Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 24
Devanagari script
यः स्नात्वा ऋषितीर्थे तु पश्येत्सिद्धेश्वरं शिवम् । पितरस्तस्य तुष्यन्ति तुष्यन्ति च पितामहाः
Transliteration
yaḥ snātvā ṛṣitīrthe tu paśyetsiddheśvaraṃ śivam | pitarastasya tuṣyanti tuṣyanti ca pitāmahāḥ
Translation
凡于圣贤渡口（Ṛṣitīrtha）沐浴而瞻礼悉地湿伐罗·湿婆者，其祖先皆得欢喜，先祖亦同得满足。
Word by Word
यःwho (he who)
यः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; सम्बन्धवाचक-सर्वनाम (relative pronoun)
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund); पूर्वकालिकक्रिया
ऋषितीर्थेat the sages' sacred ford (Ṛṣi-tīrtha)
ऋषितीर्थे:
Adhikaraṇa (Location)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति (Locative); एकवचन; तत्पुरुषसमास (ऋषेः तीर्थम्)
तुindeed, but
तु:
Nipāta (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोध-निपात (particle: emphasis/contrast)
पश्येत्should see
पश्येत्:
Kriyā (Predicate verb)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु; पश्य आदेश)
Formविधिलिङ् (Optative); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन
सिद्धेश्वरम्Siddheśvara
सिद्धेश्वरम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; तत्पुरुषसमास (सिद्धानाम् ईश्वरः)
शिवम्Śiva
शिवम्:
Karma (Object; apposition)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; सिद्धेश्वरम् इति विशेष्यस्य अपपद/समानााधिकरण-नाम
पितरःthe fathers/ancestors
पितरः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; बहुवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; एकवचन; सर्वनाम
तुष्यन्तिare pleased
तुष्यन्ति:
Kriyā (Predicate verb)
TypeVerb
Rootतुष् (धातु)
Formलट् (Present Indicative); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; बहुवचन
तुष्यन्तिare pleased
तुष्यन्ति:
Kriyā (Predicate verb)
TypeVerb
Rootतुष् (धातु)
Formलट्; परस्मैपद; प्रथमपुरुष; बहुवचन (पुनरुक्ति—बलार्थ)
चand
च:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक-निपात
पितामहाःgrandfathers/forefathers
पितामहाः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; बहुवचन
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Ṛṣitīrtha
Type: kund
Visual Art Cues
Scene: At dawn, a pilgrim bathes in Ṛṣitīrtha, offering water with cupped hands toward the sun and ancestors, then walks toward the Siddheśvara shrine for darśana.
Characters & Entities
Ṛ
ṚṣitīrthaS
SiddheśvaraŚ
ŚivaP
PitṛsFAQs
Personal purification and divine darśana extend merit to one’s lineage, bringing peace to the ancestors.
Ṛṣitīrtha, together with Siddheśvara Śiva’s darśana in the Dvārakā-māhātmya.
Snāna at Ṛṣitīrtha followed by darśana of Siddheśvara Śiva.