Jīva–Ātman Inquiry; Kṣetrajña Doctrine; Karma-based Varṇa; Four Āśramas and Sannyāsa Discipline
तत्र गुरुकुलवासमेव प्रथममाश्रममाहरंति सम्यगत्र शौचसस्कारनियमव्रतविनियतात्मा उभे संध्ये भास्कराग्निदैवतान्युपस्थाय विहाय तद्ध्यालस्यं गुरोरभिवादनवेदाब्यासश्रवणपवित्रघीकृतांतरात्मा त्रिषवणमुपस्पृश्य ब्रह्मचर्याग्निपरिचरणगुरुशुश्रूषा । नित्यभिक्षाभैक्ष्यादिसर्वनिवेदितांतरात्मा गुरुवचननिदेशानुष्टानाप्रतिकूलो गुरुप्रसादलब्धस्वाध्यायतत्परः स्यात् ॥ १०६ ॥
tatra gurukulavāsameva prathamamāśramamāharaṃti samyagatra śaucasaskāraniyamavrataviniyatātmā ubhe saṃdhye bhāskarāgnidaivatānyupasthāya vihāya taddhyālasyaṃ gurorabhivādanavedābyāsaśravaṇapavitraghīkṛtāṃtarātmā triṣavaṇamupaspṛśya brahmacaryāgniparicaraṇaguruśuśrūṣā | nityabhikṣābhaikṣyādisarvaniveditāṃtarātmā guruvacananideśānuṣṭānāpratikūlo guruprasādalabdhasvādhyāyatatparaḥ syāt || 106 ||
ইয়াত কোৱা হৈছে—গুৰুকুলবাসেই প্ৰথম আশ্ৰম। শৌচ, সংস্কাৰ, নিয়ম আৰু ব্ৰতে সংযত শিষ্যই প্ৰাতঃ-সায়ং সূৰ্য আৰু অগ্নিদেৱতাৰ বিধিপূৰ্বক উপাসনা কৰি ধ্যানৰ আলস্য ত্যাগ কৰিব। গুৰুক অভিবাদন কৰি, বেদশ্ৰৱণ আৰু অধ্যয়নে অন্তঃকৰণ পবিত্ৰ কৰি, ত্ৰিকাল আচমন/উপস্পৰ্শন কৰিব; ব্ৰহ্মচৰ্য পালন কৰি, অগ্নিপৰিচৰণ আৰু গুৰুশুশ্ৰূষা কৰিব। নিত্য ভিক্ষা আদি সকলো কৰ্ম সমৰ্পণভাবৰে নিবেদন কৰি, গুৰুবচনৰ নিৰ্দেশানুষ্ঠানত প্ৰতিকূল নহ’ব, আৰু গুৰুকৃপাত লাভ কৰা স্বাধ্যায়ত তৎপৰ থাকিব।
Sanatkumara (teaching Narada in the Moksha-Dharma dialogue)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: bhakti
It defines the first āśrama as disciplined gurukula life, where purity, vows, Sandhyā worship, and guru-sevā purify the inner self and prepare the student for mokṣa-oriented living.
Bhakti is shown as humble surrender expressed through reverence to the guru, dedicated daily duties, and offering one’s life-activities (alms, service, study) as a continuous act of devotion and obedience.
It emphasizes svādhyāya (recitation/study) and śraavaṇa (hearing) of the Veda along with Sandhyā-related ritual discipline—foundational practice that supports later Vedāṅga learning and correct mantra/rite performance.