাগ্ৰত হৈ কাৰ্যকৰী হয়—ইয়াত সন্দেহ নাই; বিশেষকৈ অষ্টমী, চতুৰ্দশী, মঙ্গলবাৰ বা ৰবিবাৰে।
Verse 42
हनुमत्प्रतिमां पट्टे माषैः स्नेहपरिप्लुतैः । कुर्याद्रम्यां विशुद्धात्मा सर्वलक्षणलक्षिताम् ॥ ४२ ॥
বিশুদ্ধচিত্তে কাপোৰত হনুমানৰ মনোৰম প্ৰতিমা গঢ়িব লাগে—ঘৃত/তৈলে সিক্ত মাষ (উড়দ)ৰে, আৰু সকলো শুভ লক্ষণে চিহ্নিত কৰি।
Verse 43
तैलदीपं वामभागे घृतदीपं तु दक्षिणे । संस्थाप्यावाहयेत्पश्चान्मूलमंत्रेण मंत्रवित् ॥ ४३ ॥
বাওঁফালে তেলৰ প্ৰদীপ আৰু সোঁফালে ঘিউৰ প্ৰদীপ স্থাপন কৰি, তাৰ পাছত মন্ত্রবিদে মূলমন্ত্রেৰে আৱাহন কৰিব।
Verse 44
प्राणप्रतिष्टां कृत्वा च पाद्यादीनि समर्पयेत् । रक्तचंदनपुष्पैश्च सिंदूराद्यैः समर्चयेत् ॥ ४४ ॥
প্ৰাণ-প্ৰতিষ্ঠা কৰি পাদ্যাদি উপচাৰ অৰ্পণ কৰিব; আৰু ৰক্তচন্দন, পুষ্প আৰু সিন্দূৰাদি দ্ৰব্যেৰে সমৰ্চনা কৰিব।
Verse 45
धूपं दीपं प्रदायाथ नैवेद्यं च समर्पयेत् । अपूपमोदनं शाकमोदकान्वटकादिकम् ॥ ४५ ॥
ধূপ আৰু দীপ অৰ্পণ কৰি তাৰ পাছত নৈবেদ্য সমৰ্পণ কৰিব—আপূপ, মোদন (সিজোৱা অন্ন), শাক, মোদক আৰু বটকাদি।
Verse 46
साज्यं च तत्समर्प्याथ मूलमंत्रेण मंत्रवित् । अखंडितान्यहिलतादलानि सप्तविंशतिम् ॥ ४६ ॥
তাৰ পাছত ঘিউসহ মূলমন্ত্রেৰে সেয়া অৰ্পণ কৰিব; আৰু অহিলতা লতাৰ অখণ্ড সাতাইশটা পাতো নিবেদন কৰিব।
Verse 47
त्रिधा कृत्वा सपूगानि मूलेनैव समर्पयेत् । एवं संपूज्य मंत्रज्ञो जपेद्दशशंत मनुम् ॥ ४७ ॥
সুপাৰী তিন ভাগ কৰি সেই মূলতেই অৰ্পণ কৰিব; এইদৰে পূজা সম্পূৰ্ণ কৰি মন্ত্রজ্ঞে সেই মন্ত্র এক হাজাৰ বাৰ জপ কৰিব।
Verse 48
कर्पूरारार्तिकं कृत्वा स्तुत्वा च बहुधा सुधीः । निजेप्सितं निवेद्याथ विधिवद्विसृजेत्ततः ॥ ४८ ॥
কপূৰৰ আৰতি সম্পন্ন কৰি আৰু নানাভাৱে স্তৱ-স্তোত্ৰে প্ৰভুক স্তুতি কৰি, জ্ঞানী ভক্তে নিজৰ অভীষ্ট প্ৰাৰ্থনা নিবেদন কৰিব; তাৰ পাছত বিধিমতে ক্ৰিয়া সমাপ্ত কৰিব।
Verse 49
नैवेद्यान्नेन संभोज्य ब्राह्मणान्सप्तसंख्यया । निवेदितानि पर्णानि तेभ्यो दद्याद्विभज्य च ॥ ४९ ॥
নৈবেদ্যৰ অন্নেৰে সাতজন ব্ৰাহ্মণক ভোজন কৰাই, নিবেদিত পাতা-পাতনিও যথাযথভাৱে ভাগ কৰি তেওঁলোকক দান কৰিব।
Verse 50
दक्षिणां च यथा शक्ति दत्त्वा तान् विसृजेत्सुधीः । तत इष्टगणैः सार्द्धं स्वयं भुंजीत वाग्यतः ॥ ५० ॥
যথাশক্তি দক্ষিণা দি, জ্ঞানী লোকে তেওঁলোকক সন্মানেৰে বিদায় দিব; তাৰ পাছত নিজৰ ইষ্ট সঙ্গীৰ সৈতে নিজে ভোজন কৰি বাক্সংযম ৰাখিব।
Verse 51
तद्दिने भूमिशय्यां च ब्रह्मचर्य्यं समाचरेत् । एवं यः कुरुते मर्त्यः सोऽचिरादेव निश्चितम् ॥ ५१ ॥
সেই দিন ভূমিত শয়ন কৰি ব্ৰহ্মচৰ্য পালন কৰিব লাগে। যি মর্ত্য এদৰে কৰে, সি নিশ্চিতভাৱে অচিৰে অভীষ্ট ফল লাভ কৰে।
Verse 52
प्राप्नुयात्सकलान्कामान्कपीशस्य प्रसादतः । हनुमत्प्रतिमां भूमौ विलिखेत्तत्पुरो मनुम् ॥ ५२ ॥
কপীশ (হনুমান)ৰ প্ৰসাদে সকলো কামনা সিদ্ধ হয়। ভূমিত হনুমানৰ প্ৰতিমা অংকন কৰি, তাৰ সন্মুখত মন্ত্ৰ লিখিব লাগে।
Verse 53
साध्यनाम द्वितीयांतं विमोचय विमोचय । तत्पूर्वं मार्जयेद्वामपाणिनाथ पुनर्लिखेत् । एवमष्टोत्तरशतं लिखित्वा मार्जयेत्पुनः ॥ ५३ ॥
সাধ্য ব্যক্তিৰ নাম দ্বিতীয়া বিভক্তিত লিখি তাৰ পাছত “বিমোচয়, বিমোচয়” লিখিব। তাৰ পিছত বাঁও হাতৰে মচি পুনৰ লিখিব। এইদৰে ১০৮ বাৰ লিখি শেষত পুনৰ মচি দিব।
Verse 54
एवं कृते महाकारागृहाच्छीघ्रं विमुच्यते । एवमन्यानि कर्माणि कुर्य्यांत्पल्लवमुल्लिखन् ॥ ५४ ॥
এইদৰে কৰিলে মহা কাৰাগৃহ সদৃশ বন্ধনৰ পৰা শীঘ্ৰে মুক্তি হয়। একেদৰে পল্লৱ (অঙ্কুৰ) অংকন কৰি কৰি আন আন কৰ্মও কৰা উচিত।
Verse 55
सर्षपैर्वश्यकृद्धोमो विद्वेषे हयमारजैः । कुंकुमैरिध्मकाष्ठैर्वा मरीचैर्जीरकैरपि ॥ ५५ ॥
সৰিষাৰে কৰা হোমে বশ্যকর্ম ফলায়। বিদ্বেষৰ বাবে হযমাৰজেৰে (হোম) কৰা হয়। তদ্ৰূপ কুঙ্কুম, সমিধা-কাঠ, আৰু গোলমৰিচ-জিৰাৰেো (হোম) কৰিব পাৰি।
Verse 56
ज्वरे दूर्वागुडूचीभिर्दध्ना क्षीरेण वा घृतैः । शूले करंजवातारिसमिद्भिस्तैललोलितैः ॥ ५६ ॥
জ্বৰত দূৰ্বা আৰু গুডূচীৰ সৈতে দই, অথবা গাখীৰ, অথবা ঘিঁউৰে (ঔষধ/প্ৰয়োগ) কৰিব লাগে। শূল (উদৰবেদনা)ত কৰঞ্জ আৰু বাতাৰী সমিধা তেলত ভালদৰে লেপি/নাড়ি প্ৰয়োগ কৰিব লাগে।
Verse 57
तैलाक्ताभिश्च निर्गुंडीसमिद्भिर्वा प्रयत्नतः । सौभाग्ये चंदनैश्चेंद्रलोचनैर्वा लवंगकैः ॥ ५७ ॥
যত্নসহ তেল লেপা নিৰ্গুণ্ডী সমিধাৰেো (কৰ্ম) কৰিব লাগে। সৌভাগ্যৰ বাবে চন্দন, অথবা ইন্দ্ৰলোচন, অথবা লৱংগেৰে (প্ৰয়োগ) কৰিব লাগে।
Verse 58
सुगंधपुष्पैर्वस्त्राप्त्यै तत्तद्धान्यैस्तदाप्तये । रिपुपादरजोभिश्च राजीलवणमिश्रितैः ॥ ५८ ॥
সুগন্ধি পুষ্প দান কৰিলে বস্ত্ৰলাভ হয়; নিৰ্দিষ্ট ধান্য দান কৰিলে তদনুৰূপ ফল পোৱা যায়। শত্রুৰ পাদৰজ ৰাজী (ক’লা সৰিষা) আৰু লৱণ মিহলাই প্ৰয়োগ কৰিলে সেই শত্রুৰ ওপৰত ইচ্ছিত কাৰ্য সিদ্ধ হয়।
Verse 59
होमयेत्सप्तरात्रं च रिपुर्याति यमालयम् । धान्यैः संप्राप्यते धान्यमन्नैरन्नसमुच्छ्रयः ॥ ५९ ॥
সাত ৰাতি হোম কৰিলে শত্রু যমালয়লৈ যায়। ধান্য আহুতি দিলে ধান্যলাভ হয়, আৰু অন্ন আহুতি দিলে অন্নসমৃদ্ধি বৃদ্ধি পায়।
Verse 60
तिलाज्यक्षीरमधुभिर्महिषीगोसमृद्धये । किं बहूक्तैर्विषे व्याधौ शांतौ मोहे च मारणे ॥ ६० ॥
তিল, ঘী, গাখীৰ আৰু মধুৰে মহিষী আৰু গোৰ সমৃদ্ধি হয়। বেছি কি ক’ম—বিষত, ব্যাধিত, শান্তিকৰ্মত, মোহনত আৰু মাৰণকৰ্মতো এই একে প্ৰয়োগ হয়।
Verse 61
विवादे स्तंभने द्यूते भूतभीतौ च संकटे । वश्ये युद्धे क्षते दिव्ये बंधमोक्षे महावने ॥ ६१ ॥
