Adhyaya 8

Verse 1

इति ब्रह्माण्डमहापुराणे उत्तरभागे हयग्रीवागस्त्यसंवादे ललितोपाख्याने स्तेयपानकथनं नाम सप्तमो ऽध्यायः इन्द्र उवाच अगम्यागमनं किं वा को दोषः का च निष्कृतिः / एतन्मे मुनिशार्दूल विस्तराद्वक्तुमर्हसि

এইদৰে ব্ৰহ্মাণ্ড মহাপুৰাণৰ উত্তৰভাগত হয়গ্ৰীৱ–অগস্ত্য সংবাদৰ ললিতোপাখ্যানত ‘স্তেয়পান-কথন’ নাম সপ্তম অধ্যায়। ইন্দ্ৰে ক’লে—অগম্যাগমন কি? তাৰ দোষ কি আৰু তাৰ নিষ্কৃতি/প্ৰায়শ্চিত্ত কি? হে মুনিশাৰ্দূল, এই কথা মোক বিস্তাৰে ক’বলৈ অনুগ্ৰহ কৰা।

Verse 2

बृहस्पतिरुवाच अगम्यागमनं नाम मातृस्वसृगुरुस्त्रियः / मातुलस्य प्रिया चेति गत्वेमा नास्ति निष्कृतिः

বৃহস্পতিয়ে ক’লে—‘অগম্যাগমন’ বুলিলে বুজায়: মাতা, মাতৃভগ্নী (মাহী/মাছী), গুৰুৰ স্ত্রী, আৰু মামাৰ প্ৰিয়া—ইহঁতৰ সৈতে গমন। ইহঁতৰ সৈতে গমন কৰিলে কোনো নিষ্কৃতি (প্ৰায়শ্চিত্ত) নাই।

Verse 3

मातृसङ्गे तु यदघं तदेव स्वसृसङ्गमे / गुरुस्त्रीसंगमे तद्वद्गुरवो बहवः स्मृताः

মাতাৰ সৈতে সংগমত যি পাপ, সেয়াই ভগ্নীৰ (স্বসা) সৈতে সংগমতো। গুৰুৰ স্ত্ৰীৰ সৈতে সংগমতো তেনেই; আৰু ‘গুরু’ বহু প্ৰকাৰ বুলি স্মৃতিত কোৱা হৈছে।

Verse 4

ब्रह्मोपदेशमारभ्य यावद्वेदान्तदर्शनम् / एकेन वक्ष्यते येन स महागुरुरुच्यते

ব্ৰহ্মোপদেশৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বেদান্তদৰ্শনলৈকে—যি একেজনে সকলো বুজাই দিয়ে, তেওঁক ‘মহাগুরু’ বুলি কোৱা হয়।

Verse 5

ब्रह्मोपदेशमेकत्र वेदशास्त्राण्यथैकतः / आचार्यः स तु विज्ञेयस्तदेकैकास्तु देशिकाः

ব্ৰহ্মোপদেশ একেদিশে আৰু বেদ-শাস্ত্ৰ আনেদিশে—যি দুয়োটাক একেলগে বুজাই দিয়ে, তেওঁক ‘আচার্য’ বুলি জানিব লাগে; আৰু যিসকলে ইয়াৰ মাজৰ এক-একটিমাত্ৰ শিকায়, তেওঁলোক ‘দেশিক’।

Verse 6

गुरोरात्मान्तमेव स्यादायार्यस्य प्रियागमे / द्वादशाब्दं चरेत्कृच्छ३मेकैकं तु षडब्दतः

গুৰুৰ প্ৰিয় স্ত্ৰীৰ ওচৰলৈ গ’লে আত্মপতন ঘটে; তেতিয়া বাৰ বছৰ ‘কৃচ্ছ্ৰ’ তপস্যা পালন কৰিব লাগে, আৰু প্ৰতিটো দোষৰ বাবে ছয়-ছয় বছৰৰ প্ৰায়শ্চিত্ত নিৰ্দিষ্ট।

