Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 31

Devanagari script

ते देवास्तत्सरो दृष्ट्वा ब्रह्मविष्णुसुराऽसुराः । ऊचुः सर्वे सुसंहृष्टा वीक्षंतः पार्वतीपतिम्

Transliteration

te devāstatsaro dṛṣṭvā brahmaviṣṇusurā'surāḥ | ūcuḥ sarve susaṃhṛṣṭā vīkṣaṃtaḥ pārvatīpatim

Translation

见到那湖，诸存在——梵天与毗湿奴、诸天乃至阿修罗——皆大欢喜；他们凝望帕尔瓦蒂之主，齐声说道。

Word by Word

• ते: those
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; कर्ता

• देवाः: gods
• देवाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्ता

• तत्: that
• तत्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (सरः)

• सरः: lake
• सरः: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सरस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive), पूर्वकाल (having seen)

• ब्रह्मविष्णुसुराः: Brahmā, Viṣṇu, and the gods
• ब्रह्मविष्णुसुराः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् + विष्णु + सुर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समुच्चय (copulative)

• असुराः: demons
• असुराः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: असुर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समुच्चित कर्ता

• ऊचुः: said
• ऊचुः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (देवाः/जनाः)

• सुसंहृष्टाः: very delighted
• सुसंहृष्टाः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सु- + सम् + हृष् (धातु) → संहृष्ट (प्रातिपदिक)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past participle) ‘संहृष्ट’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्तृविशेषण

• वीक्षन्तः: looking at
• वीक्षन्तः: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: वीक्ष् (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्यय (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्तरि

• पार्वतीपतिम्: the husband of Pārvatī (Śiva)
• पार्वतीपतिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पार्वती- + पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म (object of ‘वीक्षन्तः’)

Speaker

Narrator (contextual, within Dvārakā Māhātmya dialogue)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Mahādeva-saras

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: A semicircle of beings—Brahmā, Viṣṇu, devas, and even asuras—stand by the lotus lake, faces uplifted, speaking in delighted praise as they behold Pārvatīpati.

Characters & Entities

• Śiva (Pārvatīpati)
• Brahmā
• Viṣṇu
• Devas
• Asuras

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Darśana of Śiva and recognition of a tīrtha’s sanctity can unite diverse beings in reverence and praise.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The newly manifested sacred lake (Mahādeva-saras) in the Dvārakā Māhātmya setting.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit rite; the verse sets up communal praise and acknowledgement of the tīrtha’s greatness.