Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 48

Devanagari script

स नंदभद्रं धर्मिष्ठं पुनः पुनरसूयत । नास्तिकः स दुराचारः सत्यव्रत इति श्रुतः

Transliteration

sa naṃdabhadraṃ dharmiṣṭhaṃ punaḥ punarasūyata | nāstikaḥ sa durācāraḥ satyavrata iti śrutaḥ

Translation

他一再嫉妒最具正法之德的难陀跋陀罗。此人不信正道、行止恶劣——却又被传为“萨底耶弗罗多”（誓守真实者）。

Word by Word

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)

• नन्दभद्रम्: Nandabhadra
• नन्दभद्रम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: नन्दभद्र (प्रातिपदिक; नाम)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः कर्मधारयः (नन्दः च भद्रः च → नन्दभद्रः, proper name)

• धर्मिष्ठम्: most righteous
• धर्मिष्ठम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Adjective
• Root: धर्मिष्ठ (प्रातिपदिक; धर्म + इष्ठ)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम्

• पुनः: again
• पुनः: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• पुनः: again
• पुनः: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• असूयत: envied
• असूयत: Kriyā (क्रिया/Verb)
• Type: Verb
• Root: असूय् (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; धातुः असूय् = ईर्ष्यति (to envy)

• नास्तिकः: an atheist
• नास्तिकः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: नास्तिक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेष्य-रूपेण (predicate noun)

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम

• दुराचारः: of bad conduct
• दुराचारः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: दुराचार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः तत्पुरुषः (दुर् + आचारः)

• सत्यव्रतः: (called) ‘truth-vowed’
• सत्यव्रतः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: सत्यव्रत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः तत्पुरुषः (सत्यं व्रतम् यस्य/सत्य-व्रत)

• इति: thus
• इति: Sambandha (सम्बन्ध/Quotation marker)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय; उद्धरण-चिह्न/इत्यर्थक (quotative particle)

• श्रुतः: was known/heard
• श्रुतः: Kriyā (क्रिया as predicate participle)
• Type: Adjective
• Root: श्रु (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘heard/known’

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced)

Visual Art Cues

Scene: A shadowy figure watches a serene, dharmic householder (Nandabhadra) from behind a pillar; the watcher’s face shows envy while the righteous man appears calm and luminous, suggesting inner purity vs outer pretense.

Characters & Entities

• Nandabhadra
• Satyavrata
• nāstika

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Outer reputation cannot replace inner virtue; envy reveals moral decline even when one bears a lofty name.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is mentioned; the focus is on character and moral conflict.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse describes envy and hypocrisy as spiritual faults.