Adhyaya 42

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे एकचत्वारिंशो ऽध्यायः सूत उवाच अन्यच्च तीर्थप्रवरं जप्येश्वरसमीपतः / नाम्ना पञ्चनदं पुण्यं सर्वपापप्रणाशनम्

এইদৰে শ্ৰীকূৰ্মপুৰাণৰ ষট্সাহস্ত্ৰী সংহিতাৰ উত্তৰবিভাগত একচল্লিশতম অধ্যায় সমাপ্ত। সূত ক’লে—জপ্যেশ্বৰৰ ওচৰত ‘পঞ্চনদ’ নামে আন এটা শ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থ আছে; ই অতি পবিত্ৰ আৰু সকলো পাপ নাশক।

Verse 2

त्रिरात्रोपोषितस्तत्र पूजयित्वा महेश्वरम् / सर्वपापविशुद्धात्मा रुद्रलोके महीयते

তাত তিনিৰাতি উপবাস কৰি মহেশ্বৰক পূজা কৰিলে, যাৰ অন্তঃকৰণ সকলো পাপৰ পৰা শুদ্ধ হয়, সি ৰুদ্ৰলোকত সন্মানিত হয়।

Verse 3

अन्यच्च तीर्थप्रवरं शङ्करस्यामितौजसः / महाभैरवमित्युक्तं महापातकनाशनम्

আৰু এটা—অমিত তেজস্বী শংকৰৰ এক শ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থ আছে, যাক ‘মহাভৈৰৱ’ বুলি কোৱা হয়; ই মহাপাতকো নাশ কৰে।

Verse 4

तीर्थानां च परं तीर्थं वितस्ता परमा नदी / सर्वपापहरा पुण्या स्वयमेव गिरीन्द्रजा

তীৰ্থসমূহৰ মাজত বিতস্তা পৰম তীৰ্থ, আৰু নদীসমূহৰ মাজত সেয়াই শ্ৰেষ্ঠা। সি পুণ্যদায়িনী, সকলো পাপ হৰণকাৰিণী—গিৰীন্দ্ৰ (হিমালয়)ৰ কন্যা ৰূপে স্বয়ং প্ৰকাশিতা।

Verse 5

तीर्थं पञ्चतपं नाम शंभोरमिततेजसः / यत्र देवादिदेवेन चक्रार्थं पूजितो भवः

অমিত তেজস্বী শম্ভুৰ ‘পঞ্চতপ’ নামৰ তীৰ্থ আছে; তাত দেবাদিদেব বিষ্ণুৱে চক্ৰলাভৰ বাবে ভব (শিৱ)ক পূজা কৰিছিল।

Verse 6

पिण्डदानादिकं तत्र प्रेत्यानन्तफलप्रदम् / मृतस्तत्रापि नियमाद् ब्रह्मलोके महीयते

তাত পিণ্ডদান আদি কৰ্মে পৰলোকে অনন্ত ফল দিয়ে। নিয়মমতে তাত মৃত্যুবৰণ কৰা জন ব্রহ্মলোকে সন্মানিত হয়।

Verse 7

कायावरोहणं नाम महादेवालयं शुभम् / यत्र माहेश्वरा धर्मा मुनिभिः संप्रवर्तिताः

‘কায়াবৰোহণ’ নামৰ মহাদেৱৰ এক শুভ ধাম আছে; তাত মুনিসকলে মাহেশ্বৰ ধৰ্মাচাৰ প্ৰৱৰ্তন কৰি প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।

Verse 8

श्राद्धं दानं तपो होम उपवासस्तथाक्षयः / परित्यजति यः प्राणान् रुद्रलोकं स गच्छति

শ্ৰাদ্ধ, দান, তপ, হোম, উপবাস আৰু অক্ষয় পুণ্যত স্থিত হৈ যি প্ৰাণ ত্যাগ কৰে, সি ৰুদ্ৰলোকলৈ যায়।

Verse 9

अन्यच्च तीर्थप्रवरं कन्यातीर्थमिति श्रुतम् / तत्र गत्वा त्यजेत् प्राणांल्लोकान् प्राप्नोति शाश्वतान्

আৰু এটা শ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থ ‘কন্যাতীৰ্থ’ বুলি শুনা যায়। তাত গৈ যি প্ৰাণ ত্যাগ কৰে, সি শাশ্বত লোকসমূহ লাভ কৰে।

Verse 10

जामदग्न्यस्य तु शुभं रामस्याक्लिष्टकर्मणः / तत्र स्नात्वा तीर्थ वरे गोसहस्रफलं लभेत्

অক্লিষ্টকৰ্মা জামদগ্ন্য ৰামৰ সেই শুভ শ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থত স্নান কৰিলে সহস্ৰ গোধন দানসম পুণ্যফল লাভ হয়।

Verse 11

महाकालमिति ख्यातं तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम् / गत्वा प्राणान् परित्यज्य गाणपत्यमवाप्नुयात्

‘মহাকাল’ নামে খ্যাত, ত্ৰিলোকত বিশ্ৰুত সেই তীৰ্থলৈ গৈ যি প্ৰাণত্যাগ কৰে, সি গাণপত্য—গণপতি-পদ লাভ কৰে।

Verse 12

गुह्याद् गुह्यतमं तीर्थं नकुलीश्वरमुत्तमम् / तत्र सन्निहितः श्रीमान् भगवान् नकुलीश्वरः

গুপ্ততকৈও অধিক গুপ্ত ‘নকুলীশ্বৰ’ নামৰ সেই উত্তম তীৰ্থ; তাত শ্ৰীমান ভগৱান নকুলীশ্বৰ সন্নিহিত ৰূপে বিৰাজ কৰে।