Verse 7

मातुलस्य प्रियां गत्वा षडब्दं कृच्छ्रमाचरेत् / ब्राह्मणस्तु सजातीयां प्रमदां यदि गच्छति

মামাৰ প্ৰিয় স্ত্ৰীৰ ওচৰলৈ গ’লে ছয় বছৰ ‘কৃচ্ছ্ৰ’ প্ৰায়শ্চিত্ত পালন কৰিব লাগে। আৰু যদি ব্ৰাহ্মণে নিজৰেই জাতিৰ কোনো নাৰীৰ ওচৰলৈ (অধৰ্মভাবে) যায়—

Verse 8

उपोषितस्त्रिरात्रं तु प्राणायामशतं चरेत् / कुलटां तु सजातीयां त्रिरात्रेण विशुध्यति

তিনিৰাতি উপবাস কৰি শতবাৰ প্ৰাণায়াম কৰিব লাগে। আৰু নিজৰেই জাতিৰ কুলটা নাৰী তিনিৰাতিতেই শুদ্ধ হয়।

Verse 9

पञ्चाहात्क्षत्रियाङ्गत्वा सप्ताहा द्वैश्यजामपि / चक्रीकिरातकैवर्तकर्मकारादियोषितः

ক্ষত্ৰিয় নাৰীৰ ক্ষেত্ৰত পাঁচ দিনত, আৰু বৈশ্য নাৰীৰ ক্ষেত্ৰত সাত দিনত শুদ্ধি হয়; লগতে চক্ৰী, কিৰাত, কৈৱৰ্ত, কৰ্মকাৰ আদি শ্ৰেণীৰ নাৰীৰ ক্ষেত্ৰতো (এনে বিধান)।

Verse 10

शुद्धिः स्याद्द्वादशाहेन धराशक्त्यर्चनेन च / अनन्त्यजां ब्राह्मणो गत्वा प्रमादादब्दतः शुचिः

বাৰ দিনত শুদ্ধি হয়, আৰু ধৰাশক্তি (ভূদেৱী)ৰ অৰ্চন কৰিলেও শুদ্ধি লাভ হয়। কিন্তু ব্ৰাহ্মণে যদি অসাৱধানতাবশত অন্ত্যজা নাৰীৰ ওচৰলৈ যায়, তেন্তে সি এক বছৰৰ পাছত শুচি হয়।

Verse 11

देवदासी ब्रह्मदासी स्वतन्त्राशूद्रदासिका / दासी चतुर्विधा प्रोक्ता द्वे चाद्ये क्षत्रियासमे

দেৱদাসী, ব্ৰহ্মদাসী, স্বতন্ত্ৰা-শূদ্ৰদাসিকা—দাসীৰ চাৰিটা প্ৰকাৰ কোৱা হৈছে; প্ৰথম দুটা ক্ষত্ৰিয়সম গণ্য।

Verse 12

अन्यावेश्याङ्गनातुल्या तदन्या हीनजातिवत् / आत्मदासीं द्विजो मोहादुक्तार्थे दोषमाप्नुयात्

এটা দাসীক বেশ্যা-অঙ্গনাৰ তুল্য, আৰু আনটো হীনজাতিৰ দৰে কোৱা হয়; মোহবশ দ্বিজে আত্মদাসীৰ বিষয়ে উক্ত আচৰণ কৰিলে দোষ লাভ কৰে।

Verse 13

स्वस्त्रीमृतुमतीं गत्वा प्राजापत्यं चरेद्व्रतम् / द्विगुणेन परां नारीं चतुर्भिः क्षत्रियाङ्गनाम्

নিজ স্ত্ৰী মৃত্যুবৰণ কৰিলে প্ৰাজাপত্য ব্ৰত আচৰণ কৰিব; পৰনাৰীৰ ক্ষেত্ৰত তাৰ দ্বিগুণ, আৰু ক্ষত্ৰিয় নাৰীৰ ক্ষেত্ৰত চাৰিগুণ (প্ৰায়শ্চিত্ত) কোৱা হৈছে।

