Rig Veda 2.10.6: Mandala 2, Sukta 10, Mantra 6

Sukta 2.10

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

ज्ञेया भागं सहसानो वरेण त्वादूतासो मनुवद्वदेम । अनूनमग्निं जुह्वा वचस्या मधुपृचं धनसा जोहवीमि ॥

Transliteration

jñeyā́ bhāgáṃ sahasā́nō váreṇa tvā́dūtāso manu-vád vadema | anū́nam agníṃ juhvā́ vacasyā́ madhú-pṛcaṃ dhana-sā́ johavīmi ||

Translation

لِيُعْرَفِ النَّصِيبُ حَقًّا وَيُتَمَيَّزْ بِقُوَّةٍ تَفُوزُ بِالخَيْرِ المُخْتَارِ؛ وَبِكَ رَسُولًا نَتَكَلَّمُ عَلَى سَنَنِ مَنُو. بِمِغْرَفَةِ الكَلِمَةِ أَدْعُو أَغْنِيَ الَّذِي لَا يَنْقُصُ، المَمْزُوجَ بِالعَسَلِ، وَاهِبَ الفَيْضِ فِي غِنَى الكَيْنُونَةِ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• ज्ञेयाः: to be known; knowable
• ज्ञेयाः: Viśeṣaṇa (कर्तृ/कर्म-सम्बन्धानुसार)
• Type: Adjective
• Root: ज्ञा (धातु) → ज्ञेय (कृदन्त, भाव्य/विधेय)

• भागम्: share; portion
• भागम्: Karma
• Type: Noun
• Root: भाग (प्रातिपदिक)

• सहसानः: mighty; powerful
• सहसानः: Kartā (विशेषण रूपेण कर्तृ-सम्बन्धी)
• Type: Adjective
• Root: सहस् (प्रातिपदिक) → सहसान (कृदन्त, वर्तमान कृदन्त/शतृ-प्राय)

• वरेण: by choice; by boon/favor
• वरेण: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: वर (प्रातिपदिक)

• त्वा: you (Agni)
• त्वा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• दूतासः: messengers
• दूतासः: Kartā
• Type: Noun
• Root: दूत (प्रातिपदिक)

• मनुवत्: like Manu; in Manu’s manner
• मनुवत्: Adverbial (रीति/प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: मनु + वत् (तद्धित; अव्ययीभाव-प्राय)

• वदेम: may we speak; let us utter
• वदेम: Kriyā
• Type: Verb
• Root: वद् (धातु)

• अनूनम्: not lacking; complete
• अनूनम्: Viśeṣaṇa (कर्म-सम्बन्धी)
• Type: Adjective
• Root: अनून (प्रातिपदिक)

• अग्निम्: Agni
• अग्निम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• जुह्वा: with the ladle
• जुह्वा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: जुहू (प्रातिपदिक; ‘ladle’)

• वचस्या: worthy of praise; eloquent/praiseworthy
• वचस्या: Viśeṣaṇa (कर्म-सम्बन्धी)
• Type: Adjective
• Root: वचस् (प्रातिपदिक) → वचस्य (विशेषण)

• मधुपृचम्: mixed with sweetness (honeyed)
• मधुपृचम्: Viśeṣaṇa (कर्म-सम्बन्धी)
• Type: Adjective
• Root: मधु + पृच् (धातु ‘to mix’) → मधुपृच (कृदन्त/बहुव्रीहि-प्राय विशेषण)

• धनसा: with wealth; by riches
• धनसा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: धन (प्रातिपदिक)

• जोहवीमि: I repeatedly call/invoke
• जोहवीमि: Kriyā
• Type: Verb
• Root: ह्वे (धातु) with intensive/reduplicated stem जोहव-