বিবাদত, স্তম্ভনকর্মত, দ্যূতত (জুৱাত), ভূতভয় আৰু সংকটত; বশ্যকৰণত, যুদ্ধত, আঘাতত, দিব্যপৰীক্ষাত, বন্ধনমোচনত আৰু মহাবনত—এই সকলো ঠাইত এই প্ৰয়োগ বিধেয়।
Verse 62
साधितोऽयं नृणां दद्यान्मंत्रः श्रेयः सुनिश्चितम् । वक्ष्येऽथ हनुमद्यंत्रं सर्वसिद्धिप्रदायकम् ॥ ६२ ॥
এই মন্ত্ৰ বিধিপূৰ্বক সিদ্ধ হ’লে তাক লোকক দিয়া উচিত; ই নিশ্চিতভাৱে শ্ৰেয় (কল্যাণ) প্ৰদান কৰে। এতিয়া মই হনুমদ্-যন্ত্ৰৰ বৰ্ণনা কৰিম, যি সৰ্বসিদ্ধি দান কৰে।
Verse 63
लांगूलाकारसंयुक्तं वलयत्रितयं लिखेत् । साध्यनाम लिखेन्मध्ये पाशिबीज प्रवेष्टितम् ॥ ६३ ॥
লেঙুৰ-সদৃশ প্ৰসাৰসহ তিনিটা বলয় আঁকিব। মাজত সাধ্যৰ নাম লিখি তাক পাশী-বীজেৰে পৰিবেষ্টিত কৰিব॥
Verse 64
उपर्यष्टच्छदं कृत्वा पत्रेषु कवचं लिखेत् । तद्बहिर्दंहमालिख्य तद्बहिश्चतुरस्रकम् ॥ ६४ ॥
ওপৰত অষ্টচ্ছদ আৱৰণ কৰি পাতে ‘কবচ’ লিখিব। তাৰ বাহিৰত এটা বলয় আঁকি, তাৰো বাহিৰত পুনৰ এটা চতুৰস্ৰ আঁকিব॥
Verse 65
चतुरसस्रस्य रेखाग्रे त्रिशूलानि समालिखेत् । सौं बीजं भूपुरस्याष्टवज्रेषु विलिखेत्ततः ॥ ६५ ॥
চতুৰস্ৰৰ ৰেখাৰ আগত ত্ৰিশূল আঁকিব। তাৰ পাছত ভূপুরৰ অষ্ট-বজ্ৰাকাৰ প্ৰক্ষেপত ‘সৌঁ’ বীজ লিখিব॥
Verse 66
कोणेष्वकुंशमालिख्य मालामंत्रेण वेष्टयेत् । तत्सर्वं वेष्टयेद्यंत्रवलयत्रितयेन च ॥ ६६ ॥
কোণসমূহত হুকবিহীন অঙ্কুশৰ চিহ্ন আঁকি, মালা-মন্ত্ৰেৰে তাক বেষ্টন কৰিব। তাৰ পাছত সমগ্ৰটোক যন্ত্ৰৰ তিনিটা বলয়েৰে ঘেৰিব॥
Verse 67
शिलायां फलके वस्त्रे ताम्रपत्रेऽथ कुड्यके । ताडपत्रेऽथ भूर्जे वा रोचनानाभिकुंकुभैः ॥ ६७ ॥
শিলাত, ফলকত, বস্ত্ৰত, তাম্ৰপত্ৰত বা দেৱালত; তদ্ৰূপ তালপাত বা ভূর্জপাতত—ৰোচনা, কস্তূৰী আৰু কুঙ্কুমেৰে লিখিব॥
Verse 68
यंत्रमेतत्समालिख्य निराहारो जितेंद्रियः । कपेः प्राणान्प्रतिष्टाप्य पूजयेत्तद्यथाविधि ॥ ६८ ॥
এই পবিত্ৰ যন্ত্ৰটো সাৱধানে আঁকি, উপবাসী আৰু ইন্দ্ৰিয়-সংযমী হৈ, কপি (হনুমান)ৰ প্ৰাণ-প্ৰতিষ্ঠা কৰি বিধিমতে পূজা কৰিব।
Verse 69
अशेषदुःखशान्त्यर्थः यंत्रं संधारयेद् बुधः । मारीज्वराभिचारादिसर्वोपद्रवनाशनम् ॥ ६९ ॥
সকলো দুখ শান্তিৰ বাবে জ্ঞানী লোকে এই যন্ত্ৰ ধাৰণ/সংধাৰণ কৰিব; ই মাৰী-জ্বৰ, অভিচাৰ আদি সকলো উপদ্ৰৱ নাশ কৰে।
Verse 70
योषितामपि बालानां धृतं जनमनोहरम् । भूतकृत्यापिशाचानां दर्शनादेव नाशनम् ॥ ७० ॥
নাৰী আৰু শিশুৱেও ইয়াক ধাৰণ কৰিব পাৰে; ই জনমনৰ মনোহৰ। ইয়াৰ দৰ্শনমাত্ৰেই ভূত, কৃত্যা আৰু পিশাচ আদি নাশ হয়।
Verse 71
मालामंत्रमथो वक्ष्ये तारो वाग्विष्णुगेहिनी । दीर्घत्रयान्विता माया प्रागुक्तं कूटपञ्चकम् ॥ ७१ ॥
এতিয়া মই মালা-মন্ত্ৰ ক’ম—প্ৰথমে ‘তাৰ’ অক্ষৰ, তাৰপিছত ‘বাক্’, তাৰপিছত ‘বিষ্ণু-গেহিনী’ পদ; তাৰপিছত তিন দীৰ্ঘস্বৰযুক্ত ‘মায়া’—ইয়াই পূৰ্বোক্ত কূট-পঞ্চক।
Verse 72
ध्रुवो हृद्धनुमान्ङेंतोऽथ प्रकटपराक्रमः । आक्रांतदिग्मंडलांते यशोवितानसंवदेत् ॥ ७२ ॥
তাৰপিছত ধ্ৰুৱ—হৃদয়ে অচল, ধনুকধাৰী আৰু প্ৰকাশিত পৰাক্ৰমী—দিশামণ্ডলৰ সীমালৈকে আক্রমণ কৰি নিজৰ যশৰ বিতান সৰ্বত্ৰ ধ্বনিত কৰে।
Verse 73
धवलीकृतवर्णांते जगत्त्रितयवज्र च । देहज्वलदग्निसूर्य कोट्यंते च समप्रभ ॥ ७३ ॥
য’ত বৰ্ণান্তত সকলো ধৱল হৈ পৰে আৰু য’ত ত্ৰিজগত বজ্ৰাঘাতে বিদীৰ্ণ হোৱা যেন প্ৰতীয়মান—তাত সেই জ্যোতি দেহান্তৰৰ জ্বলন্ত অগ্নিৰ দৰে, সূৰ্যৰ দৰে, আৰু কোটি সূৰ্যৰ সমবেত প্ৰভাৰ দৰে সমভাবে দীপ্তিমান হয়।
Verse 74
तनूरुहपदांते तु रुद्रावतार संवदेत् । लंकापुरी ततः पश्चाद्दहनोदधिलंघन ॥ ७४ ॥
‘তনূৰুহপদ’ৰ অন্তত ৰুদ্ৰাৱতাৰ-সম্পৰ্কীয় সংবাদ বৰ্ণনা কৰিব লাগে। তাৰপিছত লংকাপুৰী, পাছত লংকাদহন, আৰু শেষত সমুদ্ৰলংঘনৰ কথা ক’ব লাগে।
Verse 75
दशग्रीवशिरः पश्चात्कृतांतकपदं वदेत् । सीतांते श्वसनपदं वाय्वंते सुतमीरयेत् ॥ ७५ ॥
‘দশগ্ৰীৱশিৰঃ’ কোৱাৰ পাছত ‘কৃতান্তক’ পদ উচ্চাৰণ কৰিব লাগে। ‘সীতা’ৰ অন্তত ‘শ্বসন’ পদ, আৰু ‘বায়ু’ৰ অন্তত ‘সুত’ শব্দ উচ্চাৰণ কৰিব লাগে।
Verse 76
अंजनागर्भसंभूतः श्रीरामलक्ष्मणान्वितः । नंदंति कर वर्णांते सैन्यप्राकार ईरयेत् ॥ ७६ ॥
অঞ্জনাৰ গৰ্ভত জন্ম লোৱা, শ্ৰীৰাম-লক্ষ্মণসহ—ইয়াক ‘সৈন্যপ্ৰাকাৰ’ (সেনাৰ ৰক্ষাকোট) বুলি উচ্চাৰণ কৰিব লাগে; কৰ্মান্তত ই আনন্দ দান কৰে।
Verse 77
सुग्रीवसख्यकादूर्णाद्रणवालिनिवर्हण । कारणद्रोणशब्दांते पर्वतोत्पाटनेति च ॥ ७७ ॥
সুগ্ৰীৱৰ সৈতে সখ্য স্থাপন কৰাৰ বাবে; সূত্ৰৰ দৰে বিস্তাৰ কৰাৰ বাবে; ৰণত বালিক নিবারণ কৰাৰ বাবে; কাৰণ-স্বৰূপ হোৱাৰ বাবে; ‘দ্ৰোণ’ শব্দ-সম্পৰ্কৰ বাবে; আৰু পৰ্বত উৎপাটনৰ বাবে—এইদৰে তেওঁৰ বিভিন্ন নামৰ কাৰণসমূহ স্মৃত।
Verse 78
अशोकवनवीथ्यंते दारुणाक्षकुमारक । छेदनांते वनरक्षाकरांते तु समूह च ॥ ७८ ॥
হে দাৰুণাক্ষ-কুমাৰক! অশোকবনৰ পথৰ শেষত এটা খোলা ঠাই আছে; আৰু কাঠ কটা ঠাইৰ শেষ প্ৰান্তত বন-ৰক্ষকৰো এটা সমাৱেশ-স্থান আছে।
Verse 79
विभञ्जनांते ब्रह्मास्त्रब्रह्मशक्ति ग्रसेति च । लक्ष्मणांते शक्तिभेदनिवारणपदं वदेत् ॥ ७९ ॥
‘বিভঞ্জনা’ মন্ত্ৰৰ শেষত—“ব্ৰহ্মাস্ত্ৰ আৰু ব্ৰহ্মশক্তি গ্রসিত হওক” বুলি উচ্চাৰণ কৰিব। আৰু ‘লক্ষ্মণা’ৰ শেষত শক্তি-ভেদন নিবারণকাৰী প্ৰতিমন্ত্ৰ ক’ব।
Verse 80
विशल्योषधिशब्दांते समानयन संपठेत् । बालोदित ततो भानुमंडलग्रसनेति च ॥ ८० ॥
‘বিশল্যা’ আৰু ‘ঔষধি’ শব্দ যোগ কৰি ‘সমানয়ন’ৰে আৰম্ভ হোৱা মন্ত্ৰ জপ কৰিব। তাৰ পিছত সূৰ্যোদয়ত ‘ভানুমণ্ডল-গ্রসন’ নামৰ মন্ত্ৰও জপ কৰিব।
Verse 81
मेघनादहोमपदाद्विध्वंसनपदं वदेत् । इंद्रजिदूधकारांते णसीतासक्षकेति च ॥ ८१ ॥
‘মেঘনাদ-হোম’ নামৰ মন্ত্ৰখণ্ডৰ পৰা ‘বিধ্বংসন’ পদ উচ্চাৰণ কৰিব; আৰু ‘ইন্দ্ৰজিত্’ খণ্ডৰ ঊধকাৰ-শেষত ‘ণ-সীতা-সক্ষকে’ও জপ কৰিব।
Verse 82