Verse 14

अष्टभिर्वैश्यनारीं च शूद्रां षौडशभिस्तथा / द्वात्रिंशता संकरजां वेश्यां शूद्रामिवाचरेत्

বৈশ্য নাৰীৰ ক্ষেত্ৰত আঠগুণ, শূদ্ৰাৰ ক্ষেত্ৰত ষোলগুণ; সংকরজাত বেশ্যাৰ ক্ষেত্ৰত বত্ৰিশগুণ (প্ৰায়শ্চিত্ত) কৰিব, আৰু বেশ্যাক শূদ্ৰাৰ দৰে গণ্য কৰি আচৰণ কৰিব।

Verse 15

रजस्वलां तु यो भार्यां मोहतो गन्तुमिच्छति / स्नात्वान्यवस्त्रसंयुक्तमुक्तार्थेनैव शुध्यति

মোহবশে যি পুৰুষ ঋতুমতী পত্নীৰ ওচৰলৈ যাব খোজে, সি স্নান কৰি অন্য বস্ত্ৰ পৰিধান কৰিলে, উক্ত প্ৰায়শ্চিত্তেৰে শুদ্ধ হয়।

Verse 16

उपोष्य तच्छेषदिनं स्नात्वा कर्म समाचरेत् / तथैवान्याङ्गनां गत्वा तदुक्तार्थं समाचरेत्

সেই অৱশিষ্ট দিন উপবাস কৰি, স্নান কৰি বিধিমতে কৰ্ম আচৰণ কৰিব। তদ্ৰূপ অন্য নাৰীৰ ওচৰলৈ গৈও শাস্ত্ৰোক্ত অৰ্থ অনুসাৰে আচৰণ কৰিব।

Verse 17

पित्रोरनुज्ञया कन्यां यो गच्छेद्विधिना विना / त्रिरात्रोपोषणाच्छुद्धिस्तामेवोद्वाहयेत्तदा

যি পিতৃ-মাতৃৰ অনুমতিত, কিন্তু বিধি নোহোৱাকৈ, কন্যাৰ ওচৰলৈ যায়—সেইজন তিনিৰাতি উপবাসে শুদ্ধ হয়; তেতিয়া সেই কন্যাকেই বিবাহ কৰিব।

Verse 18

कन्यां दत्त्वा तु यो ऽन्यस्मै दत्ता यश्चानुयच्छति / पित्रोरनुज्ञया पाददिनार्धेन विशुध्यति

যি কন্যাক অন্যক দান কৰি, দত্তাক পুনৰ অনুসৰণ/ফিৰাই আনে—সেইজন পিতৃ-মাতৃৰ অনুমতিত পাদদিনাৰ্ধ (অৰ্থাৎ দিনৰ অষ্টমাংশ) প্ৰায়শ্চিত্তে শুদ্ধ হয়।

Verse 19

ज्ञातः पितृभ्यां यो मासं कन्याभावे तु गच्छति / वृषलः स तु विज्ञेयः सर्वकर्मबहिष्कृतः

পিতৃ-মাতৃয়ে জানি থকাৰ পাছতো যি কন্যাভাৱত এক মাহ ধৰি গমন কৰে—সেইজন ‘বৃষল’ বুলি জ্ঞেয়, আৰু সকলো ধৰ্মকর্মৰ পৰা বহিষ্কৃত।

Verse 20

ज्ञातः पितृभ्यां यो गत्वा परोढां तद्विनाशने / विधवा जायते नेयं पूर्वगन्तारमाप्नुयात्

পিতৃ-মাতৃয়ে জানি থকাৰ পাছতো যি গৈ পৰোঢ়া (অন্যৰ পত্নী)ৰ সৈতে সম্পৰ্ক কৰে—সেইজন নষ্ট হ’লে সেই নাৰী বিধৱা হয়; সি পূৰ্বগন্তা (প্ৰথম গমনকাৰী)ক নাপায়।

