Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 17

Devanagari script

पुत्रि प्रदानकालस्ते न हि कश्चिद्वृणोति माम् । विचारयन्न पश्यामि वरं तुल्यमिहात्मनः

Transliteration

putri pradānakālaste na hi kaścidvṛṇoti mām | vicārayanna paśyāmi varaṃ tulyamihātmanaḥ

Translation

“女儿啊，到了为你出嫁之时；然而无人来求与我结盟。纵我思量，也不见此间有与我相称的佳婿。”

Word by Word

• पुत्रि: O daughter
• पुत्रि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: पुत्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गम्; सम्बोधन-विभक्तिः (Vocative), एकवचनम्

• प्रदानकालः: the time for giving (you in marriage)
• प्रदानकालः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रदान + काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्गम्; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रदानस्य कालः)

• ते: your
• ते: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम-शब्दः; षष्ठी-विभक्तिः (Genitive/6th), एकवचनम्

• न: not
• न: Pratishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• हि: indeed
• हि: Nipata (Emphasis/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात (particle); हेतौ/निश्चये (indeed/for)

• कश्चित्: anyone
• कश्चित्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: क (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम-शब्दः; पुल्लिङ्गम्; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; अनिश्चितार्थ (indefinite)

• वृणोति: chooses, seeks (as bride)
• वृणोति: Kriya (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वृ (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्; परस्मैपदम्

• माम्: me
• माम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम-शब्दः; द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• विचारयन्: considering, reflecting
• विचारयन्: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: वि-चर् (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present active participle); पुल्लिङ्गम्; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘while considering’

• न: not
• न: Pratishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय

• पश्यामि: I see, I find
• पश्यामि: Kriya (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), उत्तम-पुरुषः (1st), एकवचनम्; परस्मैपदम्

• वरम्: a suitor, bridegroom
• वरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्गम्; द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• तुल्यम्: equal
• तुल्यम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तुल्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्गम्; द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘equal’ (वरम् इति विशेषणम्)

• इह: here
• इह: Desha-adhikarana (Locative sense/देशाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• आत्मनः: of myself
• आत्मनः: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्गम्; षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्

Speaker

King (father of the maiden)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The king speaks to his daughter with concern: her marriageable time has come, yet no equal suitor appears; the court atmosphere turns contemplative.

Characters & Entities

• King
• Daughter (Sāvitrī/Padmā context)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Householder dharma includes timely and responsible marriage decisions guided by worthiness and social duty.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The episode is embedded in Prabhāsakṣetra-māhātmya, linking personal dharma with a sanctified setting.

What ritualistic prescription is mentioned?

It points to the appropriate time for marriage arrangements, leading toward the institution of svayaṃvara.