राक्षसीसंघशब्दांते विदारणपदं वदेत् । कुंभकर्णादिसंकीर्त्यवधांते च परायण ॥ ८२ ॥
‘ৰাক্ষসী-সংঘ’ শব্দৰ শেষত ‘বিদাৰণ’ পদ উচ্চাৰণ কৰিব। আৰু কুম্ভকৰ্ণ আদি নাম সংকীৰ্তন কৰি, বধান্তত পৰায়ণৰূপে সমাপ্তি-পাঠ কৰিব।
Verse 83
श्रीरामभक्तिवर्णांते तत्परेति समुद्र च । व्योमद्रुमलंघनेति महासामर्थ्य संवदेत् ॥ ८३ ॥
শ্ৰীৰামভক্তিৰ বৰ্ণনা শেষত ঘোষণা কৰা—“তেওঁ সম্পূৰ্ণ ৰামপৰায়ণ”; আৰু সাগৰ পাৰ হোৱা আৰু আকাশসম বৃক্ষ লংঘনৰ কথা কৈ তেওঁৰ মহা-অদ্ভুত সামৰ্থ্য কীৰ্তন কৰা।
Verse 84
महातेजःपुंजशब्दाद्विराजमानवोञ्चरेत् । स्वामिवचनसंपादितार्जुनांते च संयुग ॥ ८४ ॥
মহাতেজৰ পুঞ্জৰ নিনাদে দীপ্ত হৈ উঞ্ছবৃত্তি আচৰণ কৰা; আৰু স্বামীৰ আদেশ সম্পন্ন কৰি অৰ্জুনৰ দৰে শেষলৈকে সমৰত প্ৰবৃত্ত হোৱা।
Verse 85
सहायांते कुमारेति ब्रह्मचारिन्पदंवदेत् । गंभीरशब्दोदयांते दक्षिणापथ संवदेत् । मार्त्ताण्डमेरु शब्दांते वदेत्पर्वतपीटिका ॥ ८५ ॥
যি শব্দৰ শেষ “সহায়া” ত হয় তাত “কুমাৰ” ক’ব; আৰু “ব্ৰহ্মচাৰিন” শেষত “পদ” উচ্চাৰিব। “গম্ভীৰ” শব্দোদয়ৰ শেষত “দক্ষিণাপথ” ক’ব; আৰু “মাৰ্ত্তাণ্ড” আৰু “মেৰু” শব্দৰ শেষত “পৰ্বত-পীঠিকা” উচ্চাৰিব।
Verse 86
अर्चनांते तु सकलमंत्रांते मपदं वदेत् । आचार्यमम शब्दांते सर्वग्रहविनाशन ॥ ८६ ॥
অৰ্চনাৰ শেষত আৰু প্ৰতিটো সম্পূৰ্ণ মন্ত্ৰৰ শেষত “ম” অক্ষৰ উচ্চাৰণ কৰা। “আচার্য” শব্দৰ শেষত “মম” যোগ কৰা—ইয়াক সৰ্ব গ্ৰহদোষ-নাশক বুলি কোৱা হয়।
Verse 87
सर्वज्वरोञ्चाटनांते सर्वविषविनाशन । सर्वापत्तिनिवारण सर्वदुष्टनिबर्हण ॥ ८७ ॥
হে (দেৱ/মন্ত্ৰ)! তুমি সকলো জ্বৰ দূৰ কৰাৰ চূড়ান্ত উপায়; তুমি সৰ্ব বিষ নাশ কৰা; তুমি সকলো আপদ নিবারণ কৰা; আৰু সৰ্ব দুষ্ট শক্তিক সম্পূৰ্ণ দমন কৰা।
Verse 88
सर्वव्याध्यादि सम्प्रोच्य भयांते च निवारण ॥ ८८ ॥
সকলো ব্যাধি আদি উপায় বিধিপূৰ্বক কৈ, শেষত তেওঁ ভয়-নিবাৰক প্ৰতিকাৰো প্ৰকাশ কৰে।
Verse 89
सर्वशत्रुच्छेदनेति ततो मम परस्य च ॥ ८९ ॥
সেয়ে (এই নাম/মন্ত্ৰ) ‘সৰ্বশত্ৰুচ্ছেদন’ বুলি কোৱা হয়; ই মোৰ বাবেও আৰু আনৰ বাবেও সমান ফলদায়ক।
Verse 90
ततस्त्रिभुवनांते तु पुंस्त्रीनपुंसकात्मकम् । सर्वजीवपदांते तु जातं वशययुग्मकम् ॥ ९० ॥
তাৰ পাছত ‘ত্ৰিভুৱন’ পদান্তত ৰূপ পুংলিঙ্গ, স্ত্ৰীলিঙ্গ আৰু নপুংসকলিঙ্গ হয়; আৰু ‘সৰ্বজীৱ’ পদান্তত ‘বশয়’ ধ্বনিৰ যুগল উদ্ভৱ হয়।
Verse 91
ममाज्ञाकारकं पश्चात्संपादय युगं पुनः । ततो नानानामधेयान्सर्वान् राज्ञः स संपठेत् ॥ ९१ ॥
তাৰ পাছত মোৰ আজ্ঞা অনুসাৰে যুগ-বিভাগ পুনৰ সঠিকভাৱে স্থাপন কৰিব; তাৰ পিছত ৰজাসকলৰ নানা নাম-উপাধি সকলো শুদ্ধকৈ পাঠ কৰিব।
Verse 92
परिवारान्ममेत्यंते सेवकान् कुरु युग्मकम् । सर्वशस्त्रवीत्यंते षाणि विध्वंसय द्वयम् ॥ ९२ ॥
শেষত ‘মম’ যোগে পৰিয়ালৰ পৰা সেৱকৰ যুগল স্থাপন কৰা; আৰু ‘সৰ্বশস্ত্ৰবীতি’ পদান্তত ‘ষাণি’ বুলি কৈ সেই দুয়োটাক বিধ্বংস কৰা—এইদৰে ছয়ৰ বিধান সম্পন্ন হয়।
Verse 93
लज्जादीर्घत्रयोपेता होत्रयं चैहि युग्मकम् । विलोमं पंचकूटानि सर्वशत्रून्हनद्वयम् ॥ ९३ ॥
“লজ্জা”ৰে আৰম্ভ হোৱা অক্ষৰসমূহক তিনিটা দীঘল স্বৰৰ সৈতে সংযোগ কৰি, তাৰ পাছত “হোত্রয়ং” ত্ৰয় আৰু “চৈহি” যুগ্ম গ্ৰহণ কৰা। অনন্তৰ বিপৰীত ক্ৰমে পাঁচ কূট ৰচনা কৰি, সকলো শত্ৰু বিনাশক বুলি খ্যাত “হন” দ্বয় যোগ কৰা॥৯৩॥
Verse 94
परबलानि परांते सैन्यानि क्षोभयद्वयम् ॥ ९४ ॥
শত্ৰুপক্ষৰ প্ৰান্তত থকা বিৰোধী সৈন্যদলক “ক্ষোভয়” দ্বয়েৰে উত্তেজিত কৰি বিভ্ৰান্ত কৰিলে॥৯৪॥
Verse 95
मम सर्वं कार्यजातं साधयेति द्वयं ततः ॥ ९५ ॥
তাৰ পাছত “মম সর্বং কার্যজাতং সাধয়” — এই দ্বয় বাক্য প্ৰয়োগ কৰা॥৯৫॥
Verse 96
सर्वदुष्टदुर्जनांते मुखानि कीलयद्वयम् । धेत्रयं वर्मत्रितयं फट्त्रयं हांत्रयं ततः ॥ ९६ ॥
সকলো দুষ্ট-দুৰ্জনক দমন কৰিবলৈ শেষত তেওঁলোকৰ মুখ “কীলয়” দ্বয়েৰে কীলিত কৰি বন্ধ কৰা। তাৰ পাছত “ধে” ত্ৰয়, “বর্ম” ত্ৰিতয়, “ফট্” ত্ৰয় আৰু তাৰপিছত “হাঁ” ত্ৰয় যোগ কৰা॥৯৬॥
Verse 97
वह्निप्रियांतो मंत्रोऽयं मालासंज्ञोऽखिलेष्टदः ॥ ९७ ॥
“বহ্নিপ্ৰিয়া” পদে সমাপ্ত এই মন্ত্ৰ “মালা” নামে খ্যাত; ই সকলো ইষ্টফল প্ৰদান কৰে॥৯৭॥
Verse 98
वस्वष्टबाणवर्णोऽयं मंत्रः सर्वेष्टसाधकः ॥ ९८ ॥
এই অষ্টবৰ্ণ মন্ত্ৰ সৰ্ব ইষ্টসাধক; সকলো কামনা সিদ্ধ কৰে।
Verse 99
महाभये महोत्पाते स्मृतोऽयं दुःखनाशनः । द्वादशार्णस्य षट्कूटं त्यक्त्वा बीजं तथादिमम् ॥ ९९ ॥
মহাভয় আৰু মহোৎপাতত এই মন্ত্ৰ স্মৰণ কৰিলে দুঃখ নাশ হয়। দ্বাদশাক্ষৰীৰ ষট্কূট ত্যাগ কৰি, আদিবীজো ত্যাগ কৰিব।
Verse 100
पंचकूटात्मको मंत्रः सर्वकामप्रदायकः । रामचंद्रो मुनिश्चास्य गायत्री छंद ईरितम् ॥ १०० ॥
এই মন্ত্ৰ পঞ্চকূটাত্মক আৰু সৰ্বকামপ্ৰদায়ক বুলি কোৱা হৈছে। ইয়াৰ ঋষি ৰামচন্দ্ৰ, আৰু ছন্দ গায়ত্ৰী।
Verse 101
हनुमान्देवता प्रोक्तो विनियोगोऽखिलाप्तये । पंचबीजैः समस्तेन षडंगानि समाचरेत् ॥ १०१ ॥
হনুমানক দেৱতা বুলি প্ৰোক্ত; ইয়াৰ বিনিয়োগ অখিলপ্ৰাপ্তিৰ বাবে। পঞ্চবীজসহ ষড়ঙ্গ কৰ্ম বিধিপূৰ্বক আচৰণ কৰিব।
Verse 102
रामदूतो लक्ष्मणांते प्राणदाताञ्जनीसुतः । सीताशोकविनाशोऽयं लंकाप्रासादभंजनः ॥ १०२ ॥
তেওঁ ৰামদূত; লক্ষ্মণৰ অন্তক্ষণত প্ৰাণদাতা; অঞ্জনীসুত। তেওঁ সীতাৰ শোকনাশক আৰু লংকাৰ প্ৰাসাদভঞ্জনকাৰী।
Verse 103
हनुमदाद्याः पंचैते बीजाद्या ङेयुताः पुनः । षडंगमनवो ह्येते ध्यानपूजादि पूर्ववत् ॥ १०३ ॥
‘হনুমৎ’ আদি এই পাঁচ মন্ত্র পুনৰায় বীজাক্ষৰ আদি সৈতে যুক্ত বুলি জ্ঞেয়। এইবোৰেই ষড়ঙ্গ-মন্ত্র; ধ্যান-পূজা আদি পূৰ্বৱৎ পালনীয়।
Verse 104