Verse 21

अनुग्रहाद्द्विजातीनामुद्वाहविधिना तथा / त्यागकर्माणि कुर्वीत श्रौतस्मार्तादिकानि च

দ্বিজাতিসকলৰ প্ৰতি অনুগ্ৰহ কৰি, বিবাহবিধি অনুসাৰে, শ্ৰৌত‑স্মাৰ্ত আদি ত্যাগকৰ্মসমূহো সম্পাদন কৰা উচিত।

Verse 22

आदावुद्वाहिता वापि तद्विनाशे ऽन्यदः पिता / भोगेच्छोः साधनं सा तु न येग्याखिलकर्मसु

আদিতে বিবাহিতা স্ত্ৰীয়েই হওক; তাই নাশ হ’লে পিতাই আন এজনী দিয়ে। ভোগইচ্ছুকৰ বাবে সেয়া উপায়, কিন্তু সকলো কৰ্মত সেয়া যোগ্য নহয়।

Verse 23

ब्रह्मादिपिपीलकान्तं जगत्स्थावरजङ्गमम् / पञ्चभूतात्मकं प्रोक्तं चतुर्वासनयान्वितम्

ব্ৰহ্মাৰ পৰা পিপীলিকা পৰ্যন্ত, স্থাৱৰ‑জংগম সমগ্ৰ জগত পঞ্চভূতাত্মক বুলি কোৱা হৈছে আৰু চাৰিবিধ বাসনাৰে যুক্ত।

Verse 24

जन्माद्याहारमथननिद्राभीत्यश्च सर्वदा / आहारेण विना जन्तुर्नाहारो मदनात्स्मृतः

জন্মৰ পৰা সদায় আহাৰ, মৈথুন, নিদ্ৰা আৰু ভয় থাকে। আহাৰ নাথাকিলে জীৱ টিকি নাথাকে; আৰু আহাৰো মদনৰ প্ৰেৰণা বুলিয়েই স্মৃত।

Verse 25

दुस्तरो मदनस्तस्मात्सर्वेषां प्राणिनामपि / पुन्नारीरूपवत्कृत्वा मदननेनैव विश्वसृक्

সেয়ে মদন সকলো প্ৰাণীৰ বাবেই দুস্তৰ। বিশ্বস্ৰষ্টাই পুৰুষ‑নাৰী ৰূপ গঢ়ি, এই মদনবাণেৰে জগতক প্ৰৱৰ্তিত কৰিছে।

Verse 26

प्रवृत्तिमकरोदादौ सृष्टिस्थितिलयात्मिकाम् / तत्प्रवृत्त्या प्रवर्तन्ते तन्निवृत्त्याक्षयां गतिम्

আদিতে তেওঁ সৃষ্টিস্থিতিলয়াত্মক প্ৰবৃত্তি স্থাপন কৰিলে। সেই প্ৰবৃত্তিত জীৱসকল কৰ্মত প্ৰৱৰ্তে, আৰু তাৰ নিবৃত্তিত অক্ষয় গতি (মোক্ষ) লাভ কৰে।

Verse 27

प्रवृत्त्यैव यथा मुक्तिं प्राप्नुयुर्ये न धीयुताः / तद्रहस्यं तदोपायं शृणु वक्ष्यामि सांप्रतम्

যিসকল ধীৰবুদ্ধি নহয়, তেওঁলোকেো কেৱল প্ৰবৃত্তিৰ দ্বাৰাই কেনেকৈ মুক্তি পাব পাৰে—সেই ৰহস্য আৰু উপায় শুনা; মই এতিয়াই ক’ম।

Verse 28

सर्वात्मको वासुदेवः पुरुषस्तु पुरातनः / इयं हि मूलप्रकृतिर्लक्ष्मीः सर्वजगत्प्रसूः

বাসুদেৱ সৰ্বাত্মক, সনাতন পুৰুষ। আৰু এই লক্ষ্মীয়েই মূল প্ৰকৃতি, যিয়ে সমগ্ৰ জগতক জন্ম দিয়ে।

