HomeRamayanaBala KandaSarga 56Shloka 19
Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

बालकाण्ड ५६: विश्वामित्र–वसिष्ठ अस्त्रसंघर्षः

Visvamitra and Vasistha: Contest of Divine Weapons

प्राज्वलद्ब्रह्मदण्डश्च वसिष्ठस्य करोद्यत:।विधूम इव कालाग्निर्यमदण्ड इवापर:।।।।

prājvalad brahmadaṇḍaś ca vasiṣṭhasya karodyataḥ | vidhūma iva kālāgnir yamadaṇḍa ivāparaḥ || 1.56.19 ||

婆悉吒手中高举的梵杖(Brahma-daṇḍa)炽然燃起,宛如劫末无烟的毁灭之火,又如阎摩之杖再现。

ततःthen
ततः:
None (काल/क्रम)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-तसिल्)
Formअव्यय (adverb): 'then/thereupon'
अस्तुवन्praised
अस्तुवन्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्तु (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
मुनिगणाःhosts of sages
मुनिगणाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि + गण (प्रातिपदिक-द्वय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुष ('group of sages')
वसिष्ठम्Vasiṣṭha
वसिष्ठम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
जपताम्of the chanters/ascetics
जपताम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootजप् (धातु) + शतृ (कृदन्त) (प्रातिपदिक)
Formवर्तमानकृदन्त; पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; 'of those who recite/perform japa'
वरम्the best
वरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'श्रेष्ठम्' अर्थे
अमोघम्infallible
अमोघम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअ + मोघ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (बलम्)
तेyour
ते:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन (Singular)
बलम्power
बलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
ब्रह्मन्O Brahmin
ब्रह्मन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
तेजःenergy/splendour
तेजः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
धारयrestrain/hold
धारय:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootधृ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
तेजसाby (your) energy
तेजसा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

Venerable Vasishta, in fury lifted the Brahmadanda which was like another rod of death. And spoke these words:

V
Vasiṣṭha
B
Brahmadaṇḍa
K
Kālāgni (fire of dissolution)
Y
Yama

FAQs

Dharma includes just restraint and moral ‘judgment’: the staff is likened to forces of cosmic judgment (Kālāgni/Yama), signifying that spiritual authority can decisively end adharma.

The narration intensifies the scene by describing the Brahmadaṇḍa’s blaze as Vasiṣṭha counters the Brahmāstra.

Moral authority backed by tapas—power that is legitimized by righteousness and spiritual attainment.