Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 33

Devanagari script

शिवं समाराध्य तमुग्रमू्र्त्तिं पपौ समुद्रं भगवानगस्त्यः । लेभे दिलीपोऽप्यखिलांश्च कामांस्तं विश्वयोनिं शरणं प्रपद्ये

Transliteration

śivaṃ samārādhya tamugramū्rttiṃ papau samudraṃ bhagavānagastyaḥ | lebhe dilīpo'pyakhilāṃśca kāmāṃstaṃ viśvayoniṃ śaraṇaṃ prapadye

Translation

Sau khi chí thành thờ phụng Śiva trong hình tướng uy mãnh, bậc phúc đức Agastya đã uống cạn đại dương; và vua Dilīpa cũng đạt được mọi điều ước. Con xin nương tựa nơi Đấng là nguồn-gốc, là thai tạng của vũ trụ.

Word by Word

• शिवम्: Śiva
• शिवम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन (acc sg)

• समाराध्य: having duly worshipped
• समाराध्य: Purvakala-kriya (Prior action)
• Type: Verb
• Root: सम्+आ+राध् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभावः (gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having worshipped)

• तम्: him
• तम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन (acc sg)

• उग्रमूर्तिम्: the fierce-formed one
• उग्रमूर्तिम्: Karma (Object/Apposition)
• Type: Noun
• Root: उग्र + मूर्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; कर्मधारयः (उग्रा मूर्तिः)

• पपौ: drank
• पपौ: Kriya (Predicate)
• Type: Verb
• Root: पा (धातु)
• Form: लिट् (परोक्ष/परिपूर्ण भूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (drank)

• समुद्रम्: the ocean
• समुद्रम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: समुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन (acc sg)

• भगवान्: venerable, blessed
• भगवान्: Karta (Subject)
• Type: Adjective
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषणम् (nom sg)

• अगस्त्यः: Agastya
• अगस्त्यः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: अगस्त्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन (nom sg)

• लेभे: obtained
• लेभे: Kriya (Predicate)
• Type: Verb
• Root: लभ् (धातु)
• Form: लिट् (परोक्ष/परिपूर्ण भूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (obtained)

• दिलीपः: Dilīpa
• दिलीपः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: दिलीप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन (nom sg)

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: समुच्चय/अप्यर्थक-अव्यय (also/even)

• अखिलान्: all
• अखिलान्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अखिल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), बहुवचन; विशेषणम् (acc pl)

• च: and
• च: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (and)

• कामान्: desired objects/boons
• कामान्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), बहुवचन (acc pl)

• तम्: him
• तम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन (acc sg)

• विश्वयोनिम्: source of the universe
• विश्वयोनिम्: Karma (Object/Apposition)
• Type: Noun
• Root: विश्व + योनि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (विश्वस्य योनिḥ)

• शरणम्: refuge
• शरणम्: Karma (Object complement)
• Type: Noun
• Root: शरण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन (acc sg)

• प्रपद्ये: I take refuge in
• प्रपद्ये: Kriya (Predicate)
• Type: Verb
• Root: प्र+पद् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), उत्तमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (I take refuge/submit)

Speaker

A devotee/narrator within Prabhāsakṣetra-māhātmya (hymnic praise; exact speaker not stated in the snippet)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Somnātha)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Two vignettes around the central Śiva: Agastya, after worshiping an ugra Śiva, drinks the ocean; King Dilīpa receives boons and prosperity. Above all, Śiva is shown as the womb-source of the universe, with cosmic imagery emerging from him.

Characters & Entities

• Śiva
• Agastya
• Dilīpa
• Ocean (Samudra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Proper worship of Śiva brings extraordinary divine aid and fulfillment, culminating in refuge in the cosmic source.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra is the setting; the verse supports the māhātmya theme that Śiva’s worship at sacred contexts yields great results.

What ritualistic prescription is mentioned?

Samārādhana/ārādhana (proper worship) of Śiva is implied as the efficacious practice; no specific items or vows are listed.