Verse 13

हिमवच्छिखरे रम्ये गङ्गाद्वारे सुशोभने / देव्या सह महादेवो नित्यं शिष्यैश्च संवृतः

হিমালয়ৰ ৰম্য শিখৰত, সুশোভিত গঙ্গাদ্বাৰত, দেৱীৰ সৈতে মহাদেৱ নিত্য বিৰাজ কৰে আৰু শিষ্যবৃন্দে পৰিবৃত থাকে।

Verse 14

तत्र स्नात्वा महादेवं पूजयित्वा वृषध्वजम् / सर्वपापैर्विमुच्येत मृतस्तज्ज्ञानमाप्नुयात्

তাত স্নান কৰি বৃষধ্বজ মহাদেৱক পূজা কৰিলে সকলো পাপৰ পৰা মুক্তি হয়; আৰু তাতেই মৃত্যু হ’লে তেওঁৰ তত্ত্বজ্ঞান লাভ হয়।

Verse 15

अन्यच्च देवदेवस्य स्थानं पुण्यतमं शुभम् / भीमेश्वरमिति ख्यातं गत्वा मुञ्चति पातकम्

আৰু দেৱদেৱ মহেশ্বৰৰ এক অতি পুণ্য আৰু শুভ স্থান আছে। সেয়া ‘ভীমেশ্বৰ’ নামে খ্যাত; তাত গ’লে মানুহ পাপৰ পৰা মুক্ত হয়।

Verse 16

तथान्यच्चण्डवेगायाः संभेदः पापनाशनः / तत्र स्नात्वा च पीत्वा च मुच्यते ब्रह्महत्यया

তদ্ৰূপ চণ্ডবেগা নদীৰ আন এটা সংগম পাপনাশক। তাত স্নান কৰি আৰু জল পান কৰিলে মানুহ ব্ৰহ্মহত্যাৰ পাপৰ পৰাও মুক্ত হয়।

Verse 17

सर्वेषामपि चैतेषां तीर्थानां परमा पुरी / नाम्नावाराणसी दिव्या कोटिकोट्ययुताधिका

এই সকলো তীৰ্থৰ মাজত পৰম দিৱ্য পুৰী ‘ৱাৰাণসী’ (কাশী) নামে প্ৰসিদ্ধ। তাৰ পুণ্যফল কোটি-কোটিতকৈও অধিক।

Verse 18

तस्याः पुरस्तान्माहात्म्यं भाषितं वो मया त्विह / नान्यत्र लभ्यते मुक्तिर्योगिनाप्येकजन्मना

সেই পুৰীৰ মাহাত্ম্য মই ইয়াত আগতেই তোমালোকক কৈছোঁ। অন্য ঠাইত একে জন্মতে—যোগীৰো—মুক্তি নালভে।

Verse 19

एते प्राधान्यतः प्रोक्ता देशाः पापहरा नृणाम् / गत्वा संक्षालयेत् पापं जन्मान्तरशतैः कृतम्

এই দেশসমূহ প্ৰাধান্য অনুসাৰে সংক্ষেপে মানুহৰ পাপহৰ বুলি কোৱা হৈছে। তাত গ’লে শত জন্মৰ সঞ্চিত পাপো ধুই পেলাব পাৰি।

Verse 20

यः स्वधर्मान् परित्यज्य तीर्थसेवां करोति हि / न तस्य फलते तीर्थमहि लोके परत्र च

যি জনে নিজৰ স্বধৰ্ম ত্যাগ কৰি তীৰ্থ-সেৱা কৰে, তাৰ বাবে সেই তীৰ্থ ইহলোকে বা পৰলোকে কোনো ফল নেদিয়ে।

Verse 21

प्रायश्चित्ती च विधुरस्तथा पापचरो गृही / प्रकुर्यात् तीर्थसंसेवां ये चान्ये तादृशा जनाः

প্ৰায়শ্চিত্ত কৰা লোক, বিধুৰ, আৰু পাপাচাৰী গৃহস্থ—এওঁলোকে আৰু এধৰণৰ আনসকলেও শুদ্ধিৰ বাবে ভক্তিভাৱে তীৰ্থ-সংসেৱা কৰা উচিত।

Verse 22

सहाग्निर्वा सपत्नीको गच्छेत् तीर्थानि यत्नतः / सर्वपापविनिर्मुक्तो यथोक्तां गतिमाप्नुयात्

পবিত্ৰ অগ্নিসহ বা পত্নীসহ যত্নে তীৰ্থলৈ যোৱা উচিত; সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হৈ, উপদেশিত মোক্ষগতি লাভ কৰে।

Verse 23

ऋणानि त्रीण्यपाकृत्य कुर्याद् वा तीर्थसेवनम् / विधाय वृत्तिं पुत्राणां भार्यां तेषु निधाय च

তিন ঋণ শোধ কৰি তেতিয়াহে তীৰ্থসেৱা কৰা উচিত; পুত্ৰসকলৰ জীৱিকাৰ ব্যৱস্থা কৰি আৰু পত্নীক তেওঁলোকৰ তত্ত্বাৱধানত অৰ্পণ কৰি (যাত্ৰা কৰা)।

Verse 24

प्रायश्चित्तप्रसङ्गेन तीर्थमाहात्म्यमीरितम् / यः पठेच्छृणुयाद् वापि मुच्यते सर्वपातकैः

প্ৰায়শ্চিত্তৰ প্ৰসঙ্গত তীৰ্থ-মাহাত্ম্য ঘোষণা কৰা হৈছে; যিয়ে ইয়াক পঢ়ে বা শুনে, সি সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হয়।