Verse 29

पञ्चापञ्चात्मतृप्त्यर्थं मथनं क्रियतेतराम् / एवं मन्त्रानुभावात्स्यान्मथनं क्रियते यदि

পঞ্চ-অপঞ্চ তত্ত্বৰ তৃপ্তিৰ বাবে মথন অতি বেছি কৰা হয়। তেনেদৰে, মন্ত্ৰৰ অনুপ্ৰভাৱত যদি মথন কৰা হয়, তেন্তে তাতো তেনে ফল হয়।

Verse 30

तावुभौ मन्त्रकर्माणौ न दोषो विद्यते तयोः

সেই দুয়োটা মন্ত্ৰকর্ম; দুয়োটাত কোনো দোষ নাই।

Verse 31

तपोबलवतामेतत्केवलानामधोगतिः / स्वस्त्रीविषय एवेदं तयोरपि विधेर्बलात्

তপোবলৱান একনিষ্ঠসকলৰো এই অধোগতি—নিজ স্ত্ৰী-বিষয়তেই আসক্তি; আৰু তেওঁলোক দুজনৰ ওপৰতো বিধিৰ বল কাৰ্য কৰে।

Verse 32

परस्परात्म्यैक्यहृदोर्देव्या भक्त्यार्द्रचेतसोः / तयोरपि मनाक्चेन्न निषिद्धदिवसेष्वघम्

যিসকল পৰস্পৰ আত্মৈক্যত একহৃদয় আৰু দেবীভক্তিত আৰ্দ্ৰচিত্ত—তেওঁলোক দুজনৰো, যদি অলপো (সংযম নাথাকে), নিষিদ্ধ দিনত পাপ হয়।

Verse 33

इयमंबा जगद्धात्री पुरुषो ऽयं सदाशिवः / पञ्चविंशतितत्त्वानां प्रीतये मथ्यते ऽधुना

এই অম্বা জগতধাত্রী, আৰু এই পুৰুষ সদাশিৱ; পঞ্চবিংশতি তত্ত্বৰ প্ৰীতিৰ বাবে এতিয়া এই মথন কৰা হৈছে।

Verse 34

एतन्मन्त्रानुभावाच्च मथनं क्रियते यदि / तावुभौ पुण्यकर्माणौ न दोषो विद्यते तयोः

এই মন্ত্ৰৰ অনু্ভাৱশক্তিৰে যদি মথন কৰা হয়, তেন্তে তেওঁলোক দুয়ো পুণ্যকৰ্মী; তেওঁলোকৰ কোনো দোষ নাথাকে।

Verse 35

इदं च शृणु देवेन्द्र रहस्यं परमं महत् / सर्वेषामेव पापानां यौगपद्येन नाशनम्

হে দেবেন্দ্ৰ, এই পৰম মহান ৰহস্যটোও শুনা—ই সকলো পাপ একেলগে নাশ কৰে।

Verse 36

भक्तिश्रद्धासमायुक्तः स्नात्वान्तर्जलसंस्थितः / अष्टोत्तरसहस्रं तु जपेत्पञ्चदशाक्षरीम्

ভক্তি আৰু শ্ৰদ্ধাৰে যুক্ত হৈ স্নান কৰি জলৰ মাজত স্থিত হৈ, পঞ্চদশাক্ষৰী মন্ত্ৰটো এক হাজাৰ আঠবাৰ জপ কৰিব।

Verse 37

आराध्य च परां शक्तिं मुच्यते सर्वकिल्बिषैः / तेन नश्यन्ति पापानि कल्पकोटिकृतान्यपि / सर्वापद्भ्यो विमुच्येत सर्वाभीष्टं च विन्दति

পৰাশক্তিৰ আৰাধনা কৰিলে সি সকলো কল্মষৰ পৰা মুক্ত হয়; তাতে কল্পকোটিত কৰা পাপো নাশ হয়। সি সকলো আপদৰ পৰা বিমুক্ত হৈ সকলো অভীষ্ট লাভ কৰে।