प्रणवो वाग्भवं पद्मा माया दीर्घत्रयान्विता । पंचकूटानि मंत्रोऽयं रुद्रार्णः सर्वसिद्धिदः ॥ १०४ ॥
প্ৰণৱ (ওঁ), বাগ্ভৱ বীজ, পদ্মা বীজ আৰু মায়া বীজ—এইবোৰ তিন দীৰ্ঘ স্বৰে যুক্ত হৈ পঞ্চকূট গঠন কৰে। ৰুদ্ৰাৰ্ণময় এই মন্ত্র সৰ্বসিদ্ধিদায়ক।
Verse 105
ध्यानपूजादिकं सर्वमस्यापि पूर्ववन्मतम् । अयमाराधितो मंत्रः सर्वाभीष्टप्रदायकः ॥ १०५ ॥
এই মন্ত্রৰ ক্ষেত্ৰতো ধ্যান-পূজা আদি সকলো বিধি পূৰ্বৱৎ বুজিব লাগে। সম্যক্ আৰাধিত হলে এই মন্ত্রে সৰ্বাভীষ্ট ফল দিয়ে।
Verse 106
नमो भगवते पश्चादनंतश्चंद्रशेखरां । जनेयाय महांते तु बलायांतेऽग्निवल्लभा ॥ १०६ ॥
ভগৱানলৈ নমস্কাৰ—যি অনন্ত, চন্দ্ৰশেখৰ; যি ‘জনেয়’ (প্ৰজাপতি) নামে পৰিচিত; যি মহান্ত-অন্ত, অন্তকালত বলস্বৰূপ, আৰু অগ্নিৰ প্ৰিয়।
Verse 107
अष्टादशार्णो मंत्रोऽयं सुनिरीश्वरसंज्ञकः । छंदोऽनुष्टुप्देवता तु हनुमान्पवनात्मजः ॥ १०७ ॥
এইটো অষ্টাদশাক্ষৰী মন্ত্র, ‘সুনিৰীশ্বৰ’ নামে পৰিচিত। ইয়াৰ ছন্দ অনুষ্টুপ্, আৰু ইয়াৰ দেৱতা পৱনপুত্ৰ হনুমান।
Verse 108
हं बीजं वह्निवनिता शक्तिः प्रोक्ता मनीषिभिः । आंजनेयाय हृदयं शिरश्च रुद्रमूर्तये ॥ १०८ ॥
‘হং’ অক্ষৰক জ্ঞানীসকলে বীজ বুলি কৈছে, আৰু ‘বহ্নিবনিতা’ তাৰ শক্তি বুলি উপদেশ দিছে। ন্যাসত হৃদয় আঞ্জনেয় (হনুমান)লৈ, আৰু শিৰ ৰুদ্ৰমূর্তি দেৱলৈ অৰ্পণ কৰিব।
Verse 109
शिखायां वायुपुत्रायाग्निगर्भाय वर्मणि । रामदूताय नेत्रं स्याद्बह्यास्त्रायास्त्रमीरितम् ॥ १०९ ॥
শিখাত বায়ুপুত্ৰৰ শক্তি ন্যাস কৰিব, আৰু বর্ম (কৱচ)ত অগ্নিগৰ্ভৰ। নেত্ৰত ৰামদূতৰ ন্যাস কোৱা হৈছে—ইয়েই বাহ্যাস্ত্ৰ, আৰু তাৰ অস্ত্ৰমন্ত্ৰো নিৰ্দিষ্ট।
Verse 110
तप्तचामीकरनिभं भीघ्नसंविहिताञ्जलिम् । चलत्कुंडलदीप्तास्यं पद्मक्षं मारुतिं स्मरेत् ॥ ११० ॥
তপ্ত সোণৰ দৰে কান্তিমান, বিঘ্ননাশক, হাত জোৰ কৰি প্ৰণত; চলন্ত কুণ্ডলে মুখ দীপ্ত, পদ্মনয়ন মাৰুতিক ধ্যান কৰিব।
Verse 111
ध्यात्वैवमयुतं जप्त्वा दशांशं जुहुयात्तिलैः । वैष्णवे पूजयेत्पीठे प्रागुद्दिष्टेन वर्त्मना ॥ १११ ॥
এইদৰে ধ্যান কৰি দহ হাজাৰ জপ কৰিব; তাৰ পাছত তাৰ দশমাংশ তিলসহ অগ্নিত হোম দিব। তাৰ পিছত বৈষ্ণৱ পীঠত পূৰ্বোক্ত বিধি অনুসাৰে পূজা কৰিব।
Verse 112
अष्टोत्तरशतं नित्यं नक्तभोजी जितेंद्रियः । जपित्वा क्षुद्ररोगेभ्यो मुच्यते नात्र संशयः ॥ ११२ ॥
যি ইন্দ্ৰিয়জয়ী সংযমী, ৰাতিতেহে আহাৰ কৰে আৰু নিত্য ১০৮ বাৰ জপ কৰে, সি ক্ষুদ্ৰ ৰোগৰ পৰা মুক্ত হয়—ইয়াত সন্দেহ নাই।
Verse 113
महारोगनिवृत्त्यै तु सहस्रं प्रत्यहं जपेत् । राक्षसौघं विनिघ्नंतं कपिं ध्यात्वाधनाशनम् ॥ ११३ ॥
মহা ৰোগ নিবৃত্তিৰ বাবে প্ৰতিদিন সহস্ৰবাৰ জপ কৰিব লাগে। ৰাক্ষসদল বিনাশক আৰু ধনহানি দূৰকাৰী কপি (হনুমান)ক ধ্যান কৰি জপ কৰিব লাগে॥
Verse 114
अयुतं प्रजपेन्नित्यमचिराज्ज यति द्विषम् । सुग्रीवेण समं रामं संदधानं कपिं स्मरन् ॥ ११४ ॥
যি নিত্য দহ হাজাৰবাৰ জপ কৰে, সি অচিৰেই শত্রুক জয় কৰে—সুগ্ৰীৱৰ সৈতে শ্ৰীৰামৰ মৈত্ৰী স্থাপন কৰা কপি (হনুমান)ক স্মৰণ কৰি॥
Verse 115
प्रजपेदयुतं यस्तु संधिं कुर्याद्द्विपद्वयोः । ध्यात्वा लंकां दहंतं तमयुतं प्रजपेन्मनुम् ॥ ११५ ॥
যি দুটা পাদৰ সন্ধি সম্পন্ন কৰে, সি দহ হাজাৰবাৰ মন্ত্রজপ কৰিব লাগে। লংকা দহনকাৰী সেই প্ৰভু (হনুমান)ক ধ্যান কৰি পুনৰ দহ হাজাৰবাৰ জপ কৰিব লাগে॥
Verse 116
अचिरादेव शत्रूणां ग्रामान्संप्रदहेत्सुधीः । ध्यात्वा प्रयाणसमये हनुमन्तं जपेन्मनुम् ॥ ११६ ॥
সুধী ব্যক্তি অচিৰেই শত্রুৰ গাঁওসমূহ দহন কৰিব পাৰে; আৰু যাত্ৰাৰ সময়ত হনুমানক ধ্যান কৰি মন্ত্রজপ কৰিব লাগে॥
Verse 117
यो याति सोऽचिरात्स्वेष्टं साधयित्वा गृहे व्रजेत् । हनुमंतं सदा गेहे योऽर्चयेज्जपतत्परः ॥ ११७ ॥
যি যাত্ৰালৈ যায়, সি অচিৰেই নিজৰ ইষ্ট সিদ্ধ কৰি ঘৰলৈ উভতি আহে। যি ঘৰত সদায় হনুমানক পূজা কৰে আৰু জপত তৎপৰ থাকে, তাৰ এই ফল হয়॥
Verse 118
आरोग्यं च श्रियं कांतिं लभते निरुपद्रवम् । कानने व्याघ्रचौरेभ्यो रक्षेन्मनुरयं स्मृतः ॥ ११८ ॥
এই মন্ত্ৰে আৰোগ্য, শ্ৰী আৰু কান্তি নিৰুপদ্ৰৱভাৱে লাভ হয়। অৰণ্যত ই বাঘ আৰু চোৰৰ পৰা ৰক্ষা কৰে—স্মৃতিত এই মন্ত্ৰৰ এইদৰে উল্লেখ আছে।
Verse 119
प्रस्वापकाले शय्यायां स्मरेन्मंत्रमनन्यधीः । तस्य दुःस्वप्नचौरादिभयं नैव भवेत्क्वचित् ॥ ११९ ॥
শুবলৈ যোৱা সময়ত শয্যাত পৰি একাগ্ৰচিত্তে এই মন্ত্ৰ স্মৰণ কৰিব লাগে। তেনে লোকৰ দুঃস্বপ্ন, চোৰ আদি ভয় কেতিয়াও নহয়।
Verse 120
वियत्सेंदुर्हनुमते ततो रुद्रात्मकाय च । वर्मास्त्रांतो महामंत्रो द्वादशार्णोऽष्टसिद्धिकृत् ॥ १२० ॥
তাৰ পিছত আকাশত সিন্দূৰসদৃশ তেজে দীপ্ত হনুমানক, আৰু তাৰপিছত ৰুদ্ৰাত্মক দেৱতাক উদ্দেশ কৰি, ‘বৰ্ম’ আৰু ‘অস্ত্ৰ’ সমাপ্তিযুক্ত দ্বাদশাক্ষৰ মহামন্ত্ৰ কোৱা হৈছে; ই অষ্টসিদ্ধিদায়ক।
Verse 121
रामचन्द्रो मुनिश्चास्य जगती छन्द ईरितम् । हनुमान्देवतां बीजमाद्यं शक्तिर्हुमीरिता ॥ १२१ ॥
এই মন্ত্ৰৰ ঋষি ৰামচন্দ্ৰ, ছন্দ জগতি, দেৱতা হনুমান। আদ্য বীজাক্ষৰ নিৰ্দিষ্ট, আৰু শক্তি ‘হুম্’ বুলি কীৰ্তিত।
Verse 122
षड्दीर्घभाजा बीजेन षडंगानि समाचरेत् । महाशैलं समुत्पाट्य धावंतं रावणं प्रति ॥ १२२ ॥
ছয় দীৰ্ঘস্বৰযুক্ত বীজাক্ষৰেৰে ষড়ঙ্গ-ন্যাস আদি আচৰণ কৰিব লাগে। মহাশৈল উপটিয়াই সি ৰাৱণৰ ফালে ধাৱিত হ’ল।
Verse 123
लाक्षारक्तारुणं रौद्रं कालांतकयमोपमम् । ज्वलदग्निसमं जैत्रं सूर्यकोटिसमप्रभम् ॥ १२३ ॥
লাক্ষা আৰু ৰক্তৰ দৰে অৰুণ, ৰৌদ্ৰমূৰ্তি, প্ৰলয়ান্তক যমৰ সমান; জ্বলি উঠা অগ্নিসদৃশ, বিজয়ী, কোটি সূৰ্যৰ দৰে দীপ্তিমান।
Verse 124
