Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 78

Devanagari script

शृणु संगममाहात्म्यं विप्रेंद्र परमाद्भुतम् । स्कन्ददेवाच्छ्रुतं सम्यक्कथयामि तथा तव

Transliteration

śṛṇu saṃgamamāhātmyaṃ vipreṃdra paramādbhutam | skandadevācchrutaṃ samyakkathayāmi tathā tava

Translation

Hỡi bậc tối thắng trong hàng brāhmaṇa, hãy lắng nghe māhātmya kỳ diệu tột bậc của nơi hợp lưu linh thiêng. Ta đã nghe từ đức Skanda, nay sẽ thuật lại cho ngài một cách chuẩn xác.

Word by Word

• शृणु: listen
• शृणु: Prayojaka/Ājñā (Imperative to listener)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (singular); परस्मैपदम्

• संगम-माहात्म्यम्: the greatness of the confluence
• संगम-माहात्म्यम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: संगम (प्रातिपदिक) + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया (accusative), एकवचन (singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (संगमस्य माहात्म्यम्)

• विप्र-इन्द्र: O best of Brahmins
• विप्र-इन्द्र: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (masculine), सम्बोधन (vocative), एकवचन (singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (विप्राणाम् इन्द्रः)

• परम-अद्भुतम्: supremely wonderful
• परम-अद्भुतम्: Viśeṣaṇa (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक) + अद्भुत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया (accusative), एकवचन (singular); विशेषणम् (qualifier) संगममाहात्म्यस्य

• स्कन्द-देवात्: from Lord Skanda
• स्कन्द-देवात्: Apādāna (Source)
• Type: Noun
• Root: स्कन्द (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (masculine), पञ्चमी (ablative), एकवचन (singular); कर्मधारयः (स्कन्दः देवः)

• श्रुतम्: heard
• श्रुतम्: Viśeṣaṇa (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: श्रु (धातु) → श्रुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (past passive participle, क्त), नपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया (accusative), एकवचन (singular); संगममाहात्म्यं विशेषयति

• सम्यक्: properly, correctly
• सम्यक्: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• कथयामि: I narrate/tell
• कथयामि: Kriyā (Main verb)
• Type: Verb
• Root: कथय् (धातु)
• Form: लट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (singular); परस्मैपदम्

• तथा: thus, in that manner
• तथा: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• तव: for you / of you
• तव: Sambandha (Possessor/Relation)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (genitive), एकवचन (singular); सर्वनाम

Speaker

Brahmā (deduced: Vaiṣṇavakhaṇḍa narrative style)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Sarayū–Gharghara Saṅgama

Type: sangam

Skanda Dialogue

Listener: Vyāsa

Visual Art Cues

Scene: The narrator announces the ‘sangama-māhātmya’; in the background, a vision-like glimpse of two rivers meeting, with Skanda as divine teacher bestowing the account.

Characters & Entities

• Skanda

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Tīrtha-māhātmya should be received with attention, as it is a transmitted sacred teaching (here, traced to Skanda) and carries purifying merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The saṅgama (sacred confluence) associated with Ayodhyā in the Ayodhyāmāhātmya section.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual is prescribed yet; the verse introduces an authoritative narration of the confluence’s greatness.