Verse 38

इन्द्र उवाच भगवन्सर्वधर्मज्ञ सर्वभूतहिते रत / संयोगजस्य पापस्य विशेषं वक्तुमर्हसि

ইন্দ্ৰই ক’লে— হে ভগৱান, আপুনি সৰ্বধৰ্মজ্ঞ আৰু সৰ্বভূতৰ হিতত ৰত; সংযোগজাত পাপৰ বিশেষ ভেদ ক’বলৈ অনুগ্ৰহ কৰক।

Verse 39

बृहस्पतिरुवाच संयोगजं तु यत्पापं तच्चतुर्धा निगद्यते / कर्ता प्रधानः सहकृन्निमित्तो ऽनुमतः क्रमात्

বৃহস্পতিয়ে ক’লে— সংযোগজাত পাপ চাৰিধৰণে কোৱা হয়: কৰ্তা (প্ৰধান কৰ্তা), সহকৃত (সহযোগী), নিমিত্ত (কাৰণভূত) আৰু অনুমতঃ (অনুমোদনকাৰী)—ক্ৰমে।

Verse 40

क्रमाद्दशांशतो ऽघं स्याच्छुद्धिः पूर्वोक्तमार्गतः

ক্ৰমে প্ৰত্যেকৰ পাপভাগ দহমাংশ হয়; আৰু শুদ্ধি পূৰ্বোক্ত মাৰ্গ অনুসাৰে হয়।

Verse 41

मद्यं कलञ्जं निर्यासं छत्राकं गृञ्जनं तथा / लशुनं च कलिङ्गं च महाकोशातकीं तथा

মদ্য, কলঞ্জ, নিৰ্যাস, ছত্ৰাক (মাশৰুম), গৃঞ্জন, লশুন, কলিঙ্গ আৰু মহাকোষাতকী—এইবোৰো (উল্লেখিত)।

Verse 42

बिंबीं च कवकं चैव हस्तिनीं शिशुलंबिकाम् / औदुंबरं च वार्ताकं कतकं बिल्वमल्लिका

বিম্বী, কবক, হস্তিনী, শিশুলম্বিকা, ঔদুম্বৰ, বাৰ্তাক (বেঙেনা), কটক আৰু বিল্বমল্লিকা—এইবোৰো (গণিত)।

Verse 43

क्रमाद्दशगुणं न्यूनमघमेषां विनिर्दिशेत् / पुरग्रामाङ्गवैश्याङ्गवेश्योपायनविक्रयी

ইহঁতৰ পাপ ক্ৰমে দহগুণ কম বুলি নিৰ্দিষ্ট কৰা হৈছে—পুৰ-গ্ৰামাংগ (সহায়ক), বৈশ্যাংগ, বেশ্যাংগ আৰু উপায়ন (উপহাৰ) বিক্ৰেতা।

Verse 44

सेवकः पुरसंस्थश्च कुग्रामस्थो ऽभिशस्तकः / वैद्यो वैखानसः शैवो नारीजीवो ऽन्नविक्रयी

সেৱক, নগৰত বসবাস কৰা, কুগ্ৰামত থকা, অভিশস্ত (দোষাৰোপিত), বৈদ্য, বৈখানস, শৈৱ, নাৰীৰ ওপৰত জীৱিকা কৰা, আৰু অন্ন বিক্ৰেতা।

Verse 45

शस्त्रजीवी परिव्राट् च वैदिकाचारनिन्दकः / क्रमाद्दशगुणान्न्यूनमेषामन्नादने भवेत्

শস্ত্ৰজীৱী, পৰিব্ৰাট (ভিক্ষুক-সন্ন্যাসী), আৰু বৈদিক আচাৰ-নিন্দক—ইহঁতৰ অন্নভক্ষণত (দোষ) ক্ৰমে দহগুণ কম হয়।