अंगदाद्यैर्महावीरैर्वेष्टितं रुद्ररूपिणम् । तिष्ठ तिष्ठ रणे दुष्ट सृजंतं घोरनिः स्वनम् ॥ १२४ ॥
অঙ্গদ আদি মহাবীৰেৰে বেষ্টিত হৈ তেওঁ ৰুদ্রসদৃশ ৰূপ ধাৰণ কৰিলে। “থাম! থাম! ৰণত, হে দুষ্ট!” বুলি কৈ ভয়ংকৰ গর্জনধ্বনি তুলিলে।
Verse 125
शैवरूपिणमभ्यर्च्य ध्यात्वा लक्ष जपेन्मनुम् । दशांशं जुहुयाद्वीहीन्पयोदध्याज्यमिश्रितान् ॥ १२५ ॥
শৈৱৰূপত দেৱতাৰ অর্চনা কৰি, ধ্যান ধৰি, মন্ত্র এক লক্ষ জপ কৰিব; তাৰ পাছত তাৰ দশাংশ হিচাপে গাখীৰ, দৈ আৰু ঘিঁউ মিশ্ৰিত চাউল হোমাগ্নিত আহুতি দিব।
Verse 126
पूर्वोक्ते वैष्णवे पीठे विमलादिसमन्विते । मूर्तिं संकल्प्य मूलेन पूजा कार्या हनूमतः ॥ १२६ ॥
পূৰ্বোক্ত বৈষ্ণৱ পীঠত—বিমলা আদি পৰিকৰসহ—মূৰ্তিৰ সংকল্প কৰি, মূলমন্ত্ৰেৰে হনুমানৰ পূজা কৰিব লাগে।
Verse 127
ध्यानैकमात्रोऽपि नृणां सिद्धिरेव न संशयः । अथास्य साधनं वक्ष्ये लोकानां हितकाम्यया ॥ १२७ ॥
মানুহৰ বাবে কেৱল ধ্যানমাত্ৰেই সিদ্ধি লাভ হয়—ইয়াত সন্দেহ নাই। এতিয়া লোকহিত কামনা কৰি মই ইয়াৰ সাধন-পদ্ধতি বৰ্ণনা কৰোঁ।
Verse 128
हनुमत्साधनं पुण्यं महापातकनाशनम् । एतद्गुह्यतमं लोके शीघ्रसिद्धिकरं परम् ॥ १२८ ॥
হনুমান-সাধনা পৰম পুণ্যদায়িনী আৰু মহাপাতক নাশকাৰিণী। ই লোকত অতি গুহ্য, পৰম আৰু শীঘ্ৰ সিদ্ধিদায়ক বুলি কোৱা হয়।
Verse 129
मंत्री यस्य प्रसादेन त्रैलोक्यविजयी भवेत् । प्रातः स्नात्वा नदीतीरे उपविश्य कुशासने ॥ १२९ ॥
যাৰ মন্ত্র (মন্ত্ৰী)ৰ প্ৰসাদে সাধক ত্ৰিলোকবিজয়ী হয়—সেয়ে প্ৰাতঃস্নান কৰি নদীতীৰত কুশাসনত বহিব।
Verse 130
प्राणायामषडंगे च मूलेन सकलं चरेत् । पुष्पांजल्यष्टकं दत्वा ध्यात्वा रामं ससीतकम् ॥ १३० ॥
তাৰপিছত মূলমন্ত্ৰসহ ষড়ঙ্গ প্ৰাণায়াম কৰি সম্পূৰ্ণ বিধি আচৰণ কৰক। আঠ পুষ্পাঞ্জলি অৰ্পণ কৰি সীতাসহিত শ্ৰীৰামক ধ্যান কৰক।
Verse 131
ताम्रपात्रे ततः पद्ममष्टपत्रं सकेशरम् । कुचंदनेन घृष्टेन संलिखेत्तच्छलाकया ॥ १३१ ॥
তাৰপিছত তাম্ৰপাত্ৰত কেশৰসহিত অষ্টপত্ৰ পদ্ম, ঘঁহা শ্বেতচন্দনত ডুবোৱা শলাকাৰে সুন্দৰকৈ অঙ্কন কৰক।
Verse 132
कर्मिकायां लिखेन्मंत्रं तत्रावाह्य कपीश्वरम् । मूर्तिं मूलेन संकल्प्य ध्यात्वा पाद्यादिकं चरेत् ॥ १३२ ॥
কর্মিকাত মন্ত্ৰ লিখি তাত কপীশ্বৰক আৱাহন কৰক। মূলমন্ত্ৰে মূৰ্তিৰ সংকল্প কৰি, ধ্যান কৰি, পাদ্যাদি উপচাৰসমূহ সম্পাদন কৰক।
Verse 133
गंधपुष्पादिकं सर्वं निवेद्य मूलमंत्रतः । केसरेषु षडंगानि दलेषु च ततोऽर्चयेत् ॥ १३३ ॥
চন্দন, পুষ্প আদি সকলো দ্ৰব্য মূল-মন্ত্ৰ জপ কৰি নিবেদন কৰি, তাৰ পাছত কেশৰত ষড়ঙ্গ-ন্যাস স্থাপন কৰি, তাৰ পিছত পাপড়িত বিধিপূৰ্বক অৰ্চনা কৰিব।
Verse 134
सुग्रीवं लक्ष्मणं चैव ह्यंगदं नलनीलकौ । जांबवंतं च कुमुदं केसरीशं दलेऽर्चयेत् ॥ १३४ ॥
(পবিত্ৰ) পাতত সুগ্ৰীৱ আৰু লক্ষ্মণ, লগতে অঙ্গদ, নল-নীল, জাম্বৱান, কুমুদ আৰু বানৰাধীশ হনুমানক অৰ্চনা কৰিব।
Verse 135
दिक्पालांश्चापि वज्रादीन्पूजयेत्तदनंतरम् । एवं सिद्धे मनौ मंत्री साधयेत्स्वेष्टमात्मनि ॥ १३५ ॥
তাৰ পাছত দিকপাল দেৱতাসকলক, বজ্ৰ আদি দিব্য আয়ুধ-চিহ্নসহ পূজা কৰিব। এইদৰে মন্ত্ৰ সিদ্ধ হ’লে সাধকে নিজৰ অন্তৰত ইষ্টফল সাধন কৰিব।
Verse 136
नदीतीरे कानने वा पर्वते विजनेऽथवा । साधयेत्साधक श्रेष्टो भूमिग्रहणपूर्वकम् ॥ १३६ ॥
নদীৰ তীৰত, বনাঞ্চলত, পৰ্বতত বা নিৰ্জন ঠাইত—প্ৰথমে ভূমি-গ্ৰহণ (স্থান নিৰ্ধাৰণ আৰু শুদ্ধি) কৰি শ্ৰেষ্ঠ সাধকে সাধনা কৰিব।
Verse 137
जिताहारो जितश्वासो जितवाक्च जितेंद्रियः । दिग्बन्ध नादिकं कृत्वा न्यासध्यानादिपूर्वकम् ॥ १३७ ॥
আহাৰ, শ্বাস, বাক্য আৰু ইন্দ্ৰিয় সংযত কৰি, প্ৰথমে দিগ্বন্ধ আৰু নাড়িকা-বিধি সম্পন্ন কৰি; তাৰ পাছত ন্যাস, ধ্যান আদি পুৰ্বক আগবাঢ়িব।
Verse 138
लक्षं जपेन्मंत्रराजं पूजयित्वा तु पूर्ववत् । लक्षांति दिवसं प्राप्य कुर्य्याञ्च पूजनं महत् ॥ १३८ ॥
পূৰ্বৱৎ বিধিৰে পূজা কৰি মন্ত্ৰৰাজ এক লক্ষবাৰ জপ কৰিব। আৰু লক্ষ-পূৰ্ণতাৰ দিন আহিলে মহৎ (বিশেষ) পূজা কৰিব।
Verse 139
एकाग्रमनसा सम्यग्ध्यात्वा पवननंदनम् । दिवारात्रौ जपं कुर्याद्यावत्संदर्शनं भवेत् ॥ १३९ ॥
একাগ্ৰ মনে পৱননন্দন (হনুমান)ক সম্যক ধ্যান কৰি, সাক্ষাৎ দৰ্শন নোহোৱা পৰ্যন্ত দিন-ৰাত জপ কৰিব।
Verse 140
सुदृढं साधकं मत्वा निशीथे पवनात्मजः । सुप्रसन्नस्ततो भूत्वा प्रयाति साधकाग्रतः ॥ १४० ॥
সাধকক সুদৃঢ় বুলি জানি, নিশীথে (মধ্যৰাতি) পৱনাত্মজ অতি প্ৰসন্ন হয়; তাৰপিছত কৃপা কৰি সাধকৰ সন্মুখত প্ৰকট হয়।
Verse 141
यथेप्सितं वरं दत्वा साधकाय कपीश्वरः । वरं लब्ध्वा साधकंद्रो विहरेदात्मनः सुखैः ॥ १४१ ॥
কপীশ্বৰ সাধকক ইচ্ছিত বৰ দান কৰে; সেই বৰ লাভ কৰি সাধকশ্ৰেষ্ঠে নিজৰ আত্মসুখত বিহাৰ কৰে।
Verse 142
एतद्धि साधनं पुण्यं लोकानां हितकाम्यया । प्रकाशितं रहस्यं वै देवानामपि दुर्लभम् ॥ १४२ ॥
ই পুণ্যময় সাধন লোকহিতৰ কামনাৰে প্ৰকাশিত; এই ৰহস্য দেৱতাসকলৰ বাবেও সঁচাকৈ দুষ্প্ৰাপ্য।
Verse 143
अन्यानपिप्रयोगांश्च साधयेदात्मनो हितान् । वियदिंदुयुतं पश्चान्ङेंतं पवननंदनम् ॥ १४३ ॥
নিজ কল্যাণৰ বাবে আন উপকাৰী প্ৰয়োগসমূহো সিদ্ধ কৰিব লাগে। তাৰ পাছত আকাশস্থ চন্দ্ৰসহ পৱননন্দন হনুমানক আৰাধনা কৰিব লাগে।
Verse 144
वह्निप्रियांतो मंत्रोऽयं दशार्णः सर्वकामदः । मुन्यादिकं च पूर्वोक्तं षडंगान्यपि पूर्ववत् ॥ १४४ ॥
এইটো ‘বহ্নিপ্ৰিয়া’ পদত সমাপ্ত দশাৰ্ণ মন্ত্র, যি সকলো কামনা পূৰ্ণ কৰে। ঋষ্যাদি আগতেই কোৱা হৈছে; ষড়ঙ্গো পূৰ্ববৎ প্ৰয়োগ কৰিব লাগে।
Verse 145
ध्यायेद्रणे हनूमंतं सूर्यकोटिसमप्रभम् । धावंतं रावणं जेतुं दृष्ट्वा सत्वरमुत्थितम् ॥ १४५ ॥
