Adhyaya 321
Chương này được trình bày như cuộc đối thoại giữa Śiva và Devī. Īśvara tuyên bố về một thánh địa bí mật, tối thượng, có năng lực tiêu trừ tội lỗi cho con người, rồi nêu māhātmya (công đức, sự linh hiển) của Phạm Thiên (Brahmā) gắn với nơi cao gọi là Unnata-sthāna. Devī chất vấn việc ở đây Brahmā mang “hình hài trẻ thơ”, trong khi nơi khác lại tả Ngài như bậc lão thành; nàng hỏi vị trí thánh địa, nguyên do Brahmā hiện diện, cùng cách thức và thời điểm thờ phụng. Īśvara đáp rằng tòa chính của Brahmā ở gần sông Ṛṣitoya, và trong vùng Prabhāsa có địa thế thờ phụng theo bộ ba: Brahmā ở bờ sông cát tường, Rudra tại Agnitīrtha, và Hari (Dāmodara) trên đồi Raivataka khả ái. Truyện kể Soma đã khẩn cầu Brahmā, và Brahmā đến Unnata-sthāna trong dáng trẻ tám tuổi; chỉ cần được darśana (chiêm bái) cũng đủ giải thoát người mộ đạo khỏi tội lỗi. Phần giáo lý tiếp theo tán dương rằng không thần linh, đạo sư, tri thức hay khổ hạnh nào sánh bằng Brahmā; và sự giải thoát khỏi khổ đau thế tục tùy thuộc vào lòng bhakti hướng về Pitāmaha. Kết chương dạy trước hết tắm gội tại Brahma-kuṇḍa, rồi cúng bái Brahmā hình trẻ thơ bằng hoa, hương và các phẩm vật tương ứng.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । अथ ते कीर्तयिष्यामि रहस्यं स्थानमुत्तमम् । सर्वपापहरं नॄणामुन्नतस्थानवासिनाम्
Īśvara phán: Nay Ta sẽ tuyên thuyết cho ngươi một thánh địa tối thượng và nhiệm mật; nơi ấy có năng lực tiêu trừ mọi tội lỗi cho những người cư trú tại Unnata-sthāna.
Verse 2
श्रेष्ठदेवस्य माहात्म्यं ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । उन्नतस्थानसंस्थस्य देवस्य बालरूपिणः । यस्य दर्शनमात्रेण सर्वपापैः प्रमुच्यते
Ta sẽ thuật về sự vĩ đại của vị thần tối thắng—Phạm Thiên (Brahmā), đấng có sự sinh khởi vô hiển—ngự tại Unnata-sthāna trong hình hài một hài nhi; chỉ cần chiêm bái Ngài, liền được giải thoát khỏi mọi tội lỗi.
Verse 3
देव्युवाच । बालरूपीति यत्प्रोक्तमुन्नतं तत्कथं वद । स्थानेष्वन्येषु सर्वत्र वृद्धरूपी पितामहः
Nữ Thần thưa: Ngài nói rằng (Brahmā) ở Unnata-sthāna mang hình hài trẻ thơ—xin hãy nói cho con biết vì sao lại như vậy. Ở mọi nơi khác, Đấng Tổ Phụ (Brahmā) đều được tạc họa trong dáng vẻ lão niên.
Verse 4
कस्मिन्स्थाने स्थितस्तत्र किमर्थं तत्र वा गतः । कथं स पूज्यो विप्रेन्द्रैस्तिथौ कस्यां क्रमाद्वद
Ngài được an lập tại chỗ nào nơi ấy, và vì duyên cớ gì Ngài đến đó? Bậc tối thắng trong hàng Bà-la-môn phải phụng thờ Ngài ra sao, và vào ngày tithi (ngày âm lịch) nào—xin hãy nói theo thứ tự.
Verse 5
ईश्वर उवाच । ऋषितोयापश्चिमे तु ऐशान्यां स्थलकेश्वरात् । ब्रह्मणः परमं स्थानं ब्रह्मलोक इवापरः
Īśvara phán: Về phía tây sông Ṛṣitoyā và về phía đông bắc của Sthalakeśvara là nơi ngự tối thượng của Phạm Thiên (Brahmā), tựa như một Brahmaloka khác vậy.
Verse 6
ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च पूज्याः प्राभासिके सदा । ब्रह्मभागे स्थितो ब्रह्मा ऋषितोयातटे शुभे
Tại Prabhāsa, Phạm Thiên (Brahmā), Viṣṇu và Rudra luôn đáng được tôn thờ. Phạm Thiên an trụ ở “phần Brahmā” trên bờ cát tường của sông Ṛṣitoyā.
Verse 7
रुद्रभागेऽग्नितीर्थे च पूज्यो रुद्रः सनातनः । गिरौ रैवतके रम्ये पूज्यो दामोदरो हरिः
Tại Rudrabhāga, ở Agnitīrtha, nên tôn thờ Rudra vĩnh cửu. Và trên núi Raivataka mỹ lệ, nên tôn thờ Dāmodara—Hari.
