Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 25

हीनांगा ह्यधिकांगा वा यस्मिञ्च्छ्राद्धे द्विजातयः । भुंजते वृषलीनाथास्तदस्माकं प्रजायते

hīnāṃgā hyadhikāṃgā vā yasmiñcchrāddhe dvijātayaḥ | bhuṃjate vṛṣalīnāthāstadasmākaṃ prajāyate

ذلك الشْرادها الذي يأكل فيه الـدْوِجَا (المولودون مرتين) وهم غيرُ صالحين طقسيًّا، إمّا بنقص عضوٍ أو بزيادة عضو، ومعهم من هم تحت تعلّقاتٍ وصلاتٍ غير لائقة—فذلك الشْرادها يصير لنا نحن الـپريتا.

हीनाङ्गाःthose with deficient limbs (defective)
हीनाङ्गाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहीन (प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; बहुव्रीहिः: येषाम् अङ्गानि हीनानि ते
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपातः (emphasis)
अधिकाङ्गाःthose with extra limbs
अधिकाङ्गाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअधिक (प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; बहुव्रीहिः: येषाम् अङ्गानि अधिकानि ते
वाor
वा:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
यस्मिन्in which
यस्मिन्:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धार्थे (in which)
श्राद्धेin the śrāddha (rite)
श्राद्धे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
द्विजातयःtwice-born (Brahmins etc.)
द्विजातयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विजाति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
भुञ्जतेeat
भुञ्जते:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√भुज् (धातु)
Formलट्-लकारः, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; आत्मनेपदम्
वृषलीनाथाःmen associated with/ruled by śūdra women
वृषलीनाथाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवृषली (प्रातिपदिक) + नाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः: वृषल्याः नाथाः (husbands/men attached to śūdra-women)
तत्that
तत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
अस्माकम्for us/of us
अस्माकम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्
प्रजायतेarises
प्रजायते:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√जन् (धातु)
Formलट्-लकारः, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्

Māṃsāda

Listener: Nṛpa (King)

Scene: A śrāddha feast line: some invitees appear ritually unfit; the householder looks uncertain; pretas gather behind the unfit diners, receiving the subtle essence of the offering.

Ś
Śrāddha
P
Preta

FAQs

Rites bear fruit according to fitness and propriety; wrong recipients and improper context distort the intended offering.

No specific tīrtha is mentioned in this verse.

Select ritually appropriate participants/recipients for śrāddha according to the tradition’s eligibility norms.