ৰণত সূৰ্যকোটিসম দীপ্তিমান হনুমানক ধ্যান কৰিব লাগে—শত্ৰুক দেখি সত্বৰে উঠি ৰাৱণজয়ৰ বাবে ধাৱিত হোৱা।
Verse 146
लक्ष्मणं च महावीरं पतितं रणभूतले । गुरुं च क्रोधमुत्पाद्य ग्रहोतुं गुरुपर्वतम् ॥ १४६ ॥
মহাবীৰ লক্ষ্মণ ৰণভূমিত পতিত হৈ আছিল। তেতিয়া (হনুমানে) প্ৰচণ্ড ক্ৰোধ জগাই ঔষধি-পৰ্বত গ্ৰহণ কৰিবলৈ প্ৰস্থান কৰিলে।
Verse 147
हाहाकारैः सदर्पैश्च कंपयंतं जगत्त्रयम् । आब्रह्मांडं समाख्याप्य कृत्वा भीमं कलेवरम् ॥ १४७ ॥
ভয়ংকৰ হাহাকাৰ আৰু দৰ্পভৰা বিক্ৰমে তেওঁ ত্ৰিলোক কঁপাই তুলিলে। ব্ৰহ্মাণ্ড পৰ্যন্ত নিজৰ উপস্থিতি ঘোষণা কৰি ভীমাকৃতি দেহ ধাৰণ কৰিলে।
Verse 148
लक्षं जपेद्दशांशेन जुहुयात्पूर्ववत्सुधीः । पूर्ववत्पूजनं प्रोक्तं मंत्र स्यास्य विधानतः ॥ १४८ ॥
বুদ্ধিমান সাধকে এই মন্ত্ৰ এক লক্ষবাৰ জপ কৰিব; তাৰ পাছত তাৰ দশমাংশ অনুসাৰে পূৰ্বৱৎ অগ্নিত আহুতি দিব। তদ্ৰূপ পূৰ্বৱৎ পূজাও বিধান কৰা হৈছে—এইয়েই এই মন্ত্ৰৰ বিধি।
Verse 149
एवं सिद्धे मनौ मंत्री साधयेदात्मनो हितम् । अस्यापि मंत्रवर्यस्य रहस्यं साधनं तु वै ॥ १४९ ॥
এইদৰে মন্ত্ৰ সিদ্ধ হ’লে সাধকে নিজৰ হিত সাধন কৰিব। নিশ্চয়, এই শ্ৰেষ্ঠ মন্ত্ৰৰো এক গোপন সাধন-ৰহস্য আছে।
Verse 150
सुगोप्यं सर्वतंत्रेषु न देयं यस्य कस्यचित् । ब्राह्मे मुहूर्ते चोत्थाय कृतनित्यक्रियः शुचिः ॥ १५० ॥
ই সকলো তন্ত্ৰৰ মাজত অতি গোপনীয়; যিকোনো লোকক দিব নালাগে। ব্ৰাহ্মমুহূর্তত উঠি, নিত্যক্ৰিয়া সম্পন্ন কৰি, শুচি হৈ (সাধনা কৰিব)।
Verse 151
गत्वा नदीं तः स्नात्वा तीर्थमावाह्य चाष्टधा । मूलमंत्रं ततो जप्त्वा सिंचेदादित्यसंख्यया ॥ १५१ ॥
নদীলৈ গৈ স্নান কৰিব; অষ্টধা বিধিৰে তীৰ্থৰ আৱাহন কৰিব। তাৰ পাছত মূলমন্ত্ৰ জপ কৰি, আদিত্যসকলৰ সংখ্যামতে (জল) সিঞ্চন/অভিষেক কৰিব।
Verse 152
एवं स्नानादिकं कृत्वा गंगातीरेऽथवा पुनः । पर्वते वा वने वापि भूमिग्रहणपूर्वकम् ॥ १५२ ॥
এইদৰে স্নান আদি কৰি, তাৰ পাছত গঙ্গাতীৰত—অথবা পৰ্বতত বা বনতো—ভূমিগ্ৰহণ (উপযুক্ত স্থান/আসন স্থাপন) পূৰ্বক আৰম্ভ কৰিব।
Verse 153
आद्यवर्णैः पूरकं स्यात्पञ्चवर्गैश्च कुम्भकम् । रेचकं च पुनर्याद्यैरेवं प्राणान्नियन्य च ॥ १५३ ॥
আদ্য বৰ্ণৰে পূৰক কৰিব, পঞ্চবৰ্গ বৰ্ণৰে কুম্ভক; পুনৰ আদ্য বৰ্ণৰে ৰেচক—এইদৰে প্ৰাণ নিয়ন্ত্ৰিত কৰিব।
Verse 154
विधाय भूतशुद्ध्यादि पीठन्यासावधि पुनः । ध्यात्वा पूर्वोक्तविधिना संपूज्य च कपीश्वरम् ॥ १५४ ॥
ভূতশুদ্ধি আদি কৰি পীঠন्यासলৈকে বিধি পুনৰ সম্পন্ন কৰি, পূৰ্বোক্ত নিয়মে ধ্যান কৰি, কপীশ্বৰৰ পূজা সম্যকভাৱে সমাপ্ত কৰিব।
Verse 155
तदग्रे प्रजपेन्नित्यं साधकोऽयुतमादरात् । सप्तमे दिवसे प्राप्ते कुर्याञ्च पूजनं महत् ॥ १५५ ॥
তাৰ পিছত সাধকে নিত্য ভক্তিভাৱে দহ হাজাৰ জপ কৰিব। সপ্তম দিন আহিলে মহাপূজা কৰিব।
Verse 156
एकाग्रमनसा मन्त्री दिवारात्रं जपेन्मनुम् । महाभयं प्रदत्वा त्रिभागशेषासु निश्चितम् ॥ १५६ ॥
একাগ্ৰ মনে মন্ত্ৰসাধকে দিন-ৰাতি মন্ত্ৰ জপ কৰিব। নিৰ্দিষ্ট ‘মহাভয়’ প্ৰদান কৰি অৱশিষ্টক ত্ৰিভাগ বিভাজন অনুসাৰে স্থিৰ কৰিব।
Verse 157
यामिनीषु समायाति नियतं पवनात्मजः । यथेप्सितं वरं दद्यात्साधकाय कपीश्वरः ॥ १५७ ॥
ৰাতিবোৰত পৱনপুত্ৰ নিশ্চিতভাৱে আহে; আৰু কপীশ্বৰে সাধকক ইচ্ছিত বৰ দান কৰে।
Verse 158
विद्यां वापि धनं वापि राज्यं वा शत्रुनिग्रहम् । तत्क्षणादेव चाप्नोति सत्यं सत्यं न संशयः ॥ १५८ ॥
সেই মুহূৰ্ততে মানুহে বিদ্যা, ধন, ৰাজ্য বা শত্রুনিগ্ৰহ লাভ কৰে। ই সত্য, সত্যই; কোনো সন্দেহ নাই।
Verse 159
इह लोकेऽखिलान्कामान्भुक्त्वांते मुक्तिमाप्नुयात् । सद्याचितं वायुयुग्मं हनूमंतेति चोद्धरेत् ॥ १५९ ॥
এই লোকত সকলো কামনা ভোগ কৰি শেষত মুক্তি লাভ হয়। লগতে তৎক্ষণাৎ ফলদায়ী বায়ুপুত্ৰৰ যুগ্ম-নাম ‘হনূমান্’ উচ্চাৰণ কৰা উচিত।
Verse 160
फलांते फक्रियानेत्रयुक्ता च कामिका ततः । धग्गंते धगितेत्युक्त्वा आयुरास्व पदं ततः ॥ १६० ॥
‘ফল’ অংশৰ শেষত ‘ফ-কৃ-য়া-নে-ত্র’ এই অক্ষৰক্রম ‘কামিকা’ নামৰ অংশৰ সৈতে যুক্ত কৰি প্ৰয়োগ কৰিব লাগে। তাৰপিছত ‘ধগ্গ’ৰ শেষত ‘ধগিতে’ বুলি কৈ, পাছত ‘আয়ুরাস্ব’ পদলৈ আগবাঢ়িব।
Verse 161
लोहितो गरुडो हेतिबाणनेत्राक्षरो मनुः । मुन्यादिकं तु पूर्वोक्तं प्लीहरोगहरो हरिः ॥ १६१ ॥
‘লোহিত’, ‘গৰুড়’, ‘হেতিবাণ-নেত্ৰাক্ষৰ’ নামৰ মন্ত্ৰ আৰু ‘মনু’—এইবোৰ নিৰ্দেশিত। ‘মুনি’ আদি গোষ্ঠী পূৰ্বেই কোৱা হৈছে। হৰি প্লীহাৰোগ নাশ কৰে।
Verse 162
देवता च समुद्दिष्टा प्लीहयुक्तोदरे पुनः । नागवल्लीदलं स्थाप्यमुपर्याच्छादयेत्ततः ॥ १६२ ॥
দেৱতাও সূচিত কৰা হৈছে। পুনৰ প্লীহাসংযুক্ত উদৰফুলাত নাগবল্লী (পান) পাতা স্থাপন কৰি ওপৰৰ পৰা ঢাকি দিব লাগে।
Verse 163
वस्त्रं चैवाष्टगुणितं ततः साधकसत्तमः । शकलं वंशजं तस्योपरि मुंचेत्कपिं स्मरेत् ॥ १६३ ॥
তাৰ পিছত সাধকৰ শ্ৰেষ্ঠজনে বস্ত্ৰখন আঠভাঁজ কৰি; তাৰ ওপৰত বাঁহৰ এটা খণ্ড ৰাখি কপি-শ্ৰেষ্ঠ হনুমানক স্মৰণ কৰিব।
Verse 164
आरण्यसाणकोत्पन्ने वह्नौ यष्टिं प्रतापयेत् । बदरीभूरुहोत्थां तां मंत्रेणानेन सप्तधा ॥ १६४ ॥
অৰণি ঘঁহি উৎপন্ন অগ্নিত বদৰী গছৰ কুঁহিপাতৰ পৰা কৰা দণ্ড গৰম কৰিব; এই মন্ত্ৰ সাতবাৰ জপ কৰি।
Verse 165
तया संताडयेद्वंशशकलं जठरस्थितम् । सप्तकृत्वः प्लीहरोगो नाशमायाति निश्चितम् ॥ १६५ ॥
সেই (গৰম কৰা) দণ্ডেৰে উদৰত থোৱা বাঁহৰ খণ্ডত আঘাত কৰিব; সাতবাৰ কৰিলে প্লীহাৰোগ নিশ্চিতভাৱে নাশ হয়।
Verse 166
तारो नमो भगवते आंजनेयाय चोञ्चरेत् । अमुकस्य श्रृंखलां त्रोटयद्वितयमीरयेत् ॥ १६६ ॥
প্ৰথমে ‘তাৰ’ (ॐ) উচ্চাৰণ কৰি, ‘ভগৱতে আঞ্জনেয়ায় নমঃ’ জপ কৰিব; তাৰপিছত ‘অমুকৰ শৃঙ্খলা ভাঙি দে’ বুলি (নাম লৈ) উচ্চাৰণ কৰিব।
