Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 304›Shloka 4
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 4

Devanagari script

सूत उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विस्मिता गिरिजा सती । उवाच तं द्विजश्रेष्ठाः प्रचलच्चंद्रशेखरम्

Transliteration

sūta uvāca | tasya tadvacanaṃ śrutvā vismitā girijā satī | uvāca taṃ dvijaśreṣṭhāḥ pracalaccaṃdraśekharam

Translation

Sūta nói: Nghe những lời ấy, Satī—Girijā—tràn đầy kinh ngạc. Rồi nàng thưa với Đấng đội trăng trên tóc, bậc tối thượng trong hàng “nhị sinh” về công hạnh, Đấng có búi tóc kết đang lay động.

Word by Word
सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifier) वचनम्
वचनम्speech; statement
वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु) + त्वा (प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
विस्मिताastonished
विस्मिता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविस्मित (कृदन्त-प्रातिपदिक; विस्मि/स्मि + क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); कर्तृविशेषण (predicate adjective) गिरिजा
गिरिजाGirijā (Pārvatī)
गिरिजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरि + जा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
सतीSatī (the virtuous one)
सती:
Karta (Appositive subject)
TypeNoun
Rootसती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); अप्पोजिशन (apposition) गिरिजा
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
तम्to him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
द्विजश्रेष्ठाःO best of the twice-born (brāhmaṇas)
द्विजश्रेष्ठाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural); सम्भोधनार्थे प्रयोगः (used as address)
प्रचलत्moving; trembling
प्रचलत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + चल् (धातु) + शतृ (प्रत्यय) → प्रचलत् (कृदन्त)
Formशतृ-प्रत्ययान्त (present active participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifier) चन्द्रशेखरम्
चन्द्रशेखरम्Candraśekhara (Śiva, moon-crested)
चन्द्रशेखरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचन्द्र + शेखर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
Speaker

Sūta

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya ṛṣis (implied frame)

Visual Art Cues

Scene: Sūta narrates as Girijā (Satī/Pārvatī) stands astonished before Śiva, the moon on his matted hair; his jaṭā appears wind-tossed, suggesting living presence and cosmic energy.

Characters & Entities
S
Sūta
S
Satī (Pārvatī/Girijā)
Ś
Śiva (Candraśekhara)

FAQs

Reverent inquiry is a gateway to sacred knowledge; wonder (vismaya) before Śiva’s līlā prepares the mind to receive tīrtha-māhātmya.

The broader frame is Prabhāsakṣetra (Prabhāsa), whose greatness is being unfolded through dialogue.

No direct ritual is prescribed in this verse; it introduces the question-answer sequence that will lead to tīrtha-related practices.

←Previous Verse
Next Verse→