Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 27

Devanagari script

स ज्ञात्वा तीर्थमाहात्म्यं परं पार्थिवसत्तमः । तत्र दारूणि चाहृत्य चितां कृत्वा ततो नृप । दानं दत्त्वा द्विजाग्रेभ्यः प्रविष्टो हव्यवाहनम्

Transliteration

sa jñātvā tīrthamāhātmyaṃ paraṃ pārthivasattamaḥ | tatra dārūṇi cāhṛtya citāṃ kṛtvā tato nṛpa | dānaṃ dattvā dvijāgrebhyaḥ praviṣṭo havyavāhanam

Translation

那位最胜的国王知晓此圣地（tīrtha）的无上功德，便在彼处运来柴薪，筑起火葬柴堆（chitā）。随后，国王啊，他向最尊贵的婆罗门广施供养，继而步入祭火——哈维亚瓦哈那（Havyavāhana，阿耆尼）。

Word by Word

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)

• ज्ञात्वा: having known
• ज्ञात्वा: Kriya (क्रिया/Non-finite verb)
• Type: Verb
• Root: ज्ञा (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive), पूर्वकालिक-क्रिया (prior action)

• तीर्थ-माहात्म्यम्: the greatness of the sacred place
• तीर्थ-माहात्म्यम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: तीर्थ (प्रातिपदिक) + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (Genitive determinative): 'तीर्थस्य माहात्म्यम्'

• परम्: supreme
• परम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier) तीर्थ-माहात्म्यम्-शब्दस्य

• पार्थिव-सत्तमः: the best of kings
• पार्थिव-सत्तमः: Karta (कर्ता/Subject apposition)
• Type: Noun
• Root: पार्थिव (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'पार्थिवानां सत्तमः'

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (अधिकरण/Location)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• दारूणि: pieces of wood
• दारूणि: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: दारु (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (Plural)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-बोधक-अव्यय (conjunction)

• आहृत्य: having brought
• आहृत्य: Kriya (क्रिया/Non-finite verb)
• Type: Verb
• Root: आ-हृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund), पूर्वकालिक-क्रिया

• चिताम्: a funeral pyre
• चिताम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: चिता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Kriya (क्रिया/Non-finite verb)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund), पूर्वकालिक-क्रिया

• ततः: then
• ततः: Sambandha (सम्बन्ध/Sequencing)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: क्रमवाचक-अव्यय (adverb: thereafter/from there)

• नृप: O king
• नृप: Sambodhana (सम्बोधन/Address)
• Type: Noun
• Root: नृप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• दानम्: a gift/charity
• दानम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: दान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• दत्त्वा: having given
• दत्त्वा: Kriya (क्रिया/Non-finite verb)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund), पूर्वकालिक-क्रिया

• द्विज-अग्रेभ्यः: to the foremost Brahmins
• द्विज-अग्रेभ्यः: Sampradana (सम्प्रदान/Recipient)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक) + अग्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'द्विजानाम् अग्राः' (foremost among Brahmins)

• प्रविष्टः: entered
• प्रविष्टः: Kriya (क्रिया/Main predicate)
• Type: Verb
• Root: प्र-विश् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि-प्रयोगे (used predicatively: 'entered')

• हव्य-वाहनम्: the fire (oblation-carrier)
• हव्य-वाहनम्: Karma (कर्म/Object of entering)
• Type: Noun
• Root: हव्य (प्रातिपदिक) + वाहन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'हव्यानां वाहनम्' (fire, carrier of oblations)

Speaker

Sūta (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Raktabandha

Type: kund

Skanda Dialogue

Listener: King

Visual Art Cues

Scene: At Raktabandha, the king gathers wood, builds a pyre, gives gifts to eminent brāhmaṇas, and enters the consecrated fire with resolve.

Characters & Entities

• tīrtha-māhātmya
• dvijāgrās (foremost Brāhmaṇas)
• Agni (havyavāhana)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Realizing a tīrtha’s greatness can culminate in radical renunciation—placing dharma, dāna, and liberation above royal life.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Raktānubandha/Raktabandha tīrtha on Arbuda is the sacred setting whose māhātmya inspires the king’s final act.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dāna to foremost Brāhmaṇas and a deliberate entry into fire (a form of final renunciation in Purāṇic narrative), framed by ritual preparation (citā).