Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5
Devanagari script
यस्तत्र कुरुते श्राद्धं दक्षिणां मूर्तिमाश्रितः । पितरस्तस्य तृप्यंति यावदाभूतसंप्लवम्
Transliteration
yastatra kurute śrāddhaṃ dakṣiṇāṃ mūrtimāśritaḥ | pitarastasya tṛpyaṃti yāvadābhūtasaṃplavam
Translation
凡在彼处面向南方修行施行 śrāddha 者，其 Pitṛ（祖灵）将恒得满足，直至宇宙大劫坏灭之终。
Word by Word
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Locative sense/अधिकरणार्थ)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (locative adverb)
कुरुतेperforms
कुरुते:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
श्राद्धम्śrāddha rite
श्राद्धम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
दक्षिणाम्the priestly fee (gift)
दक्षिणाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदक्षिणा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; दानवस्तु (fee/gift)
मूर्तिम्form, image
मूर्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमूर्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आश्रितःhaving resorted to
आश्रितः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeVerb
Rootआ + श्रि (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोगे (one who has resorted to)
पितरःthe ancestors
पितरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
तृप्यन्तिare satisfied
तृप्यन्ति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootतृप् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
यावत्until
यावत्:
Kāla-avadhi (Temporal limit/कालावधि)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय)
Formपरिमाण/अवधिबोधक अव्यय (until/as long as)
आभूतसंप्लवम्until the cosmic dissolution
आभूतसंप्लवम्:
Kāla-avadhi (Temporal limit/कालावधि)
TypeNoun
Rootआ + भूत + संप्लव (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (आभूतः संप्लवः = प्रलयः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; यावत्-योगे (as limit)
Speaker
Pulastya
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Māmuhṛda
Type: kund
Skanda Dialogue
Listener: Nṛpaśreṣṭha (king)
Visual Art Cues
Scene: A devotee sits on kusa grass by the lake, facing south, performing śrāddha with water offerings; unseen Pitṛs are suggested as receiving satisfaction extending to cosmic dissolution.
Characters & Entities
Ś
ŚrāddhaP
PitṛsD
Dakṣiṇā (south)FAQs
Ancestral rites performed with correct orientation and in a sanctified place produce enduring benefit for one’s Pitṛs.
Māmuhṛda Tīrtha (context of Adhyāya 35).
Performing śrāddha at the tīrtha while oriented toward the southern direction (dakṣiṇā-mukha).