Prashna 3

Verse 3.1

अथ हैनं कौशल्यश्चाश्वलायनः पप्रच्छ । भगवन् कुत एष प्राणो जायते कथमायात्यस्मिञ्शरीर आत्मानं वा प्रविभज्य कथं प्रतिष्ठते केनोत्क्रमते कथं बह्यमभिधते कथमध्यात्ममिति ॥१॥

Sau đó Kausalya Ashvalayana hỏi ngài: 'Kính thưa Bhagavan, Prana này sinh ra từ đâu? Nó đi vào thân thể này như thế nào? Sau khi phân chia, nó thiết lập như thế nào? Nó rời đi qua đâu? Nó liên hệ với bên ngoài ra sao? Nó liên hệ với bản ngã bên trong như thế nào?'

Verse 3.2

तस्मै स होवाचातिप्रश्चान् पृच्छसि ब्रह्मिष्ठोऽसीति तस्मात्तेऽहं ब्रवीमि ॥२॥

Ngài nói với ông: 'Ông đặt những câu hỏi cực kỳ sâu sắc. Ông am tường sâu sắc về Brahman. Vì vậy, ta sẽ nói cho ông biết.'

Verse 3.3

आत्मन एष प्राणो जायते । यथैषा पुरुषे छायैतस्मिन्नेतदाततं मनोकृतेनायात्यस्मिञ्शरीरे ॥३॥

Prana này sinh ra từ Atman. Cũng như bóng này đổ lên một người, (prana) này, được tâm trí trải ra, đi vào thân thể này.

Verse 3.4

यथा सम्रादेवाधिकृतान् विनियुङ्क्ते । एतन् ग्रामानोतान् ग्रामानधितिष्टस्वेत्येवमेवैष प्राण इतरान् प्राणान् पृथक् पृथगेव सन्निधत्ते ॥४॥

Như một vị vua bổ nhiệm quan lại, bảo rằng: 'Hãy cai trị ngôi làng này và ngôi làng kia,' cũng vậy prana này phân công các prana khác, từng cái riêng biệt, vào các vị trí tương ứng.

Verse 3.5

पायूपस्थेऽपानं चक्षुःश्रोत्रे मुखनासिकाभ्यां प्राणः स्वयं प्रातिष्टते मध्ये तु समानः । एष ह्येतद्धूतमन्नं समं नयति तस्मादेताः सप्तार्चिषो भवन्ति ॥५॥

Trong các cơ quan bài tiết và sinh dục trú ngụ apana; trong mắt và tai, miệng và mũi, prana tự nó trú ngụ; ở giữa là samana. Nó phân phối đều thức ăn đã được ăn, và từ nó sinh ra bảy ngọn lửa.

Verse 3.6

हृदि ह्येष आत्मा । अत्रैतदेकशतं नाडीनां तासां शतं शतमेकैकस्या द्वासप्ततिर्द्वासप्ततिः प्रतिशाखानाडीसहस्राणि भवन्त्यासु व्यानश्चरति ॥ ६ ॥

Quả thực, Atman này ngự trong trái tim. Tại đây có một trăm lẻ một nadis (kinh mạch). Trong số đó, mỗi mạch có một trăm nhánh, và mỗi nhánh có bảy mươi hai nghìn nhánh con. Qua những mạch này, vyana lưu chuyển.

Verse 3.7

अथैकयोर्ध्व उदानः पुण्येन पुण्यं लोकं नयति पापेन पापमुभाभ्यामेव मनुष्यलोकम् ॥ ७ ॥

Khi đó, qua một (nadi) hướng lên trên, udana dẫn (linh hồn) đến thế giới công đức nhờ công đức, đến thế giới tội lỗi nhờ tội lỗi, và đến thế giới loài người nhờ cả hai.

Verse 3.8

आदित्यो ह वै बाह्यः प्राण उदयत्येष ह्येनं चाक्षुषं प्राणमनुगृह्णानः । पृथिव्यां या देवता सैषा पुरुषस्य अपानमवष्टभ्यान्तरा यदाकाशः स समानो वायुर्व्यानः ॥ ८ ॥

Mặt trời quả thực là prana bên ngoài. Nó mọc lên, duy trì prana này trong mắt. Vị thần trong đất nâng đỡ apana của con người. Khoảng không ở giữa là samana. Không khí là vyana.

Verse 3.9

तेजो ह वा उदानस्तस्मादुपशान्ततेजाः । पुनर्भवमिन्द्रियैर्मनसि सम्पध्यमानैः ॥९॥

Tejas chính là udana; do đó, khi tejas của một người được bình an, với các giác quan hòa nhập vào tâm trí, [linh hồn đi đến] tái sinh.

Verse 3.10

यच्चित्तस्तेनैष प्राणमायाति । प्राणस्तेजसा युक्तः सहात्मना तथासङ्कल्पितं लोकं नयति ॥१०॥

Bất cứ điều gì tâm trí nắm giữ, nhờ điều đó [linh hồn cùng với] prana ra đi. Prana, kết hợp với tejas, cùng với bản ngã, dẫn đến thế giới đã được suy niệm như vậy.

Verse 3.11

य एवं विद्वान् प्राणं वेद न हास्य प्रजा हीयतेऽमृतो भवति । तदेषः श्लोकः ॥११॥

Người nào, hiểu như vậy, mà biết Prāṇa, thì dòng giống của người ấy không suy giảm; người ấy trở thành bất tử. Về điều này có bài kệ sau đây.

Verse 3.12

उत्पत्तिमायतिं स्थानं विभुत्वं चैव पञ्चधा । अध्यात्मं चैव प्राणस्य विज्ञायामृतमश्नुते विज्ञायामृतमश्नुत इति ॥१२॥

Nguồn gốc, sự ra đi, nơi trú ngụ, sự thấm nhuần theo năm cách, và khía cạnh nội tâm (adhyatmic) của prana — sau khi biết những điều này, người ta đạt đến bất tử; sau khi biết, người ta đạt đến bất tử, như lời đã nói.