Sutra 38
Devanagari script
अनुपहरतां सप्तरात्रादूर्ध्वं द्वादशपणो दण्डः त्रिपक्षादूर्ध्वमभियोगं दद्युः ॥ कZ_०३.११.३८ ॥
Transliteration
anupaharatāṃ saptarātrād ūrdhvaṃ dvādaśapaṇo daṇḍaḥ tripakṣād ūrdhvam abhiyogaṃ dadyuḥ
Translation
对未提交（证言）者，逾七夜罚十二波那；逾三旬半月（即三次半月期）则可对其提出控告/申诉。
Word by Word
अनुपहरताम्of the two who do not restore/return (the property)
अनुपहरताम्:
TypeVerb
Rootउप-हृ (√हृ)
Formलट्-लकारः; परस्मैपदम्; वर्तमानकालः; कर्तरि प्रयोगः; तृतीया-पुरुषः; द्विवचनम्; धातु: उपहरति (उप-हृ) ‘to take away/appropriate’; नकार-पूर्वकः ‘अनु-’ उपसर्गः ‘not/without’ (निषेधार्थे)
सप्तरात्रात्after seven nights (after seven days)
सप्तरात्रात्:
TypeNoun
Rootसप्त + रात्र
Formपुं/नपुं; पञ्चमी एकवचनम्; अपादान/काल-सीमा (from/after)
ऊर्ध्वम्beyond / after
ऊर्ध्वम्:
TypeIndeclinable
Rootऊर्ध्व
Formअव्ययम्; ‘above, beyond, after’ (कालार्थे)
द्वादशपणः(a fine) of twelve paṇas
द्वादशपणः:
TypeNoun
Rootद्वादश + पण
Formपुं; प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम् (दण्डस्य)
दण्डःthe fine/penalty
दण्डः:
TypeNoun
Rootदण्ड
Formपुं; प्रथमा एकवचनम्; कर्तृ/विधेय-नाम (predicate noun): ‘the penalty/fine’
त्रिपक्षात्after three fortnights
त्रिपक्षात्:
TypeNoun
Rootत्रि + पक्ष
Formपुं; पञ्चमी एकवचनम्; अपादान/काल-सीमा (from/after); ‘three fortnights’
ऊर्ध्वम्beyond / after
ऊर्ध्वम्:
TypeIndeclinable
Rootऊर्ध्व
Formअव्ययम्; कालार्थे ‘thereafter/beyond’
अभियोगम्an accusation / legal charge (a claim)
अभियोगम्:
TypeNoun
Rootअभि-योग
Formपुं; द्वितीया एकवचनम्; कर्म (object)
दद्युःthey should submit / file
दद्युः:
TypeVerb
Root√दा (ददाति)
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपदम्; तृतीया-पुरुषः; बहुवचनम्; ‘they should give/submit’
FAQs
It limits delay tactics and ensures predictable case flow by imposing escalating consequences for non-cooperation and by fixing a window after which formal accusation can proceed.