Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 79

Devanagari script

तस्मादत्र विधानेन स्नातव्यं पुत्रकांक्षया । आश्विने पौर्णमास्यां तु विशेषात्स्नानमाचरेत्

Transliteration

tasmādatra vidhānena snātavyaṃ putrakāṃkṣayā | āśvine paurṇamāsyāṃ tu viśeṣātsnānamācaret

Translation

Vì vậy, người cầu con nên tắm tại đây đúng theo nghi thức đã định; đặc biệt vào ngày rằm tháng Āśvina, hãy hành trì việc tắm gội với sự cẩn trọng hơn nữa.

Word by Word

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu (हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तस्मात्-इति निपातवत् (ablatival adverb); हेतु/निष्कर्षार्थ (therefore)

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• विधानेन: according to the prescribed procedure
• विधानेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: विधान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण/प्रकार (instrumental: by/according to)

• स्नातव्यम्: should be bathed (one should bathe)
• स्नातव्यम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्नातव्य (कृदन्त; √स्ना धातु)
• Form: तव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive/obligative), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय (it should be bathed)

• पुत्रकांक्षया: with the desire for a son
• पुत्रकांक्षया: Hetu (हेतु)
• Type: Noun
• Root: पुत्र + कांक्षा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; हेत्वर्थ (instrumental: with desire for)

• आश्विने: in (the month of) Āśvina
• आश्विने: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: आश्विन (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; मास-विशेषण (in the month of Āśvina)

• पौर्णमास्यां: on the full-moon day
• पौर्णमास्यां: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पौर्णमासी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; काल-अधिकरण

• तु: indeed
• तु: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अवधारण/विरोध-अव्यय (particle: but/indeed)

• विशेषात्: especially
• विशेषात्: Hetu (हेतु)
• Type: Noun
• Root: विशेष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; अव्ययीभाववत् प्रयोग (ablatival adverb: especially)

• स्नानम्: bathing
• स्नानम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• आचरेत्: should perform
• आचरेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ√चर् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन

Speaker

Brahmā (deduced; Vaiṣṇavakhaṇḍa narration style)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Sāgara-kuṇḍa

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: On Āśvina pūrṇimā, a couple performs snāna at the kuṇḍa with priest guiding sankalpa; full moon overhead; offerings arranged on a cloth; the scene suggests putra-kāmanā through gentle family symbolism (cradle motif or child iconography kept subtle).

Characters & Entities

• Āśvina (month)
• Paurṇamāsī (full moon)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is strengthened when sacred acts are done with proper vidhi, timing, and intention.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Ayodhyā tīrtha being praised in this chapter of the Ayodhyāmāhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

Ritual bathing (snāna) here, especially on Āśvina Paurṇamāsī, for those seeking progeny.