Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

Devanagari script

तृतीयायां तु या नारी नरो वा पूजयिष्यति । तस्याऽमंगल्यदुःखानि नाशं यास्यंति कृत्स्नशः

Transliteration

tṛtīyāyāṃ tu yā nārī naro vā pūjayiṣyati | tasyā'maṃgalyaduḥkhāni nāśaṃ yāsyaṃti kṛtsnaśaḥ

Translation

Nhưng người nữ hay người nam nào lễ bái (Ngài) vào ngày tṛtīyā—ngày mồng ba theo lịch trăng—thì mọi điều bất tường và khổ não của người ấy sẽ bị tiêu trừ hoàn toàn.

Word by Word

• तृतीयायाम्: on the third (tithi)
• तृतीयायाम्: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तृतीया (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; तिथिवाचक (on the third lunar day)

• तु: indeed/but
• तु: None
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण/विरोध (particle: but/indeed)

• या: who (a woman who)
• या: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)

• नारी: woman
• नारी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नारी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• नरः: man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• वा: or
• वा: None
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)
• Form: अव्यय; विकल्प (disjunctive particle: or)

• पूजयिष्यति: will worship
• पूजयिष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपदी, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• तस्य: of him/her
• तस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; सर्वनाम (refers to the worshipper)

• अमङ्गल्यदुःखानि: inauspiciousness and sufferings
• अमङ्गल्यदुःखानि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अमङ्गल्य (प्रातिपदिक) + दुःख (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (inauspiciousness and sorrows)

• नाशम्: destruction
• नाशम्: Gati/Karma (Goal/Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नाश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• यास्यन्ति: will go/attain
• यास्यन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपदी, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• कृत्स्नशः: entirely
• कृत्स्नशः: None
• Type: Indeclinable
• Root: कृत्स्नशस् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक (adverb: wholly/entirely)

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Maṅgalā (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (addressed as ‘devi’)

Visual Art Cues

Scene: A devotee couple (or individual) worships Maṅgalā-devī on tṛtīyā within Prabhāsa-kṣetra; the Devī’s presence radiates auspicious light, while dark forms symbolizing sorrow and inauspiciousness dissolve.

Characters & Entities

• Maṅgalā (implied)
• Tṛtīyā (lunar day)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Right-timed devotion (tithi-based worship) is taught as a dharmic remedy for suffering and inauspiciousness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Maṅgalā’s shrine within Prabhāsa Kṣetra, where her worship is said to remove misfortune.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform pūjā on tṛtīyā (the third lunar day) for the destruction of amaṅgalya and duḥkha.