Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 14

Devanagari script

सर्वेषु पितृतीर्थेषु श्राद्धं कृत्वास्ति यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति दर्शे तत्र न संशयः

Transliteration

sarveṣu pitṛtīrtheṣu śrāddhaṃ kṛtvāsti yatphalam | tatphalaṃ samavāpnoti darśe tatra na saṃśayaḥ

Translation

مهما كانت الثمرة التي يتم الحصول عليها من أداء طقوس الأجداد (شرادها) في جميع الأماكن المقدسة، فإن المرء ينال تلك الثمرة بالتأكيد عند أدائها هناك في يوم القمر الجديد بلا شك.

Word by Word

• सर्वेषु: in all
• सर्वेषु: अधिकरण (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifier)

• पितृतीर्थेषु: in the ancestral sacred places
• पितृतीर्थेषु: अधिकरण (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पितृ-तीर्थ (प्रातिपदिक; पितृ + तीर्थ)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (पितॄणां तीर्थेषु)

• श्राद्धम्: śrāddha rite
• श्राद्धम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), एकवचनम्

• कृत्वा: having performed
• कृत्वा: क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वकालिकक्रिया (having done)

• अस्ति: is/exists
• अस्ति: क्रिया (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्

• यत्: which
• यत्: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), एकवचनम्; सम्बन्धसूचक-विशेषणम् (relative)

• फलम्: fruit/result
• फलम्: कर्तृ/विषय (Subject/topic)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), एकवचनम्

• तत्: that
• तत्: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), एकवचनम्; विशेषणम्

• फलम्: fruit/result
• फलम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), एकवचनम्

• समवाप्नोति: attains fully
• समवाप्नोति: क्रिया (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-अव-आप् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्; परस्मैपदम्

• दर्शे: on the new-moon day
• दर्शे: अधिकरण (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दर्श (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), एकवचनम्; अमावास्या-विशेषे (on the new-moon day)

• तत्र: there
• तत्र: क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• न: not/no
• न: निषेध (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negation particle)

• संशयः: doubt
• संशयः: कर्तृ/विषय (Subject/topic)
• Type: Noun
• Root: संशय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), एकवचनम्

Speaker

Mārkaṇḍeya (narrator)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Paitāmaha-tīrtha (implied locus of ‘there’ in this passage)

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: A king (addressed as rājā/rājan in nearby verse)

Visual Art Cues

Scene: On the dark-moon evening at a river-ford, a householder performs śrāddha: kuśa-grass seat, piṇḍas, tila-water libations, with the river shimmering and ancestors envisioned receiving offerings.

Characters & Entities

• Pitṛ-tīrthas
• Śrāddha
• Darśa (Amāvāsyā)
• Tīrtha at Revā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A uniquely empowered sacred place can concentrate the merit of many pilgrimages into one focused observance.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Paitāmaha-tīrtha on the Revā (Narmadā), extolled as supremely effective for Pitṛ rites on darśa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform śrāddha on darśa (amāvāsyā/new moon) at this tīrtha for maximal fruit.