HomeRig VedaMandala 6Sukta 66Mantra 10
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 10

Sukta 6.66

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional attribution for Mandala 6; hymn-level rishi for 6.66 commonly Bharadvāja line)
Devata: Maruts (Rudra’s sons; storm and life-powers)
Chandas: Triṣṭubh (probable; RV 6.66 predominantly Triṣṭubh)

त्विषीमन्तो अध्वरस्येव दिद्युत्तृषुच्यवसो जुह्वो नाग्नेः । अर्चत्रयो धुनयो न वीरा भ्राजज्जन्मानो मरुतो अधृष्टाः ॥

त्विषी॑मन्तो अध्व॒रस्ये॑व दि॒द्युत्तृ॑षु॒च्यव॑सो जु॒ह्वो॒३॒॑ नाग्नेः । अ॒र्चत्र॑यो॒ धुन॑यो॒ न वी॒रा भ्राज॑ज्जन्मानो म॒रुतो॒ अधृ॑ष्टाः ॥

tvíṣīmantó adhvarásyeva didyút tṛ́ṣu-cyávasaḥ juhvò nā́gneḥ | arcatráyo dhúnayo ná vīrā́ bhrā́jaj-janmāno marúto adhṛ́ṣṭāḥ ||

他们充满炽烈之威,如祭仪之闪电;马鲁特们在迅疾的奔动中不安不息,宛如阿耆尼(Agni)燃焰的舌。作为咏唱之歌者,他们喧腾如英雄战士;生于光辉,马鲁特们不可征服。

त्विषि॑ऽमन्तः । अ॒ध्व॒रस्य॑ऽइव । दि॒द्युत् । तृ॒षु॒ऽच्यव॑सः । जु॒ह्वः॑ । न । अ॒ग्नेः । अ॒र्चत्र॑यः । धुन॑यः । न । वी॒राः । भ्राज॑त्ऽजन्मानः । म॒रुतः॑ । अधृ॑ष्टाः ॥त्विषिमन्तः । अध्वरस्यइव । दिद्युत् । तृषुच्यवसः । जुह्वः । न । अग्नेः । अर्चत्रयः । धुनयः । न । वीराः । भ्राजत्जन्मानः । मरुतः । अधृष्टाः ॥tviṣi-mantaḥ | adhvarasya-iva | didyut | tṛṣu-cyavasaḥ | juhvaḥ | na | agneḥ | arcatrayaḥ | dhunayaḥ | na | vīrāḥ | bhrājat-janmānaḥ | marutaḥ | adhṛṣṭāḥ

त्विषीमन्तःpossessing brilliance/impetuosity
त्विषीमन्तः:
Kartā
TypeAdjective
Rootत्विषी- (प्रातिपदिक; from √त्विष् ‘to shine, be vehement’) + -मन्त्
अध्वरस्यof the sacrifice/rite
अध्वरस्य:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootअध्वर- (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
दिद्युत्a flash of lightning
दिद्युत्:
Kartā (in simile) / Upamāna
TypeNoun
Rootदिद्युत्- (प्रातिपदिक; from √द्युत् ‘to shine’)
तृषुच्यवसःswift/impetuous in motion
तृषुच्यवसः:
Kartā
TypeAdjective
Rootतृषु-च्यवस्- (प्रातिपदिक; ‘swift-moving/impetuous’; second member from √च्यु/च्यव् ‘to move, fall, rush’)
जुह्वःladles (offering-spoons)
जुह्वः:
Kartā
TypeNoun
Rootजुहू- (प्रातिपदिक)
like
:
TypeIndeclinable
Root
अग्नेःof Agni
अग्नेः:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
अर्चत्रयःpraisers/singers
अर्चत्रयः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootअर्चत्रि- (प्रातिपदिक; ‘praiser/singer’, from √अर्च् ‘to praise’)
धुनयःroarings/rumblings
धुनयः:
Kartā
TypeNoun
Rootधुनि- (प्रातिपदिक; from √धुन् ‘to shake, roar’)
like
:
TypeIndeclinable
Root
वीराःheroes/warriors
वीराः:
Kartā
TypeNoun
Rootवीर- (प्रातिपदिक)
भ्राजत्shining, blazing
भ्राजत्:
Kartā (qualifier)
TypeVerb (participle)
Root√भ्राज् ‘to shine, blaze’
जन्मानःbirths/origins (i.e., of radiant origin)
जन्मानः:
Kartā (appositional epithet)
TypeNoun
Rootजन्मन्- (प्रातिपदिक; from √जन् ‘to be born’)
मरुतःthe Maruts
मरुतः:
Kartā
TypeNoun
Rootमरुत्- (प्रातिपदिक)
अधृष्टाःunassailed, undaunted
अधृष्टाः:
Kartā (qualifier)
TypeAdjective (PPP)
Rootअधृष्ट- (प्रातिपदिक; past passive participle from √धृष् ‘to dare, assail’ with privative a-: ‘undared/unyielding’)