Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

Devanagari script

मार्कण्डेयमथाग्नेयं ब्रह्मवैवर्तमेव च । लैङ्गं तथा च वाराहं स्कांदं वामनमेव च

Transliteration

mārkaṇḍeyamathāgneyaṃ brahmavaivartameva ca | laiṅgaṃ tathā ca vārāhaṃ skāṃdaṃ vāmanameva ca

Translation

又有《摩尔甘德耶》《阿耆尼耶》《梵天转变》《林伽》《野猪》《斯甘达》与《侏儒》（诸《普罗那》）相继而出。

Word by Word

• मार्कण्डेयम्: the Mārkaṇḍeya Purāṇa
• मार्कण्डेयम्: Karta (Enumerated item/उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: मार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; पुराणनाम

• अथ: then, next
• अथ: Kāla-krama (Sequence marker/क्रम)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक-अव्ययम् (then/next)

• आग्नेयम्: the Āgneya Purāṇa
• आग्नेयम्: Karta (Enumerated item/उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: आग्नेय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; पुराणनाम

• ब्रह्मवैवर्तम्: the Brahma-vaivarta Purāṇa
• ब्रह्मवैवर्तम्: Karta (Enumerated item/उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्म (प्रातिपदिक) + वैवर्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (ब्रह्मणः वैवर्तम्) पुराणनाम

• एव: indeed, also
• एव: Sambandha-bodhaka (Emphasis/निश्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निश्चयार्थक-अव्ययम् (emphatic particle)

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)

• लैङ्गम्: the Liṅga Purāṇa
• लैङ्गम्: Karta (Enumerated item/उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: लैङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; पुराणनाम

• तथा: likewise, also
• तथा: Samuccaya (Addition/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: समुच्चय/प्रकारवाचक-अव्ययम् (likewise/also)

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)

• वाराहम्: the Vārāha Purāṇa
• वाराहम्: Karta (Enumerated item/उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: वाराह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; पुराणनाम

• स्कांदम्: the Skanda Purāṇa
• स्कांदम्: Karta (Enumerated item/उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: स्कान्द (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; पुराणनाम

• वामनम्: the Vāmana Purāṇa
• वामनम्: Karta (Enumerated item/उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: वामन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; पुराणनाम

• एव: indeed, also
• एव: Sambandha-bodhaka (Emphasis/निश्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निश्चयार्थक-अव्ययम् (emphatic particle)

• च: and
• च: Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)

Speaker

Sūta (implied continuation)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A cosmic library tableau: sages arrange palm-leaf bundles labeled Mārkaṇḍeya, Āgneya, Brahmavaivarta, Laiṅga, Vārāha, Skānda, Vāmana; Brahmā presides, indicating transmission.

Characters & Entities

• Mārkaṇḍeya Purāṇa
• Āgneya Purāṇa
• Brahma-vaivarta Purāṇa
• Liṅga Purāṇa
• Vārāha Purāṇa
• Skanda Purāṇa
• Vāmana Purāṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is preserved through multiple Purāṇic streams, each highlighting a facet of the divine and sacred history.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

None explicitly; the verse is part of the Purāṇa enumeration.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.