Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 18
Devanagari script
त एव लोके जीवंति पुण्यभाजस्त एव वै । विपद्यपि न गांभीर्यं यच्चेतोब्धिः परित्यजेत्
Transliteration
ta eva loke jīvaṃti puṇyabhājasta eva vai | vipadyapi na gāṃbhīryaṃ yaccetobdhiḥ parityajet
Translation
世间唯有他们才算真正活着——唯有他们才配分得功德——其心如海者，即使在逆境中也不舍其深沉与庄重。
Word by Word
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
एवindeed/only
एव:
Sambandha/Emphasis
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय
लोकेin the world
लोके:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
जीवन्तिlive
जीवन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√जीव् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
पुण्यभाजःsharers of merit
पुण्यभाजः:
Karta-apposition (कर्ता-विशेषण/समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootपुण्य + भाज् (प्रातिपदिक; भाज्-शब्द)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; तत्पुरुषः (पुण्यस्य भाजः = sharers of merit)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
एवindeed
एव:
Sambandha/Emphasis
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय
वैcertainly
वै:
Sambandha/Emphasis
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (assertive particle)
विपदिin adversity
विपदि:
Adhikarana (Condition/अधिकरण)
TypeNoun
Rootविपद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (even)
नnot
न:
Pratishedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation)
गाम्भीर्यम्depth/gravity
गाम्भीर्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगाम्भीर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
यत्which/that (thing)
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सम्बन्ध-प्रत्यय (relative pronoun)
चेतोब्धिःthe mind-ocean (depth of mind)
चेतोब्धिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचेतस् + अब्धि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तत्पुरुषः (चेतसः अब्धिः = ocean of mind)
परित्यजेत्should abandon
परित्यजेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपरि + √त्यज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग-परि
Speaker
Skanda (contextual attribution continuing from Skanda uvāca)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kāśī
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: A storm gathers over the Ganga; pilgrims panic, but one serene devotee remains composed, eyes steady, like a deep ocean unmoved on the surface.
FAQs
Merit belongs to those who keep inner depth and composure; adversity tests and reveals true dharma.
Not specified; the verse is an ethical teaching within the Kāśīkhaṇḍa’s Kāśī-centered discourse.
None; it emphasizes inner steadiness as the ground of punya.