Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 57

Devanagari script

ब्रह्मोवाच । अवश्यं तव कर्त्तास्मि प्रतिष्ठां शंकरात्मिकाम् । त्वदाराधनलिंगे तु सोमेशेऽतिविशेषतः

Transliteration

brahmovāca | avaśyaṃ tava karttāsmi pratiṣṭhāṃ śaṃkarātmikām | tvadārādhanaliṃge tu someśe'tiviśeṣataḥ

Translation

Brahmā nói: “Chắc chắn ta sẽ cử hành lễ an vị cho ngươi—một lễ mang chính bản tính của Śaṅkara. Và nơi liṅga mà ngươi tôn thờ, đặc biệt là Somēśa, việc ấy sẽ được thực hiện thật thù thắng.”

Word by Word

• ब्रह्मा: Brahmā
• ब्रह्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• अवश्यम्: certainly, necessarily
• अवश्यम्: Kriya-viśeṣaṇa (Adverbial modifier)
• Type: Indeclinable
• Root: अवश्यम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• तव: of you/your
• तव: Sambandha (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम

• कर्त्ता: doer, performer
• कर्त्ता: Karta (Subject complement)
• Type: Noun
• Root: कर्तृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• अस्मि: am
• अस्मि: Kriya (Copula/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन

• प्रतिष्ठाम्: consecration, installation
• प्रतिष्ठाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रतिष्ठा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

• शंकरात्मिकाम्: of Śaṅkara’s nature
• शंकरात्मिकाम्: Karma-viśeṣaṇa (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: शंकर + आत्मिका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifying प्रतिष्ठाम्)

• त्वत्: your
• त्वत्: Sambandha (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-समासपूर्वपद (genitive base in compound)

• आराधनलिङ्गे: in the worship-liṅga
• आराधनलिङ्गे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: आराधन + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• तु: but/indeed
• तु: Discourse particle
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle)

• सोमेशे: in/at Someśa (Lord Soma)
• सोमेशे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सोम + ईश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• अतिविशेषतः: especially, in particular
• अतिविशेषतः: Kriya-viśeṣaṇa (Adverbial modifier)
• Type: Indeclinable
• Root: अतिविशेषतः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

Speaker

Brahmā

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Somēśa/Somēśvara (Somnātha)

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: Brahmā speaks, promising to perform the Śaṅkara-natured consecration, emphasizing special excellence for the Somēśa liṅga; a ritual setting with altar, kalashas, and attendants is implied.

Characters & Entities

• Brahmā
• Śaṅkara (Śiva)
• Somēśa (Someśvara)
• liṅga-pratiṣṭhā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Consecration is not merely formal; it is meant to embody Śiva’s presence—ritual becomes a vehicle of real sanctification.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra through the special establishment of Somēśa (Someshvara) there.

What ritualistic prescription is mentioned?

Brahmā’s undertaking of the liṅga-pratiṣṭhā, with special emphasis on the Somēśa liṅga.