Verse 167
बंधमोक्षं कुरुयुगं स्वाहांतोऽयं मनुर्मतः । ईश्वरोऽस्य मुनिश्छन्दोऽनुष्टुप्च देवता पुनः ॥ १६७ ॥
মন্ত্ৰটো এইদৰে মান্য—‘বন্ধমোক্ষং কুরুয়ুগং’, শেষত ‘স্বাহা’। ইয়াৰ ঋষি ঈশ্বৰ, ছন্দ অনুষ্টুপ, আৰু দেবতাও পুনৰ ঈশ্বৰেই।
Verse 168
श्रृंखलामोचरः श्रीमान्हनूमान्पवनात्मजः । हं बीजं ठद्वयं शक्तिर्बंधमोक्षे नियोगता ॥ १६८ ॥
পৱনপুত্ৰ শ্ৰীমান হনুমান ‘শৃঙ্খলা-মোচক’ বুলি খ্যাত। তেওঁৰ বীজ ‘হং’, শক্তি ‘ঠ’ৰ দ্বয়; আৰু তেওঁ বন্ধন আৰু মোক্ষ—দুয়োটাতে নিয়োজিত।
Verse 169
षड्दीर्घवह्रियुक्तेन बीजेनांगानि कल्पयेत् । वामे शैलं वैरिभिदं विशुद्धं टंकमन्यतः ॥ १६९ ॥
ছয় দীৰ্ঘ স্বৰ আৰু অগ্নিবৰ্ণযুক্ত বীজ-মন্ত্ৰে অঙ্গ-ন্যাস বিন্যাস কৰিব লাগে। বাওঁফালে ‘শৈল’ আৰু ‘বৈৰিভিদ্’ স্থাপন কৰি, আনফালে বিশুদ্ধ ‘টঙ্ক’ ৰাখিব লাগে।
Verse 170
दधानं स्वर्णवर्णं च ध्यायेत्कुंडलिनं हरिम् । एवं ध्यात्वा जपेल्लक्षदशांशं चूतपल्लवैः ॥ १७० ॥
কুণ্ডলধাৰী আৰু স্বৰ্ণবৰ্ণ ধাৰণ কৰা হৰিৰ ধ্যান কৰিব লাগে। এইদৰে ধ্যান কৰি, কোমল আমৰ পল্লৱে লক্ষৰ দশাংশ (দহ হাজাৰ) জপ কৰিব লাগে।
Verse 171
जुहुयात्पूर्ववत्प्रोक्तं यजनं वास्य सूरिभिः । महाकारागृहे प्राप्तो ह्ययुतं प्रजपेन्नरः ॥ १७१ ॥
পূৰ্বে কোৱা বিধি অনুসাৰে, পণ্ডিতসকলে বুজাই দিয়া মতে যজনত তেনেদৰে হোম কৰিব লাগে। আৰু যদি কোনো ব্যক্তি মহা কাৰাগৃহত আবদ্ধ হয়, তেন্তে সি মন্ত্ৰ দহ হাজাৰ বাৰ জপ কৰিব লাগে।
Verse 172
शीघ्रं कारागृहान्मुक्तः सुखी भवति निश्चितम् । यंत्रं चास्य प्रवक्ष्यामि बन्धमोक्षकरं शुभम् ॥ १७२ ॥
সি শীঘ্ৰে কাৰাগৃহৰ পৰা মুক্ত হৈ নিশ্চিতভাৱে সুখী হয়। এতিয়া মই তাৰ শుభ যন্ত্ৰ ক’ম, যি বন্ধন-মোচন আৰু মোক্ষ দান কৰে।
Verse 173
अष्टच्छदांतः षट्कोणं साध्यनामसमन्वितम् । षट्कोणेषु ध्रुवं ङेंतमांजनेयपदं लिखेत् ॥ १७३ ॥
অষ্টদল পদ্ম-আৱৰণৰ ভিতৰত ষট্কোণ অংকন কৰি, তাৰ মাজত সাধ্য (ইষ্টকাৰ্য)ৰ নাম লিখিব। ষট্কোণৰ ছয় কোণত ধ্ৰুৱাক্ষৰ ‘ঙেং’ আৰু ‘আঞ্জনেয়’ পদসহ লিখিব।
Verse 174
अष्टच्छदेषु विलिखेत्प्रणवो वातुवात्विति । गोरोचनाकुंकुमेन लिखित्वा यंत्रमुत्तमम् ॥ १७४ ॥
অষ্টদলত প্ৰণৱ ‘ওঁ’ক ‘বাতু-বাতু’ মন্ত্রসহ লিখিব। গোৰোচনা আৰু কুঙ্কুমে লিখিলে এই যন্ত্ৰ অতি উত্তম হয়।
Verse 175
धृत्वा मूर्ध्नि जपेन्मंत्रमयुतं बन्धमुक्तये । यन्त्रमेतल्लिखित्वा तु मृत्तिकोपरि मार्जयेत् ॥ १७५ ॥
এই যন্ত্ৰ মূৰ্ধ্নিত ধৰি বন্ধনমুক্তিৰ বাবে মন্ত্র দহ হাজাৰবাৰ জপ কৰিব। যন্ত্ৰ লিখি সাৰিলে মাটি/ভূমিৰ ওপৰত ঘঁহি (লেপি) প্ৰয়োগ কৰিব।
Verse 176
दक्षहस्तेन मन्त्रज्ञः प्रत्यहं मंडला वधि । एवं कृते महाकारागृहान्मंत्री विमुच्यते ॥ १७६ ॥
মন্ত্রজ্ঞ সাধকে সোঁহাতে প্ৰতিদিন মণ্ডল-কালৰ সীমালৈকে এই কৰ্ম কৰিব। এনেদৰে কৰিলে মহা কাৰাগৃহৰ বন্দীৰ দৰে আবদ্ধজনো মুক্ত হয়।
Verse 177
गगनं ज्वलनः साक्षी मर्कटेति द्वयं ततः । तोयं शशेषे मकरे परिमुंचति मुंचति ॥ १७७ ॥
‘গগন’, ‘জ্বলন’, ‘সাক্ষী’ আৰু ‘মর্কট’—এইবোৰ পাছত যুগ্মৰূপে (দুই ৰূপে) দিয়া হয়। তেনেদৰে ‘তোয়’ শব্দ ‘শ’ শেষ থাকিলে আৰু ‘মকৰ’ সংযোগ হ’লে ‘পরিমুঞ্চতি’ আৰু ‘মুঞ্চতি’ ৰূপে প্ৰকাশ পায়।
Verse 178
ततः श्रृंखलिकां चेति वेदनेत्राक्षरो मनुः । इमं मंत्रं दक्षकरे लिखित्वा वामहस्ततः ॥ १७८ ॥
তাৰ পাছত ‘শৃঙ্খলিকা’ বুলি কৈ, বেদৰ ‘নেত্ৰ’ অক্ষৰৰে আৰম্ভ হোৱা এই মন্ত্ৰটো সোঁ হাতৰ তালুত লিখি, তাৰ পিছত বাঁও হাতৰ পৰা বিধিমতে আগবাঢ়িব।
Verse 179
दूरिकृत्य जपेन्मंत्रमष्टोत्तरशतं बुधः । त्रिसप्ताहात्प्रबद्धोऽसौ मुच्यते नात्र संशयः ॥ १७९ ॥
সকলো বিক্ষেপ দূৰ কৰি একান্তত থাকি বুদ্ধিমান ব্যক্তিয়ে এই মন্ত্ৰ ১০৮ বাৰ জপ কৰিব। তিন সপ্তাহৰ ভিতৰত বাঁধা জনো মুক্ত হয়—ইয়াত সন্দেহ নাই।
Verse 180
मुन्याद्यर्चादिकं सर्वमस्य पूर्ववदाचरेत् । लक्षं जपो दशांशेन शुभैर्द्रव्यैश्च होमयेत् ॥ १८० ॥
মুনিপূজা আদি সকলো আচাৰ পূৰ্ববৎ পালন কৰিব। মন্ত্ৰ এক লক্ষ জপ সম্পূৰ্ণ কৰি, তাৰ দশমাংশ পৰিমাণে শুভ দ্ৰব্যেৰে হোম কৰিব।
Verse 181
पुच्छाकारे सुवस्त्रे च लेखन्या क्षुरकोत्थया । गन्धाष्टकैर्लिखेद्वूपं कपिराजस्य सुन्दरम् ॥ १८१ ॥
পুচ্ছ-আকাৰৰ উত্তম বস্ত্ৰত, ক্ষুৰ উদ্ভিদৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা লেখনীদ্বাৰা, অষ্ট সুগন্ধি দ্ৰব্যেৰে কপিৰাজৰ সুন্দৰ ৰূপ অংকন কৰিব।
Verse 182
तन्मध्येऽष्टदशार्णं तु शत्रुनामान्वितं लिखेत् । तेन मन्त्राभिजप्तेन शिरोबद्ध्वेन भूमिपः ॥ १८२ ॥
তাৰ মাজত শত্রুৰ নাম সংযোজন কৰি অষ্টাদশাক্ষৰ মন্ত্ৰ লিখিব। সেই মন্ত্ৰে অভিমন্ত্রিত কৰি মূৰত বাঁধিলে ৰজাই ৰক্ষা আৰু বিজয় লাভ কৰে।
Verse 183
जयत्यरिगणं सर्वं दर्शनादेव निश्चितम् । चन्द्रसूर्यो परागादौ पूर्वोक्तं लेखयेद्ध्वजे ॥ १८३ ॥
তাৰ দৰ্শনমাত্ৰেই সমগ্ৰ শত্রুগণৰ ওপৰত বিজয় নিশ্চিত হয়। সেয়ে পূৰ্বোক্ত বিধি অনুসাৰে ধ্বজৰ অগ্ৰভাগত চন্দ্ৰ আৰু সূৰ্য অঙ্কন কৰিব॥১৮৩॥
Verse 184
ध्वजमादाय मन्त्रज्ञः संस्पर्शान्मोक्षणावधि । मातृकां जापयेत्पश्चाद्दशांशेन च होमयेत् ॥ १८४ ॥
ধ্বজ গ্ৰহণ কৰি মন্ত্রজ্ঞ ব্যক্তিয়ে তাৰ সংস্কাৰ-স্পৰ্শৰ পৰা মোক্ষণ (বিসৰ্জন) পৰ্যন্ত ক্ৰিয়া সম্পন্ন কৰিব। তাৰ পাছত মাতৃকা-মন্ত্র জপ কৰি, জপসংখ্যাৰ দহমাংশে হোম কৰিব॥১৮৪॥
Verse 185
तिलैः सर्षपसंमिश्रैः संस्कृते हव्यवाहने । गजे ध्वजं समारोप्य गच्छेद्युद्ध्वाय भूपतिः ॥ १८५ ॥
সংস্কৃত হব্যবাহন অগ্নিত সৰিষা-মিশ্ৰিত তিলৰ আহুতি দি, ৰজাই হাতীৰ ওপৰত ধ্বজ আৰোপ কৰি যুদ্ধলৈ গমন কৰিব॥১৮৫॥
