Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

Devanagari script

ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च पूज्याः प्राभासिके सदा । ब्रह्मभागे स्थितो ब्रह्मा ऋषितोयातटे शुभे

Transliteration

brahmā viṣṇuśca rudraśca pūjyāḥ prābhāsike sadā | brahmabhāge sthito brahmā ṛṣitoyātaṭe śubhe

Translation

Tại Prabhāsa, Phạm Thiên (Brahmā), Viṣṇu và Rudra luôn đáng được tôn thờ. Phạm Thiên an trụ ở “phần Brahmā” trên bờ cát tường của sông Ṛṣitoyā.

Word by Word

• ब्रह्मा: Brahmā
• ब्रह्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• विष्णुः: Viṣṇu
• विष्णुः: Karta (Co-subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक निपात (conjunction ‘and’)

• रुद्रः: Rudra
• रुद्रः: Karta (Co-subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: रुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक निपात

• पूज्याः: worthy of worship
• पूज्याः: Karta (Subject-complement/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पूज् (धातु) + यत् (कृदन्त)
• Form: कृदन्त (gerundive/यत्), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विधेयविशेषण

• प्राभासिके: in Prabhāsa (region)
• प्राभासिके: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्राभासिक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; क्षेत्रवाचक (place-name adjective used substantively)

• सदा: always
• सदा: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)

• ब्रह्मभागे: in the Brahmā-portion/section
• ब्रह्मभागे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्म + भाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ब्रह्मणः भागे)

• स्थितः: is situated
• स्थितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (past passive participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• ब्रह्मा: Brahmā
• ब्रह्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• ऋषितोयातटे: on the bank of Ṛṣitoyā
• ऋषितोयातटे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ऋषितोया + तट (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ऋषितोयायाः तटे)

• शुभे: auspicious
• शुभे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; विशेषण (agreeing with तटे)

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Brahmabhāga (on Ṛṣitoyā) within Prabhāsa-kṣetra

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: null

Visual Art Cues

Scene: A sacred riverbank at Prabhāsa: Ṛṣitoyā flowing gently; a marked ‘Brahmabhāga’ with a simple altar; pilgrims offering flowers and water; subtle presence of Brahmā, Viṣṇu, and Rudra as presiding powers over the kṣetra.

Characters & Entities

• Brahmā
• Viṣṇu
• Rudra
• Prabhāsa
• Ṛṣitoyā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Prabhāsa is presented as a perennial worship-field for the Trimūrti, where sacred sectors (bhāga) structure devotional practice.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra—especially the Ṛṣitoyā riverbank and the Brahmabhāga where Brahmā is said to reside.

What ritualistic prescription is mentioned?

Continuous worship (sadā-pūjā sentiment) of Brahmā, Viṣṇu, and Rudra in Prabhāsa is endorsed, with Brahmā’s worship associated to the Ṛṣitoyā bank.