Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

Devanagari script

तत्रैकादशरुद्राणां स्थानलिंगान्यपि प्रिये । अजैकपादहिर्बुध्न्यः संतीत्यादीनि नामतः । पूजयेत्तानि विधिवन्मुच्यते सर्वपातकैः

Transliteration

tatraikādaśarudrāṇāṃ sthānaliṃgānyapi priye | ajaikapādahirbudhnyaḥ saṃtītyādīni nāmataḥ | pūjayettāni vidhivanmucyate sarvapātakaiḥ

Translation

Tại đó, hỡi người yêu dấu, cũng có các liṅga an trụ (sthāna-liṅga) của Mười Một Rudra, được biết theo danh xưng như Aja, Ekapād, Ahirbudhnya, Saṃtīti và các vị khác. Ai lễ bái các liṅga ấy đúng pháp nghi thì được giải thoát khỏi mọi tội lỗi.

Word by Word

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (indeclinable adverb) — देशवाचक (locative adverb: “there”)

• एकादश-रुद्राणाम्: of the eleven Rudras
• एकादश-रुद्राणाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: एकादश (संख्या-प्रातिपदिक) + रुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), बहुवचन — ‘एकादशानां रुद्राणाम्’ (of the eleven Rudras)

• स्थान-लिङ्गानि: the liṅgas at the sites
• स्थान-लिङ्गानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक) + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), बहुवचन — ‘स्थानस्य लिङ्गानि’ (site-liṅgas)

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय (particle) — समुच्चय/अपि-भाव (also/even)

• प्रिये: O beloved
• प्रिये: Sambodhana (Vocative/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), एकवचन — ‘हे प्रिये’ (O beloved)

• अजैकपादहिर्बुध्न्यः: Aja, Ekapāda, Ahirbudhnya
• अजैकपादहिर्बुध्न्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अज (प्रातिपदिक) + एकपाद (प्रातिपदिक) + अहिर्बुध्न्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/nominative), बहुवचन — देव-नामानि (names of Rudras)

• संतीत्य-आदीनि: Saṃtīty and others
• संतीत्य-आदीनि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: संतीत्य (प्रातिपदिक; नाम) + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), बहुवचन — ‘संतीत्य-प्रभृतीनि’ (Saṃtīty etc.)

• नामतः: by name
• नामतः: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: नामतः (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb) — प्रकार/हेतु (by name; as names)

• पूजयेत्: should worship
• पूजयेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन — ‘he/she should worship’

• तानि: those (them)
• तानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/accusative), बहुवचन — ‘तानि (लिङ्गानि/नामानि)’

• विधिवत्: according to proper rite
• विधिवत्: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: विधिवत् (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb) — विधिपूर्वकं (according to rule/ritually)

• मुच्यते: is freed
• मुच्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: मुच् (धातु)
• Form: लट् (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive sense) — ‘is released’

• सर्व-पातकैः: from all sins
• सर्व-पातकैः: Apadana (Ablative sense via Instrumental/अपादान)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पातक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/instrumental), बहुवचन — ‘सर्वैः पातकैः’ (from/with all sins)

Speaker

Śiva (Īśvara)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Ekādaśa-Rudra-liṅga-sthāna (at Valāya)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Priyā/Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: A sacred precinct with eleven liṅgas arranged in a mandala-like layout; each shrine subtly marked with a Rudra-name (Aja, Ekapād, Ahirbudhnya, etc.); devotees performing abhiṣeka with water and bilva leaves.

Characters & Entities

• Śiva (Īśvara)
• Pārvatī
• Ekādaśa Rudras
• Rudra-liṅgas
• Aja
• Ekapāda
• Ahirbudhnya
• Saṃtīti

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Rightly performed worship of Śiva’s Rudra-manifestations purifies accumulated pāpa and aligns the pilgrim with dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The cluster of established liṅgas representing the Eleven Rudras at Valāya/Prabhāsakṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

Worship (pūjā) of the Rudra-liṅgas “vidhivat”—according to proper ritual procedure.