Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 107

Devanagari script

कल्पांत इव भूतानां कालाग्निरिव वर्चसा । विद्युत्पुञ्जप्रतीकाशं तं दृष्ट्वा पुरतः स्थितम्

Transliteration

kalpāṃta iva bhūtānāṃ kālāgniriva varcasā | vidyutpuñjapratīkāśaṃ taṃ dṛṣṭvā purataḥ sthitam

Translation

Thấy Ngài đứng trước mặt—rực rỡ như lửa Thời Gian vào cuối một kiếp, tựa khối chớp điện—vị hiền triết chứng kiến một hào quang đáng kinh sợ.

Word by Word

• कल्पान्ते: at the end of an aeon
• कल्पान्ते: Adhikaraṇa (Locus/Time)
• Type: Noun
• Root: कल्पान्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (कल्पस्य अन्तः)

• इव: like/as
• इव: Upamāna-marker (Simile)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमानवाचक (comparative particle)

• भूतानाम्: of beings
• भूतानाम्: Sambandha (Of beings)
• Type: Noun
• Root: भूत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; षष्ठी, बहुवचन (Genitive plural)

• कालाग्निः: the fire of Time
• कालाग्निः: Upamāna (Standard of comparison)
• Type: Noun
• Root: काल + अग्नि (प्रातिपदिके)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (कालस्य अग्निः)

• इव: like
• इव: Upamāna-marker (Simile)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमानवाचक

• वर्चसा: by radiance/splendor
• वर्चसा: Karana (Means: by radiance)
• Type: Noun
• Root: वर्चस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; तृतीया, एकवचन (Instrumental singular)

• विद्युत्पुञ्जप्रतीकाशम्: resembling a heap of lightning
• विद्युत्पुञ्जप्रतीकाशम्: Viśeṣaṇa (Qualifier of तम्)
• Type: Adjective
• Root: विद्युत् + पुञ्ज + प्रतीकाश (प्रातिपदिके)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; षष्ठी/उपमान-तत्पुरुष (विद्युत्पुञ्जस्य प्रतीकाशः = resembling a mass of lightning)

• तम्: him/that one
• तम्: Karman (Object of दृष्ट्वा)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन (Accusative singular)

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु) → दृष्ट्वा (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)

• पुरतः: in front
• पुरतः: Deśa-adhikaraṇa (Place)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरतः (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक (adverb of place)

• स्थितम्: standing
• स्थितम्: Karman-viśeṣaṇa (Object complement)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु) → स्थित (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; (agreeing with तम्)

Speaker

Sūta (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A man stands before the sage, blazing like the Time-fire at the end of an aeon, shining like a concentrated mass of lightning—an overwhelming, terrifying radiance filling the scene.

Characters & Entities

• Vaḍavānala (implied)
• Kālāgni

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The verse frames divine power as awe-inducing, urging humility and inner steadiness when confronted with overwhelming tejas.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, where cosmic imagery is used to heighten the sanctity of the locale.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual is prescribed here.