Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 19

सत्संगो विष्णुपूजा च सत्यवादो दया हृदि । आर्जवं मधुरा वाणी सच्चरित्रे सदा रतिः

satsaṃgo viṣṇupūjā ca satyavādo dayā hṛdi | ārjavaṃ madhurā vāṇī saccaritre sadā ratiḥ

صحبة الصالحين، وعبادة فيشنو، والصدق، والرحمة في القلب؛ والاستقامة، وعذوبة الكلام، والسرور الدائم بالسلوك الفاضل—تلك هي سماتُ الانضباط المقدّس الممدوح في هذا التعليم المُمجِّد للتيرثا.

सत्सङ्गःcompany of the good
सत्सङ्गः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसत् + सङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
विष्णुपूजाworship of Vishnu
विष्णुपूजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु + पूजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
सत्यवादःtruth-speaking
सत्यवादः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसत्य + वाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
दयाcompassion
दया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हृदिin the heart
हृदि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहृद् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
आर्जवम्straightforwardness
आर्जवम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootआर्जव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
मधुराsweet
मधुरा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमधुर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (of वाणी)
वाणीspeech
वाणी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवाणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सत्good, virtuous
सत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्
चरित्रेin conduct/character
चरित्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचरित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
सदाalways
सदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
रतिःdelight, attachment
रतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Skanda (deduced from Skanda Purāṇa tīrthamāhātmya discourse style; exact speaker not stated in snippet)

Type: kshetra

Scene: A tīrtha assembly: pilgrims gathered in sat-saṅga, singing Viṣṇu-nāma; a small shrine with Viṣṇu; one devotee offering flowers while others exchange gentle, truthful counsel; a compassionate act (feeding, helping) shown as the heart of the discipline.

V
Viṣṇu

FAQs

True religious life is recognized by inner compassion and outer integrity—satsanga, Viṣṇu-worship, truth, sweetness of speech, and steady commitment to good conduct.

The verse occurs within a Tīrthamāhātmya setting of the Nāgarakhaṇḍa, but this particular line emphasizes ethical qualifications rather than naming a specific tīrtha.

Viṣṇu-pūjā (worship of Viṣṇu) is explicitly stated, framed alongside moral disciplines that support vrata practice.