Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 7

Devanagari script

आराधितोऽनेन शंभुः शंभुध्यानपरेण तु । ततस्तुष्टो महादेवः सोमराजस्य भक्तितः

Transliteration

ārādhito'nena śaṃbhuḥ śaṃbhudhyānapareṇa tu | tatastuṣṭo mahādevaḥ somarājasya bhaktitaḥ

Translation

Nhờ pháp hành này, Soma đã phụng thờ Śambhu, chuyên tâm thiền quán về Śambhu. Vì lòng sùng kính ấy, Mahādeva hoan hỷ và mãn nguyện trước đức tin của Vua Nguyệt.

Word by Word

• आराधितः: was worshipped/propitiated
• आराधितः: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ + राध् (धातु)
• Form: आ-राध्-धातोः क्त-प्रत्ययान्तं कृदन्तम् (कर्मणि/भूतकर्मणि), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘आराधितः’ = ‘worshipped/propitiated’

• अनेन: by him/with this
• अनेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन; ‘अनेन’ = ‘by this (person/means)’

• शंभुः: Śambhu (Śiva)
• शंभुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शंभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• शंभुध्यानपरेण: by one devoted to meditation on Śambhu
• शंभुध्यानपरेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: शंभु + ध्यान + पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन; समासः—शंभुध्यानपर (तत्पुरुषः: ‘शंभोः ध्याने परः’); विशेषणम्—‘अनेन’ इति

• तु: indeed/but
• तु: Discourse particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपातः (particle)

• ततः: then/thereupon
• ततः: Adverbial (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; तस्मात्/ततः = ‘thereupon/then’ (adverb)

• तुष्टः: pleased
• तुष्टः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तुष् (धातु)
• Form: तुष्-धातोः क्त-प्रत्ययान्तं कृदन्तम्, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्—‘महादेवः’ इति

• महादेवः: Mahādeva (Śiva)
• महादेवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महा + देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; समासः—महादेव (कर्मधारयः: ‘महान् देवः’)

• सोमराजस्य: of King Soma
• सोमराजस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सोम + राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन; समासः—सोमराज (तत्पुरुषः)

• भक्तितः: due to devotion
• भक्तितः: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी विभक्ति, एकवचन; हेतौ/कारणे (ablative of cause)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Somavāra-vrata (Śambhu-dhyāna-yukta)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Soma performs Somavāra-vrata with deep meditation on Śambhu; Śiva, pleased, bestows grace—an intimate moment of divine satisfaction responding to devotion.

Characters & Entities

• Śambhu (Śiva)
• Mahādeva
• Soma (Candra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Vrata empowered by steady meditation and bhakti draws Śiva’s direct satisfaction and grace.

Which specific holy site (Tīrtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra is the māhātmya backdrop where Soma’s worship of Śiva is recounted.

What ritualistic prescription is mentioned?

Meditative devotion (Śambhu-dhyāna) as the inner discipline accompanying the vow/observance.