Verse 186
गजस्थं तं ध्वजं दृष्ट्वा पलायन्तेऽरयो ध्रुवम् । महारक्षाकरं यन्त्रं वक्ष्ये सम्यग्धनूमतः ॥ १८६ ॥
হাতীৰ ওপৰত স্থিত সেই ধ্বজ দেখি শত্রুসকলে নিশ্চিতভাৱে পলাই যায়। এতিয়া ধনূমতে উপদেশ কৰা মহাৰক্ষাকাৰী যন্ত্ৰ মই যথাযথভাৱে বৰ্ণনা কৰিম॥১৮৬॥
Verse 187
लिखेद्वसुदलं पद्मं साध्याख्यायुतकर्णिकम् । दलेऽष्टकोणमालिख्य मालामन्त्रेण वेष्टयेत् ॥ १८७ ॥
আঠ দলেৰে পদ্ম আঁকি তাৰ কৰ্ণিকাত সাধ্য (ইষ্ট লক্ষ্য)ৰ নাম লিখিব। দলে অষ্টকোণ অঙ্কন কৰি, মালা-মন্ত্রেৰে তাক পৰিবেষ্টিত কৰিব॥১৮৭॥
Verse 188
तद्बहिर्माययावेष्ट्य प्राणस्थापनमाचरेत् । लिखितं स्वर्णलेखन्या भूर्जपत्रे सुशोभने ॥ १८८ ॥
তাৰ পিছত বাহিৰে মায়াৰূপ ৰক্ষাৱৰণেৰে আৱৃত কৰি প্ৰাণ-প্ৰতিষ্ঠাৰ বিধি আচৰণ কৰিব। সুন্দৰ ভূৰ্জপত্ৰত স্বৰ্ণলেখনীৰে লিখিব।
Verse 189
काश्मीररोचनाभ्यां तु त्रिलोहेन च वेष्टितम् । सम्पातसाधितं यंत्रं भुजे वा मूर्ध्नि धारयेत् ॥ १८९ ॥
কাশ্মীৰ কেশৰ আৰু ৰোচনা ৰঙেৰে সিদ্ধ কৰি, ত্ৰিলোহ বন্ধনেৰে আৱৃত যন্ত্ৰক ‘সম্পাত’ বিধিৰে সাধিত কৰি বাহুত বা মূৰ্ধ্নিত ধাৰণ কৰিব।
Verse 190
रणे दुरोदरे वादे व्यवहारे जयं लभेत् । ग्रहैर्विघ्नैर्विषैः शस्त्रैश्चौरैर्नैवाभिभूयते ॥ १९० ॥
ৰণত, দুৰূহ উদ্যোগত, বিতৰ্কত আৰু ন্যায়-ব্যৱহাৰত জয় লাভ কৰে; আৰু গ্ৰহ, বিঘ্ন, বিষ, অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ আৰু চোৰে তাক কেতিয়াও অভিভূত কৰিব নোৱাৰে।
Verse 191
सर्वान्रो गानपाकृत्य चिरं जीवेच्छतं समाः । षड्दीर्घयुक्तं गगन वह्न्याख्यं तारसंपुटम् ॥ १९१ ॥
মন্ত্ৰবিধিৰে সকলো ৰোগ দূৰ কৰি দীঘলীয়া কাল—অৰ্থাৎ শতবৰ্ষ—জীৱন লাভ কৰে। ইয়াৰ বাবে ‘তারা-সম্পুট’ কোৱা হৈছে; ই ‘গগন’ আৰু ‘বহ্নি’ নামে পৰিচিত আৰু ছয়টা দীৰ্ঘ স্বৰেৰে যুক্ত।
Verse 192
अष्टार्णोऽयं महामंत्रो मालामंत्रोऽथ कथ्यते । प्रणवो वज्रकायेति वज्रतुंडेति संपठेत् ॥ १९२ ॥
ইয়া অষ্টাক্ষৰ মহামন্ত্ৰ; ইয়াক মালা-মন্ত্ৰ বুলিও কোৱা হয়। প্ৰণৱ (ওঁ) পূৰ্বক ‘বজ্ৰকায়’ আৰু ‘বজ্ৰতুণ্ড’ বুলি জপ কৰিব।
Verse 193
कपिलांते पिंगलेति उर्द्ध्वकेशमहापदम् । बलरक्तमुखांते तु तडिज्जिह्व महा ततः ॥ १९३ ॥
শেষত ‘কপিলা’ ৰূপ, তাৰ পিছত ‘পিঙ্গলা’; তাৰ পাছত ‘ঊৰ্ধ্বকেশ’ নামৰ মহাপদ। আৰু শেষত ৰক্তিম মুখান্তযুক্ত ‘তডিজ্জিহ্বা’ (বিদ্যুৎ-জিহ্বা) নামৰ মহাশক্তি প্ৰকাশ পায়।
Verse 194
रौद्रदंष्ट्रोत्कटं पश्चात्कहद्वंद्वं करालिति । महदृढप्रहारेण लंकेश्वरवधात्ततः ॥ १९४ ॥
তাৰ পিছত ‘ৰৌদ্ৰদংষ্ঠ্ৰোৎকট’, তাৰ পাছত ‘কহদ্বন্দ্ব’ আৰু ‘কৰাল’ উচ্চাৰণ কৰিব। মহৎ আৰু দৃঢ় প্ৰহাৰে তেতিয়া লংকেশ্বৰ বধ সংঘটিত হয়।
Verse 195
वायुर्महासेतुपदं बंधांते च महा पुनः । शैलप्रवाह गगनेचर एह्येहि संवदेत् ॥ १९५ ॥
‘হে বায়ু! মহাসেতুপদত স্থিত; হে মহাবল! বন্ধনৰ অন্তকাৰী; শৈলপ্ৰবাহসম বেগবান; হে গগনচৰ—এহি, এহি!’—এইদৰে দেৱতাক সম্বোধন কৰিব।
Verse 196
भगवन्महाबलांते पराक्रमपदं वदेत् । भैरवाज्ञापयैह्येहि महारौद्रपदं ततः ॥ १९६ ॥
‘হে ভগৱন, হে মহাবল’—ইয়াৰ অন্তত ‘পৰাক্ৰম’ পদ উচ্চাৰণ কৰিব। তাৰ পিছত ভৈৰৱৰ আজ্ঞা আহ্বান কৰি ‘এহি এহি’ (আহা, আহা) ক’ব; তাৰ পাছত ‘মহারৌদ্ৰ’ পদ জপ কৰিব।
Verse 197
दीर्घपुच्छेन वर्णांते वदेद्वेष्टय वैरिणम् । जंभयद्वयमाभाष्य वर्मास्त्रांतो मनुर्मतः ॥ १९७ ॥
দীর্ঘ-পুচ্ছযুক্ত বৰ্ণ শেষত স্থাপন কৰি শত্রুক বাঁধিবলৈ ‘বেষ্টয়’ ক’ব। ‘জম্ভয়’—এই দুটা পদ উচ্চাৰণ কৰি, পৰম্পৰা মতে মন্ত্রৰ অন্ত ‘বর্মাস্ত্র’ (ৰক্ষাকবচ-অস্ত্ৰ) দ্বাৰা গণ্য।
Verse 198
मालाह्वयो द्विजश्रेष्ट शरनेत्रधराक्षरः । मालामंत्राष्टार्णयोश्च मुन्याद्यर्चा तु पूर्ववत् ॥ १९८ ॥
হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠ! ‘মালা’ নামে এই মন্ত্ৰ শৰ‑নেত্ৰ সূচক অক্ষৰসমূহে গঠিত; আৰু অষ্টাক্ষৰী মালা‑মন্ত্ৰৰ ক্ষেত্ৰতো মুনি‑আদি পৰা আৰম্ভ হোৱা পূজা পূৰ্বোক্ত বিধিতেই কৰিব লাগে।
Verse 199
जप्तो युद्धे जयं दद्याद्व्याधौ व्याधिविनाशनः । एवं यो भजते मंत्री वायुपुत्रं कपीश्वरम् ॥ १९९ ॥
এই (মন্ত্ৰ) জপ কৰিলে যুদ্ধত জয় দিয়ে, আৰু ৰোগত ৰোগনাশক হয়। এইদৰে মন্ত্ৰসাধকে ভক্তিভাৱে বায়ুপুত্ৰ, কপীশ্বৰ হনুমানক ভজে।
Verse 200
सर्वान्स लभते कामान्दे वैरपि सुदुर्लभान् । धनं धान्यं सुतान्पौत्रान्सौभाग्यमतुलं यशः ॥ २०० ॥
সেয়া সকলো কামনা লাভ কৰে—যি দেৱতাসকলৰ বাবেও অতি দুৰ্লভ: ধন, ধান্য, পুত্ৰ‑পৌত্ৰ, অতুল সৌভাগ্য আৰু যশ।
The chapter is delivered by Sanatkumāra as the principal teacher, within the broader Sanakādi-to-Nārada Purāṇic dialogue structure characteristic of the Nārada Purāṇa.
The text specifies, for key formulas, the mantra’s ṛṣi (seer), chandas (metre), devatā (presiding deity), and assigns bīja and śakti; it also instructs ṣaḍaṅga applications via nyāsa using the stated seed sets.
Nyāsa (aṅga placement), dhyāna, pīṭha-based pūjā with limb-worship, homa at one-tenth of japa, naivedya and brāhmaṇa-bhojana, and multiple yantra constructions with prāṇa-pratiṣṭhā and wearing/installation rules.
Yes, it lists aggressive abhicāra-style procedures alongside protective and healing rites. In scholarly and devotional study, these are typically contextualized as part of historical prayoga taxonomies, while practice is traditionally restricted by adhikāra (qualification), guru-upadeśa, and dhārmic constraints.