Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 5

Devanagari script

यं न वेदा विदुः सम्यङ्न च तौ वेदपूरुषौ । ततोपि वरयोग्योस्मि तन्नाथ प्रार्थयाम्यहम्

Transliteration

yaṃ na vedā viduḥ samyaṅna ca tau vedapūruṣau | tatopi varayogyosmi tannātha prārthayāmyaham

Translation

“连吠陀也不能圆满知晓的那一位——连那两位‘吠陀之人’亦然——然而我仍堪求一愿。因此，主啊，我在此陈请。”

Word by Word

• यम्: whom
• यम्: Karman (Object of 'viduḥ')
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun)

• न: not
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय (निषेध/negation particle)

• वेदाः: the Vedas
• वेदाः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: वेद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• विदुः: know
• विदुः: Kriyā (Predicate)
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु)
• Form: लिट् (परोक्शभूत/perfect), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपदम्

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Kriyā-viśeṣaṇa (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय (क्रियाविशेषणम्/adverb)

• न: nor
• न: Pratiṣedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय (निषेध)

• च: and
• च: Samuccaya (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चय/conjunction)

• तौ: those two
• तौ: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; सर्वनाम

• वेदपूरुषौ: the two Veda-persons
• वेदपूरुषौ: Karta (Apposition to तौ)
• Type: Noun
• Root: वेद (प्रातिपदिक) + पुरुष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (वेदस्य पुरुषः)

• ततः: than that
• ततः: Apādāna (Comparative source)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय (अपादानार्थे/ablatival adverb): 'than that/from that'

• अपि: even
• अपि: Sambandha (Emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय (सम्भावना/अवधारण/also) — here 'even'

• वरयोग्यः: fit for a boon
• वरयोग्यः: Kartṛ-samānādhikaraṇa (Subject complement)
• Type: Adjective
• Root: वर (प्रातिपदिक) + योग्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (वरस्य योग्यः)

• अस्मि: I am
• अस्मि: Kriyā (Copula)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपदम्

• तत्: that
• तत्: Karman (Object of prārthayāmi)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम

• नाथ: O lord
• नाथ: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: नाथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन

• प्रार्थयामि: I request
• प्रार्थयामि: Kriyā (Predicate)
• Type: Verb
• Root: अर्थ् (धातु) + प्र (उपसर्ग)
• Form: लट् (वर्तमान/present), उत्तमपुरुष (1st), एकवचन; परस्मैपदम्

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम

Speaker

Dharmarāja (Yama)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī/Avimukta

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Sage-audience / pilgrims

Visual Art Cues

Scene: The devotee praises the Lord as beyond the full knowing of the Vedas, yet still dares to ask a boon—an image of humility before the ineffable.

Characters & Entities

• Dharmarāja (Yama)
• Śiva
• Vedas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even when the Absolute is beyond full conceptual grasp, devotion may still approach through humility and prayer.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī is the implied sacred frame where the transcendent Lord is also personally approachable.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual act; it models prārthanā (supplication) grounded in humility.