Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 13

Devanagari script

पद्भ्यामपि जलं स्पृष्ट्वा अस्मभ्यं किं न दास्यति । अपि स्यात्स कुलेऽस्माकं यो नो दद्याज्जलांजलिम् । प्रभासक्षेत्रमासाद्य गोष्पदे तीर्थ उत्तमे

Transliteration

padbhyāmapi jalaṃ spṛṣṭvā asmabhyaṃ kiṃ na dāsyati | api syātsa kule'smākaṃ yo no dadyājjalāṃjalim | prabhāsakṣetramāsādya goṣpade tīrtha uttame

Translation

Chỉ cần chạm nước bằng đôi chân thôi, người ấy còn có điều gì mà không thể dâng cho chúng ta—các Pitṛ (tổ tiên)? Nguyện trong dòng tộc chúng ta có người sẽ dâng một vốc nước (jalāñjali) cho chúng ta, khi đã đến Prabhāsa-kṣetra, tại Goṣpada, thánh địa tīrtha tối thượng.

Word by Word

• padbhyām: with (his) feet
• padbhyām: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: pad (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, तृतीया (3rd/Instrumental), द्विवचनम्

• api: even
• api: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: api (अव्यय)
• Form: सम्भावना/अपि-कारक-अव्ययम् (particle: even/also)

• jalam: water
• jalam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: jala (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचनम्

• spṛṣṭvā: having touched
• spṛṣṭvā: Pūrvakāla (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: spṛś (धातु) + ktvā (कृत् प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund)

• asmabhyam: to us
• asmabhyam: Sampradāna (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: asmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी (4th/Dative), बहुवचनम्

• kim: what
• kim: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: kim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया/प्रथमा एकवचनम्; प्रश्नार्थकं (interrogative)

• na: not
• na: Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: na (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्ययम् (negation)

• dāsyati: will give
• dāsyati: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: dā (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्

• api: perhaps
• api: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: api (अव्यय)
• Form: सम्भावना-अव्ययम् (perhaps/also)

• syāt: may there be
• syāt: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: as (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्

• saḥ: he
• saḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचनम्

• kule: in the family
• kule: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: kula (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th/Locative), एकवचनम्

• asmākam: of us / our
• asmākam: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: asmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचनम्

• yaḥ: who
• yaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: yad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचनम्; सम्बन्धसूचकः

• naḥ: to us
• naḥ: Sampradāna (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: asmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी (4th/Dative) बहुवचनस्य रूपम् (enclitic)

• dadyāt: should give
• dadyāt: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: dā (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्

• jala-añjalim: a handful (libation) of water
• jala-añjalim: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: jala (प्रातिपदिक) + añjali (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (जलस्य अञ्जलिः)

• prabhāsa-kṣetram: the Prabhāsa sacred region
• prabhāsa-kṣetram: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: prabhāsa (प्रातिपदिक) + kṣetra (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रभासस्य क्षेत्रम्)

• āsādya: having reached
• āsādya: Pūrvakāla (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: ā√sad (धातु) + lyap (कृत् प्रत्यय)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययम् (gerund: having reached/approached)

• goṣpade: at Goṣpada
• goṣpade: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: goṣpada (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th/Locative), एकवचनम्

• tīrthe: at the pilgrimage spot
• tīrthe: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: tīrtha (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th/Locative), एकवचनम्

• uttame: excellent, supreme
• uttame: Adhikaraṇa (Location-qualifier/अधिकरण-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: uttama (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th/Locative), एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying tīrthe)

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Goṣpada (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: A devotee at Goṣpada in Prabhāsa: feet touching the sacred water at the bank, then offering a cupped handful (añjali) toward the Pitṛs; the ancestors appear satisfied, receiving the offering as luminous droplets.

Characters & Entities

• Prabhāsa-kṣetra
• Goṣpada Tīrtha
• Pitṛs (implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A small act done at a great tīrtha—especially water-offerings for ancestors—yields immense spiritual benefit.

Which specific holy site (Tīrtha) is glorified here?

Goṣpada, the excellent tīrtha within Prabhāsa-kṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

Jalāñjali/tarpaṇa—offering a handful of water to the Pitṛs at Goṣpada tīrtha in Prabhāsa.