Verse 46

स्वतन्त्रं तैलकॢप्तं तु ह्युक्तार्थं पापमादिशेत् / तैरेव दृष्टं तद्भुक्तमुक्तपापं विनिर्दिशेत्

স্বতন্ত্ৰভাৱে তেলত প্ৰস্তুত কৰা আহাৰ শাস্ত্ৰাৰ্থে পাপকাৰক বুলি কোৱা হৈছে; কিন্তু সেয়া তেওঁলোকেই দেখা পাছত ভোগ কৰিলে পাপমুক্ত বুলি নিৰ্দেশ কৰা হয়।

Verse 47

ब्रह्मक्षत्रविशां चैव सशूद्राणां यथौदनम् / तैलपक्वमदृष्टं च भुञ्जन्पादमघं भवेत्

ব্ৰাহ্মণ, ক্ষত্ৰিয়, বৈশ্য আৰু শূদ্ৰ—সকলৰ ক্ষেত্ৰত যেন সাধাৰণ অন্ন; তেনেদৰে তেলত পকা কিন্তু নেদেখা আহাৰ ভোগ কৰিলে পাপৰ এক পাদ (চতুৰ্থাংশ) হয়।

Verse 48

द्विजात्मदासीकॢप्तं च तया दृष्टे तदर्धके / वेश्यायास्तु त्रिपादं स्यात्तथा दृष्टे तदोदने

দ্বিজৰ দাসীয়ে প্ৰস্তুত কৰা আহাৰ, সেয়া তাই দেখা থাকিলে পাপৰ অর্ধাংশ হয়; আৰু বেশ্যাৰ অন্নত তেনেদৰে দেখা থাকিলে পাপৰ তিন পাদ (তিন-চতুৰ্থাংশ) হয়।

Verse 49

शूद्रावत्स्यात्तु गोपान्नं विना गव्यचतुष्टयम् / तैलाज्यगुडसंयुक्तं पक्वं वैश्यान्न दुष्यति

গোপৰ অন্ন গব্যচতুষ্টয় (গো-উৎপন্ন চাৰ দ্ৰব্য) নাথাকিলে শূদ্ৰৰ দৰে গণ্য হ’ব; কিন্তু তেল, ঘিউ আৰু গুড় সংযুক্ত হৈ পকা বৈশ্যৰ অন্ন দোষযুক্ত নহয়।

Verse 50

वैश्यावद्ब्राह्मणी भ्रष्टा तया दृष्टेन किञ्चन

ভ্ৰষ্ট (পতিতা) ব্ৰাহ্মণীক বৈশ্যাৰ দৰে গণ্য কৰা হয়; আৰু তাই দেখা যিকোনো আহাৰো সেই একে নিয়মে বিবেচিত হ’ব।

Verse 51

ब्रुवस्यान्नं द्विजो भुक्त्वा प्राणायामशतं चरेत् / अथवान्तर्जले जप्त्वाद्रुपदां वा त्रिवारकम्

ব্ৰুৱাৰ অন্ন ভক্ষণ কৰি দ্বিজে শত প্ৰাণায়াম কৰিব; অথবা পানীৰ ভিতৰত দ্ৰুপদা মন্ত্ৰ তিনিবাৰ জপ কৰিব।

Verse 52

इदं विष्णुस्त्र्यंबकं वा त्थैवान्तर्जले जपेत् / उपोष्य रजनीमेकां ततः पापाद्विशुध्यति

একেদৰে ‘বিষ্ণু’ বা ‘ত্ৰ্যম্বক’ মন্ত্ৰো পানীৰ ভিতৰত জপ কৰিব; এটা ৰাতি উপবাস কৰিলে পাপৰ পৰা বিশুদ্ধ হয়।

Verse 53

अथवा प्रोक्षयेदन्नमब्लिङ्गैः पावमानिकैः / अन्नसूक्तं जपित्वा तु भृगुर्वै वारुणीति च

