Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 29

Devanagari script

प्रतिग्रहनिवृत्तस्य यात्रादशगुणं फलम् । तेन दत्तानि दानानि यज्ञैर्देवाः सुतर्पिताः

Transliteration

pratigrahanivṛttasya yātrādaśaguṇaṃ phalam | tena dattāni dānāni yajñairdevāḥ sutarpitāḥ

Translation

Đối với người từ bỏ việc thụ nhận lễ vật, quả phúc của cuộc hành hương tăng gấp mười. Nhờ những bố thí mà người ấy ban ra, chư thiên được thỏa mãn như thể đã được cúng tế bằng các lễ tế (yajña).

Word by Word

• प्रतिग्रह: acceptance (of gifts)
• प्रतिग्रह: Karma (Object/कर्म) (semantic base within compound)
• Type: Noun
• Root: प्रति-ग्रह (धातु √ग्रह् + उपसर्ग प्रति; प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषार्थे प्रातिपदिक; समासपूर्वपद (अव्ययीभाव/उपपद-समासपूर्वाङ्ग), एकवचन-आधार (compound member)

• निवृत्तस्य: of one who has refrained (from accepting gifts)
• निवृत्तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: निवृत्त (कृदन्त; √वृत्/√वृत्त् + नि; क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषण; समासः: प्रतिग्रह-निवृत्त (षष्ठी-तत्पुरुष/उपपद-तत्पुरुष)

• यात्रा: than a pilgrimage
• यात्रा: Apadana (Ablative/अपादान)
• Type: Noun
• Root: यात्रा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन (यात्रात् इत्यर्थे)

• दशगुणम्: tenfold
• दशगुणम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दश + गुण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; द्विगु-समासः (दशगुण) विशेषणम्

• फलम्: fruit/result
• फलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• तेन: by that/thereby
• तेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; सर्वनाम

• दत्तानि: given
• दत्तानि: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दत्त (कृदन्त; √दा + क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषण

• दानानि: gifts/charities
• दानानि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन

• यज्ञैः: by sacrifices
• यज्ञैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: यज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन

• देवाः: the gods
• देवाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन

• सुतर्पिताः: well-satisfied
• सुतर्पिताः: Kriya-visheshana / Predicate adjective (विशेष्य-विशेषणभाव)
• Type: Adjective
• Root: सु-तर्पित (कृदन्त; √तृप्/√तर्प् + सु; क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त; उपसर्ग/उपपद ‘सु’

Speaker

Skanda (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim at Prabhāsa refuses a purse offered as honorarium, then turns to distribute food and cloth to the needy; above, devas receive the offerings as if from a fire-sacrifice, indicating yajña-equivalence and tenfold radiance around the pilgrim’s path.

Characters & Entities

• yātrā (pilgrimage)
• dāna
• yajña
• devāḥ

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Renunciation of improper gain elevates pilgrimage; giving (dāna) purifies and pleases the gods like sacrifice.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, where the merit of right conduct during pilgrimage is magnified.

What ritualistic prescription is mentioned?

Avoid accepting gifts (pratigrāha) and instead practice dāna; this increases the pilgrimage’s fruit.