Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 21
Devanagari script
द्वितीयेऽह्नि पुनर्विप्रमाहूय नृपसत्तमः । संपूज्य विधिवद्भक्त्या वस्त्रालंकारभूषणैः
Transliteration
dvitīye'hni punarvipramāhūya nṛpasattamaḥ | saṃpūjya vidhivadbhaktyā vastrālaṃkārabhūṣaṇaiḥ
Translation
第二日，最尊贵的国王又召来婆罗门，依仪轨以虔敬之心供奉礼敬，赐予衣服、饰物与种种庄严之具。
Word by Word
द्वितीयेon the second
द्वितीये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootद्वितीय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचनम्; विशेषणम् (अह्नि इति पदस्य)
अह्निday
अह्नि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअहन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचनम्
पुनःagain
पुनः:
Modifier (अव्यय-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्ययम् (adverb)
विप्रम्the Brahmin
विप्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचनम्
आहूयhaving summoned
आहूय:
Purvakala (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootआ-ह्वे (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund); पूर्वक्रिया
नृपसत्तमःbest of kings
नृपसत्तमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनृप + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (नृपाणां सत्तमः)
संपूज्यhaving duly honored
संपूज्य:
Purvakala (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-पूज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund); पूर्वक्रिया
विधिवत्according to rule
विधिवत्:
Modifier (अव्यय-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविधिवत् (अव्यय)
Formअव्ययम् (adverb)
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचनम्
वस्त्रालंकारभूषणैःwith garments, ornaments, and jewelry
वस्त्रालंकारभूषणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवस्त्र + अलंकार + भूषण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचनम्; इतरेतर-द्वन्द्वः (वस्त्राणि च अलंकाराः च भूषणानि च)
Speaker
Sūta (contextual attribution within Prabhāsa Khaṇḍa)
Characters & Entities
N
nṛpasattama (best king)V
vipra (brāhmaṇa)FAQs
When dharma is threatened, one responds with renewed sincerity—devotion (bhakti) and proper procedure (vidhi) restore righteousness.
Dvārakā’s māhātmya setting frames the king’s exemplary conduct as part of the sacred culture of the place.
Formal honoring (saṃpūjā) of a brāhmaṇa with vastra and ornaments, performed vidhivat (as per prescribed norms).