অথবা পাৱমানৰ অব্লিঙ্গ মন্ত্ৰে অন্নত প্ৰোক্ষণ কৰিব; তাৰ পিছত অন্নসূক্ত আৰু ‘ভৃগুৰ্বৈ বাৰুণী’ জপ কৰিব।

Verse 54

ब्रह्मार्पणमिति श्लोकं जप्त्वा नियममाश्रितः / उपोष्य रजनीमेकां ततः शुद्धो भविष्यति

‘ব্ৰহ্মাৰ্পণম্’ শ্লোক জপ কৰি, নিয়ম আশ্ৰয় কৰি, এটা ৰাতি উপবাস কৰিলে; তেতিয়া সি শুদ্ধ হ’ব।

Verse 55

स्त्री भुक्त्वा तु ब्रुवाद्यन्नमेकाद्यान्भोजये द्द्विजान् / आपदि ब्राह्मणो ह्येषामन्नं भुक्त्वा न दोषभाक्

স্ত্ৰীয়ে যদি ব্ৰুৱাৰ অন্ন খায়, তেন্তে তাই এটা দিন (ব্ৰত ৰাখি) দ্বিজসকলক ভোজন কৰাব; আপদত ব্ৰাহ্মণে তেওঁলোকৰ অন্ন খালেও দোষী নহয়।

Verse 56

इदं विष्णुरिति मन्त्रेण सप्तवाराभिमन्त्रितम् / सो ऽहंभावेन तद्ध्यात्वा भुक्त्वा दोषैर्न लिप्यते

‘ইদং বিষ্ণুৰিতি’ মন্ত্ৰে সাতবাৰ অভিমন্ত্ৰিত অন্ন ‘সোऽহং’ ভাব লৈ ধ্যান কৰি ভক্ষণ কৰিলে, দোষে লিপ্ত নহয়।

Verse 57

अथवा शङ्करं ध्यायञ्जप्त्वा त्रैय्यंबकं मनुम् / सो ऽहंभावेन तज्ज्ञानान्न दोषैः प्रविलिप्यते

অথবা শংকৰক ধ্যান কৰি ত্ৰ্যম্বক মন্ত্ৰ জপ কৰিলে, ‘সোऽহং’ ভাবৰ সেই জ্ঞানদ্বাৰা দোষে লিপ্ত নহয়।

Verse 58

इदं रहस्यं देवेन्द्र शृणुष्व वचनं मम / ध्यात्वा देवीं परां शक्तिं जप्त्वा पञ्चदशाक्षरीम्

হে দেৱেন্দ্ৰ, মোৰ এই গূঢ় বচন শুনা—পৰাশক্তি দেৱীক ধ্যান কৰি পঞ্চদশাক্ষৰী মন্ত্ৰ জপ কৰা।

Verse 59

तन्निवेदितबुद्ध्यादौ यो ऽश्नाति प्रत्यहं द्विजः / नास्यान्नदोषजं किञ्चिन्न दारिद्रयभयं तथा

যি দ্বিজে প্ৰতিদিন বুদ্ধি আদি সকলো তাক নিবেদন কৰি আহাৰ কৰে, তাৰ অন্নদোষজনিত একো নহয়; দাৰিদ্ৰ্যৰ ভয়ো নাথাকে।

Verse 60

न व्याधिजं भयं तस्य न च शत्रुभयं तथा / जपतो मुक्तिरेवास्य सदा सर्वत्र मङ्गलम्

তাৰ ৰোগৰ ভয় নাই, শত্রুৰ ভয়ো নাই; যি জপ কৰে তাৰ মুক্তি নিশ্চিত, আৰু সদা সৰ্বত্ৰ মঙ্গল।

Verse 61

एष ते कथितः शक्र पापानामपि विस्तरः / प्रायश्चित्तं तथा तेषां किमन्यच्छ्रोतुमिच्छसि

হে শক্ৰ! মই তোমাক পাপসমূহৰ বিস্তাৰ আৰু সিহঁতৰ প্ৰায়শ্চিত্ত কৈ দিলোঁ; এতিয়া আৰু কি শুনিব খোজা?