Verse 8
सोमेन प्रार्थितो देवो बालरूपी पितामहः । आगतश्चाष्टवर्षस्तु ह्युन्नते स्थान उत्तमे
Khi Soma khẩn cầu, đấng thần thánh Pitāmaha (Phạm Thiên) đã đến đó trong hình hài một đứa trẻ—quả thật là một bé tám tuổi—tại thánh địa cao quý, cao ráo ấy.
Verse 9
दृष्ट्वा ब्रह्मा द्विजाञ्छ्रेष्ठांस्तत्र स्थाने स्थितो विभुः
Thấy những bậc tối thượng trong hàng “lưỡng sinh” (các bà-la-môn), Phạm Thiên—đấng bao trùm khắp—đã an trụ tại đó, nơi thánh địa ấy.
Verse 10
नास्ति ब्रह्मसमो देवो नास्ति ब्रह्मसमो गुरुः । नास्ति ब्रह्मसमं ज्ञानं नास्ति ब्रह्मसमं तपः
Không có vị thần nào sánh bằng Phạm Thiên (Brahmā); không có bậc đạo sư nào sánh bằng Phạm Thiên. Không có tri kiến nào sánh bằng Phạm Thiên, và không có khổ hạnh (tapas) nào sánh bằng Phạm Thiên.
Verse 11
तावद्भ्रमंति संसारे दुःखशोकभयाप्लुताः । न भवंति सुरज्येष्ठे यावद्भक्ताः पितामहे
Chúng sinh còn lang thang trong luân hồi, bị nhấn chìm bởi khổ đau, sầu muộn và sợ hãi—chừng nào họ chưa trở thành người sùng kính Pitāmaha (Phạm Thiên), bậc trưởng thượng nhất trong hàng chư thiên.
Verse 12
समासक्तं यथा चित्तं जंतोर्विषयगोचरे । यद्येवं ब्रह्मणि न्यस्तं को न मुच्येत बंधनात्
Như tâm của một hữu tình bám chặt vào cảnh giới các đối tượng giác quan—nếu cũng chính như thế mà đặt tâm nơi Brahman (Đấng Tối Thượng), thì ai lại không được giải thoát khỏi trói buộc?
Verse 13
परमायुः स्मृतो ब्रह्मा परार्धं तस्य वै गतम् । उन्नतस्थानसंस्थस्य द्वितीयं भविताऽधुना
Phạm Thiên được ghi nhớ là bậc có thọ mạng tối thượng; trong đó, quả thật một parārdha đã trôi qua. Nay, đối với Ngài an trụ nơi Chốn Cao Vút (Unnata-sthāna), parārdha thứ hai sẽ khởi đầu.
Verse 14
यदासावुन्नते स्थाने ब्रह्मलोकात्पितामहः । आगतश्चाष्टवर्षस्तु बालरूपी तदोच्यते
Khi Pitāmaha (Phạm Thiên) từ Brahmaloka đến Chốn Cao Vút ấy, bấy giờ Ngài được gọi là “mang hình hài trẻ thơ”—quả thật như một đứa trẻ tám tuổi.
Verse 15
स्थानेष्वन्येषु विप्राणां वृद्धरूपी पितामहः । युक्तं तदुन्नतस्थानं सदा च ब्रह्मणः प्रियम्
Ở những nơi khác, hỡi các Bà-la-môn, Pitāmaha (Phạm Thiên) hiện thân trong dáng vẻ già nua. Vì thế “Nơi Cao Vút” (Unnata-sthāna) được gọi thật xứng đáng và luôn là chốn được Phạm Thiên yêu quý.
Verse 16
स्नात्वा च विधिवत्पूर्वं ब्रह्मकुंडे नरोत्तम । पूजयेत्पुष्पधूपाद्यैर्ब्रह्माणं बालरूपिणम्
Trước hết, sau khi tắm đúng nghi thức tại Brahmakuṇḍa, hỡi bậc tối thượng trong loài người, hãy thờ phụng Phạm Thiên trong hình hài trẻ thơ bằng hoa, hương trầm và các phẩm vật cúng dường khác.
Verse 321
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य उन्नतस्थाने ब्रह्ममाहात्म्यवर्णनंनामैकविंशत्युत्तर त्रिशततमोध्यायः
Như vậy, trong Śrī Skanda Mahāpurāṇa—bộ saṃhitā gồm tám mươi mốt nghìn kệ—thuộc quyển thứ bảy, Prabhāsa Khaṇḍa, phần thứ nhất mang tên Prabhāsa-kṣetra Māhātmya, chương thứ ba trăm hai mươi mốt kết thúc, với nhan đề: “Sự mô tả về đại uy lực của Phạm Thiên tại Nơi Tôn Cao.”