Rig Veda 7.48.3: Mandala 7, Sukta 48, Mantra 3
Sukta 7.48
Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Indra, R̥bhukṣaṇa, Vāja (collective empowering triad)
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
ते चिद्धि पूर्वीरभि सन्ति शासा विश्वाँ अर्य उपरताति वन्वन् । इन्द्रो विभ्वाँ ऋभुक्षा वाजो अर्यः शत्रोर्मिथत्या कृणवन्वि नृम्णम् ॥
Transliteration
té ciddhí pūrvī́r abhí sánti śāsā́ viśvā́ṃ aryá uparatā́ti vánvan | índro víbhvāṃ ṛbhukṣā́ vājò aryáḥ śátror mithatyā́ kṛṇaván ví nṛ́mṇam ||
Translation
诚然，那些古老的法度仍在，向一切众生施以训令与驱策；高贵者得以赢取更高的境界。广施作为的因陀罗（Indra）、名为R̥bhukṣaṇa者与高贵的Vāja——使仇敌之虚妄归于乌有——令英雄之威力圆满显现。
Word by Word
तेthey (those)
ते:
कर्तृ (वाक्यस्य कर्तृसमूहः)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चित्indeed, even
चित्:
—
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
हिfor, indeed
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
पूर्वीःformer, earlier
पूर्वीः:
कर्तृ (ते इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootपूर्व (विशेषण-प्रातिपदिक)
अभिtowards, over
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
सन्तिare
सन्ति:
— (अस्ति-क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
शासाःrulers, commanders
शासाः:
कर्तृ (ते…शासाः = they as rulers/commanders)
TypeNoun
Rootशास् (धातु) → शास (कृदन्त/नाम)
विश्वान्all
विश्वान्:
कर्म (वन्वन् इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootविश्व (विशेषण-प्रातिपदिक)
अर्यःthe Arya (noble man/people)
अर्यः:
कर्तृ (वन्वन् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootअर्य (नाम-प्रातिपदिक)
उपरतातीby cessation/withdrawal; by restraint
उपरताती:
करण (वन्वन्—केन? उपरताती)
TypeNoun
Rootउपरत (प्रातिपदिक) + -आति (भाव/क्रिया-नाम)
वन्वन्striving, winning
वन्वन्:
कर्तृ (अर्यः—वन्वन्)
TypeVerb
Rootवन्/वन्व् (धातु: ‘to win, to strive for’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (नाम-प्रातिपदिक)
विभ्वान्all-pervading, mighty
विभ्वान्:
कर्तृ (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootविभ्व (विशेषण-प्रातिपदिक)
ऋभुक्षाःRbhukṣā (a name/epithet of Indra)
ऋभुक्षाः:
कर्तृ (इन्द्रस्य विशेषण-नाम)
TypeNoun
Rootऋभुक्षन्/ऋभुक्ष (नाम-प्रातिपदिक; इन्द्रस्य विशेषणम्)
वाजःVāja (strength/prize; as an epithet)
वाजः:
कर्तृ (विशेषण-नाम)
TypeNoun
Rootवाज (नाम-प्रातिपदिक)
अर्यःthe noble one (Arya)
अर्यः:
कर्तृ (विशेषण-नाम)
TypeNoun
Rootअर्य (नाम-प्रातिपदिक)
शत्रोःof the enemy
शत्रोः:
सम्बन्ध (मिथ्यात्या इत्यस्य: ‘of the enemy’)
TypeNoun
Rootशत्रु (नाम-प्रातिपदिक)
मिथ्यात्याby falsehood/deceit
मिथ्यात्या:
करण (कृणवन्वि—केन? मिथ्यात्या)
TypeNoun
Rootमिथ्या (अव्यय/प्रातिपदिक) → मिथ्यात्य (भाव/करण-नाम)
कृणवन्विthey make, they do
कृणवन्वि:
— (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
नृम्णम्manly power, heroic might
नृम्णम्:
कर्म (कृणवन्वि इत्यस्य)
TypeNoun
Rootनृम्ण (नाम-प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.