Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 17

कृमिभक्ष्ये देवद्वेष्टा कृमिशे तु दुरिष्टकृत् । पितृदेवात्पूर्वमश्रल्लांलाभक्ष्ये प्रयाति च

kṛmibhakṣye devadveṣṭā kṛmiśe tu duriṣṭakṛt | pitṛdevātpūrvamaśrallāṃlābhakṣye prayāti ca

مبغِضُ الآلهة يذهب إلى «Kṛmibhakṣya»؛ ومن أقامَ قربانًا شريرًا يذهب إلى «Kṛmiśa». ومن أكل قبل أن يقدّم على الوجه اللائق للـ«Pitṛs» (الأسلاف) وللـ«Devas» يذهب إلى «Lāṃlābhakṣya».

कृमिभक्ष्येin Kṛmibhakṣya (worm-food hell)
कृमिभक्ष्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकृमि + भक्ष्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (कृमेः भक्ष्यम्)
देवद्वेष्टाhater of the gods
देवद्वेष्टा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव + द्वेष्टृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (देवान् द्वेष्टि)
कृमिशेin Kṛmiśa (a hell)
कृमिशे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकृमिश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; नरक-नाम/स्थाननिर्देश
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधार्थक-निपात (particle)
दुरिष्टकृत्doer of evil rites
दुरिष्टकृत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदुरिष्ट + कृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (दुरिष्टं करोति)
पितृदेवात्from (the duty to) ancestors and gods
पितृदेवात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootपितृ + देव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन; द्वन्द्व (पितरः च देवाः च)
पूर्वम्before
पूर्वम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण (temporal adverb)
अश्रत्did not have faith / disbelieved
अश्रत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रद्/श्रद्धा (धातु/प्रातिपदिक)
Formलुङ्-लकार (Aorist/Imperfect-like), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; (पाठदोष-सम्भावना) ‘अश्रद्धत्/अश्रद्दधात्’ इत्यर्थे
लांलाभक्ष्येin Lāṃlābhakṣya (a hell)
लांलाभक्ष्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलांला + भक्ष्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (लांलायाः भक्ष्यम्) ; नरक-नाम (पाठदुर्लभ)
प्रयातिgoes
प्रयाति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + या (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-बोधक (conjunction)

Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced from Māheśvara-khaṇḍa narrative convention)

Listener: Sages/seekers

Scene: Underworld scenes dominated by crawling worms: Kṛmibhakṣya as a pit where worms consume the deva-hater; Kṛmiśa as a swamp of worms for the corrupt sacrificer; Lāṃlābhakṣya as a grotesque feast where the offender is forced to eat foul remnants while offerings to Pitṛs/Devas remain untouched in the background.

D
Deva
P
Pitṛ

FAQs

Dharma requires reverence to Devas and Pitṛs and purity in rites; hatred and ritual misuse degrade the soul.

No site is specified; the emphasis is on śrāddha and yajña conduct.

Implied prescription: do not eat before duly offering to Pitṛs and Devas; perform sacrifices correctly (sat-iṣṭi).