Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 16

Devanagari script

एनं चैत्रत्रयोदश्यां शुक्लायां यः समर्चति । सकामवद्भवेन्नृणां श्रुतं सौभाग्यदायकम्

Transliteration

enaṃ caitratrayodaśyāṃ śuklāyāṃ yaḥ samarcati | sakāmavadbhavennṛṇāṃ śrutaṃ saubhāgyadāyakam

Translation

Ai thờ phụng Ngài vào ngày mười ba của nửa tháng sáng (trăng lớn) trong tháng Caitra thì sẽ trở thành người được toại nguyện; người ta truyền rằng đó là đấng ban phúc lành và may mắn cho nhân gian.

Word by Word

• enam: this (him/it)
• enam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: idam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• ca: and
• ca: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-निपातः (conjunction)

• caitra-trayodaśyām: on the thirteenth (tithi) of Caitra
• caitra-trayodaśyām: Adhikarana (Location/Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: caitra (प्रातिपदिक) + trayodaśī (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (caitrasya trayodaśī = the 13th (tithi) of Caitra)

• śuklāyām: in the bright (fortnight)
• śuklāyām: Adhikarana (Location/Time/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: śuklā (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्; विशेषणम् (of trayodaśyām)

• yaḥ: who
• yaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: yad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; सम्बन्ध-प्रत्ययः (relative pronoun)

• samarcati: worships
• samarcati: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: sam-arc (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd person), एकवचनम्; उपसर्गः सम्

• sakāma-vat: as one with desires (desirous)
• sakāma-vat: Karta (Subject-complement/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sa-kāma (प्रातिपदिक) + vat (तद्धित-प्रत्यय)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; विशेषणम् (of bhavet); कर्मधारयः (kāmaḥ asti asya = desirous) + वत् (possessing)

• bhavet: would become
• bhavet: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: bhū (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd person), एकवचनम्

• nṛṇām: of men
• nṛṇām: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: nṛ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), बहुवचनम्

• śrutam: heard of; renowned
• śrutam: Karta (Subject-complement/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: śru (धातु) + kta (कृत्-प्रत्यय)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तं भूतकर्मणि/भूतभावे (heard/renowned)

• saubhāgya-dāyakam: bestowing good fortune
• saubhāgya-dāyakam: Karta (Subject-complement/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: saubhāgya (प्रातिपदिक) + dāyaka (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; उपपद-तत्पुरुषः (saubhāgyaṃ dadāti iti)

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāmeśvara (Prabhāsa)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: On Caitra’s bright trayodaśī, the shrine is decorated with mango leaves and flowers; devotees perform orderly arcana to the liṅga, lamps blaze, and the mood is auspicious and wish-fulfilling.

Characters & Entities

• Caitra (month)
• Trayodaśī (tithi)
• Kāmeśvara (contextual)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred time (tithi) joined to sacred place (kṣetra) and right worship produces heightened spiritual and auspicious results.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, through the observance tied to the Kāmeśvara Liṅga.

What ritualistic prescription is mentioned?

Worship (samarcana) of this Liṅga on Caitra śukla trayodaśī (waxing 13th lunar day).